Vrijdag 10/04/2020

PolitiekAnalyse

Jan Jambon ontketent nieuwe rel tussen N-VA en Open Vld

Vlaams minister-president Jan Jambon (N-VA). Zijn verhaal over een asielzoekersgezin dat een huis kon kopen met achterstallig kindergeld noemt Gwendolyn Rutten een ‘extreemrechts broodjeaapverhaal’. Beeld BELGA

Na een controversiële uitspraak over het kindergeld van asielzoekers ligt Vlaams minister-president Jan Jambon (N-VA) onder vuur. Met name Gwendolyn Rutten (Open Vld) schiet met scherp op de ‘MP’, en daarmee ook op een eventuele paarsgele coalitie.

“Een flauw doorslagje van een extreemrechts broodjeaapverhaal”, zo noemt Open Vld-voorzitter Gwendolyn Rutten de uitspraak van Jan Jambon over een familie asielzoekers die tijdens haar asielprocedure zoveel kindergeld zou hebben opgespaard dat ze er achteraf een huis van kon kopen. “Ik heb dat verhaal gehoord”, zegt de Vlaamse regeringsleider. “En dat terwijl ze heel de tijd bad, brood en bed van de overheid kregen.”

De krant De Tijd tekende het verhaal op tijdens twee lezingen van Jambon begin december: voor de eigen achterban in Hasselt en bij de Vlaamse zakenclub De Warande. Jambon hekelde er het systeem waarbij asielzoekers na hun erkenning met terugwerkende kracht kinderbijslag kunnen krijgen voor de periode waarin hun aanvraag liep. De vorige Vlaamse regering voerde dat systeem in 2018 in, maar de huidige wil het opnieuw afschaffen. Kinderen van asielzoekers krijgen namelijk al onderwijs en eten, luidt de analyse, waardoor hun ouders geen kindergeld nodig hebben. Bovendien circuleren er verhalen van gezinnen die na hun erkenning tienduizenden euro’s krijgen. Dat ligt gevoelig bij de rechtse kiezer.

Jambon wilde naar eigen zeggen duidelijk maken waarom de afschaffing belangrijk is. Dat hij daarbij gebruik maakte van een extreem voorbeeld, neemt volgens zijn woordvoerder niet weg dat het in bepaalde gevallen mogelijk zou zijn. “Deze case is zelfs ter sprake gekomen tijdens de Vlaamse regeringsonderhandelingen.” Volgens Theo Francken (N-VA), die zijn partijgenoot meteen uit de wind probeerde te zetten, kan het achterstallige kindergeld zelfs oplopen tot 160.000 euro, bijvoorbeeld bij een gezin met vijf kinderen dat tien jaar in de asielprocedure zit.

Maximaal 87.000 euro

Een berekening van de Gezinsbond spreekt dat tegen. Zelfs in het extreemste geval –  waarbij de asielprocedure vijf jaar of langer aansleept – zou het gezin maximaal 87.000 euro bijeen kunnen sparen. Daarbij moeten allerlei gunstige randvoorwaarden vervuld zijn, zoals het feit dat alle kinderen ouder dan 18 jaar moeten zijn en hoger onderwijs moeten volgen. Om aan de kostprijs van een gemiddelde woning te komen, 260.000 euro, zou een gezin minstens veertien kinderen moeten hebben.

“Wie hoopte dat Jambon zijn ambt waardig zou vervullen, is eraan voor de moeite”, reageert Groen-voorzitter Meyrem Almaci. Maar veel opmerkelijker is dat Jambon ook binnen zijn eigen Vlaamse meerderheid kritiek krijgt. Zo roept Orry Van de Wauwer (CD&V) om “te stoppen extreemrechts achterna te lopen”. Open Vld-voorzitter Gwendolyn Rutten hekelt dan weer “de verzonnen verhalen die in xenofobe tijden goed klinken, maar fout zijn en schaden.”

Onder het vriespunt

De sfeer tussen Open Vld en N-VA zit al een tijdje onder het vriespunt. De Vlaams-nationalisten voelen zich verraden omdat de liberalen de deur naar een federale regering zonder N-VA op een kier hebben gezet. Met name Rutten moet het ontgelden. Zij zou volgens N-VA enkel uit zijn op het premierschap, en de kans daarop is het grootst zonder N-VA. Al maanden delen Open Vld en N-VA prikken uit naar elkaar.

Met een bericht op Facebook zet de voorzitter van de liberalen nu de puntjes op de ‘i’. Als regeringsleider moet Jambon het “positieve project” dat N-VA, CD&V en Open Vld voor Vlaanderen hebben afgesproken, verdedigen. Als dat niet lukt, dan moeten Jambon en co. maar hun conclusies trekken, vindt ze. “Als N-VA graag een minderheidsregering met extreemrechts wil, dat ze die dan maakt.”

Veel belangrijker is echter de weerslag op het federale niveau. Want de kans dat Open Vld en N-VA nu nog samen in een nieuwe federale regering stappen, lijkt echt wel bijzonder klein. Het is geen geheim dat Rutten graag een paarsgroene coalitie zonder N-VA op de been zou brengen. Omwille van het premierschap, maar ook omwille van de ideologische verschillen tussen Open Vld en N-VA. De uitschuiver van Jambon biedt haar de kans om ook de rest van haar partij daarvan te overtuigen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234