Donderdag 20/06/2019

Verkiezingen

‘Ik schrik van het hoge aantal leraars met een burn-out’

Beeld Joris Casaer

Politieke partijen dingen al enkele weken naar uw stem, in campagnefolders, huisbezoeken en soms hoogoplopende debatten. Maar wat denkt de burger er eigenlijk zelf van? We laten een hele week acht gewone mensen aan het woord. Over wat hen wakker houdt en wat ze verwachten van de politiek na 26 mei. Vandaag: onderwijs.

Nick Delafontaine (32): ‘Te veel emotie, te weinig wetenschap’

Gent/leerkracht Nederlands in Kortrijk/samenwonend
Stemde sp.a in 2014
Overweegt stem op Groen

“Als leerkracht heb ik zelf kunnen merken dat de aandacht veeleer verschoven is naar het welbevinden van de leerlingen. Zo moeten leerlingen in hun eigen tempo en naar eigen interesses kunnen leren, maar dat is nefast. Het probleem is dat het debat veel te emotioneel wordt gevoerd, te weinig met wetenschappelijke argumenten. Meer dan 300 Amerikaanse studies tonen bijvoorbeeld aan dat een leerkracht die vooraan in de klas staat beter is. De leerwinst is groter en de kloof tussen kansarm en kansrijk verkleint. Die tegenstellingen hoeven er niet te zijn. Wat als Bart De Wever (N-VA) en Lieven Boeve (topman van het katholiek onderwijs, RW) rond de tafel zouden gaan zitten op basis van rationele argumenten, in plaats van dogma’s? Ik denk dat ze tot een oplossing komen.”

Lucienne Colpaert (72): ‘Te veel verantwoordelijkheid voor de school’

Sint-Gillis-Dendermonde/gepensioneerde bankbediende/alleenstaand
Stemde in 2014 voor sp.a
Twijfelt tussen Groen en sp.a

“Mijn dochter staat in het eerste leerjaar. Ze doet dat met veel inzet en inspiratie. Voor haar is het de mooiste job die er bestaat. Het probleem is dat in de school blijkbaar alle maatschappelijke problemen opgelost moeten worden en er tegelijk nog aan kennisoverdracht gedaan moet worden. Dat is simpelweg te veel verantwoordelijkheid. Ik heb zelf vrijwilligerswerk gedaan op school. Ik heb gezien hoeveel rapporten en verslagen de leerkrachten moeten opmaken. Zo kom je niet meer aan lesgeven toe. Ook is de job zwaar ondergewaardeerd. Mijn dochter haar loon staat niet in verhouding tot haar verantwoordelijkheid. En ook in de lerarenopleiding zitten veel jongeren die eerst gefaald hebben in een andere studierichting. Het is een soort tweede keuze.”

Mieke Kaniszai (38): ‘Een kind moet zich goed voelen’

Vremde/cafébazin/alleenstaande moeder van een tweeling
Stemde in 2014 “rechts”
Zal nu opnieuw rechts stemmen

“Ik ben heel erg tevreden over de school van mijn twee dochters. Als je kijkt wat zij allemaal moeten leren, dan is dat toch niet zo simpel. Ze krijgen genoeg kennis mee, vind ik. Voor mij is het belangrijk dat een kind zich goed voelt. Is dat niet het geval, dan zal je kind ook geen goede punten halen. Ik moet zeggen dat de begeleiding in de school fenomenaal is. Een van mijn dochters heeft dyscalculie, ze wisselt de cijfers om en heeft daardoor last met wiskunde. Gelukkig krijgt ze een aangepast leertraject en aangepaste toetsen, en kan ze vaak langs bij de zorgjuf. Binnen anderhalf jaar moeten ze naar het middelbaar, daar maak ik me wel een beetje zorgen over. Zal er wel plaats zijn in de school die ze willen?”

Hazel Onkelinx (37): ‘Betere omkadering nodig voor starters’

Sint-Truiden/ambtenaar bij Buitenlandse Zaken/drie kinderen
Stemde in 2014 Open Vld
Nu: opnieuw Open Vld

“Ik heb zelf nog een opleiding tot leerkracht gevolgd, na mijn studies geschiedenis. Ik kreeg veel theorie en had maar twee keer tien uur stage. Ik voelde me helemaal niet gewapend om voor de klas te gaan staan. Ik heb heel even les gegeven in een landbouwschool. Dat was best leuk, maar soms was ik meer bezig met klasmanagement. Het beroep van leerkracht is echt een roeping. Jammer genoeg is het voor jongeren vaak pas een tweede keuze. Zo’n klas kan erg stresserend zijn. En dan zijn er nog de vele vergaderingen en al dat papierwerk. Een startende leerkracht moet echt veel beter omkaderd worden. Ook die vaste benoemingen zijn een probleem. Vaak moeten starters lesgeven op verschillende scholen om aan hun uren te komen. Begin er maar aan.”

Margaux Capoen (52): ‘Geen benoemingen meer, elke dag jezelf bewijzen’

Ieper/werkt voor de stad en zelfstandig wijnverkoper in bijberoep/getrouwd
Stemde N-VA in 2014
Kiest nu opnieuw voor N-VA

“In mijn familie staan er heel wat mensen in het onderwijs. Ze klagen over de enorme papierlast. Terecht. Er zijn zoveel regels te volgen. En waarom eigenlijk? Ze komen te weinig tot de inhoud en dat is jammer. Ik vind ook dat de leerkracht wat meer respect mag krijgen. Hij is en blijft de baas in de klas. Als ik thuis kwam met straf, kreeg ik een extra uitbrander van mijn ouders. Nu gaan ze klagen bij de school. Die vaste benoemingen mogen wat mij betreft stopgezet worden. Ik ben zelf ambtenaar en heb nooit om een benoeming gevraagd. Ik vind dat je jezelf elke dag moet bewijzen. Wat ik vooral vraag, is meer continuïteit. Om de vijf jaar een nieuwe minister en een nieuw kabinet, betekent vaak ook een nieuwe koers. Daarvoor is het onderwijs te belangrijk.”

Ergys Brocaj (20): ‘Ik had grote interesses, maar werd te weinig geprikkeld’

Gent/student rechten/actief bij jongerenplatform ‘MyUtopia’
Was in 2014 te jong om te stemmen
Is nog onbeslist

“Ik ben ervan overtuigd dat de nieuwe eindtermen de resultaten van ons onderwijs zullen optrekken. De vorige waren twintig jaar oud en waren niet meer aangepast aan de huidige maatschappij. Als scholierenvertegenwoordiger heb ik daar mee over kunnen nadenken. Nu worden jongeren die meer uitdaging nodig hebben soms te weinig gestimuleerd. Ik kom net van de schoolbanken en had grote interesse voor politiek en Frans, maar werd op school niet echt geprikkeld. Ook technologie mag gerust wat meer aandacht krijgen. Alle techgiganten zitten in de VS of China, enkel Spotify is Europees. Dat is geen toeval. Met pretpedagogie heeft dat weinig te maken. Die alternatieve lesvormen, met projecten en groepswerkjes, heb ik nooit als negatief ervaren.”

Joeri Moons (25): ‘Ik zou me als leraar een speelbal voelen’

Grimbergen/bediende/woont in cohousingproject
Stemde in 2014 CD&V
Overweegt stem op Groen

“Heel wat van mijn vrienden staan in de klas, van de kleuterschool tot het middelbaar onderwijs. Ze vertellen me vaak over het grote aantal burn-outs. Ik ben daar van geschrokken. Vroeger lachte ik dat weg: ze hebben toch zoveel vakantie? Maar de klassen zijn zo groot. En dan is er nog het M-decreet, waardoor kinderen met speciale noden gewoon mee les volgen. Allemaal super voor de kinderen en die ouders, maar ze hebben dat ingevoerd en zijn de ondersteuning compleet vergeten. De job moet ook aantrekkelijker gemaakt worden. Die vaste benoeming mag hervormd worden. Een vriend geeft les op twee verschillende scholen, allemaal verschillende vakken. Hij steekt daar enorm veel tijd in. Maar de vastbenoemde leerkrachten wijken niet. Ik zou me een speelbal voelen.”

Diether De Ruyte (35): ‘Laat middelbare scholieren meer stage lopen’

Puurs/bedrijfsleider bij Industrial Cleaning Services Roefs/getrouwd
2014: CD&V
Nu: CD&V

“Of de kwaliteit van het onderwijs achteruitgaat? Zelf heb ik er nog niet veel van gemerkt. Mijn oudste zoon zit nog maar net in de lagere school, en die leert nog altijd dezelfde dingen als wij destijds. Waar ik wel van overtuigd ben, is dat er in het middelbaar meer ruimte moet zijn voor stage. Er bestaat al zoiets als duaal leren, maar het mag gerust meer zijn. Zeker voor technische richtingen lijkt me dat een must. Zo leren jongeren uit de praktijk en blijven ze gemotiveerd. Maar ook voor ons is het een goede manier om goeie werkkrachten aan te trekken. Het helpt om de brug te slaan tussen de klas en de werkvloer. Van mij mogen ze er hier gerust een paar elke maand afzetten. En ik wil hen daar een vergoeding voor geven.”

Wat zeggen de partijen?

N-VA

Onderwijs is een ‘absolute topprioriteit’ voor de partij * De klemtoon moet weer naar kennisoverdracht, in plaats van naar het welbevinden van de kinderen * De macht van de onderwijskoepels moet worden ingeperkt, leerkrachten krijgen zo meer vrijheid.

CD&V

Het onderwijs is nog steeds top, vindt CD&V, en om dat te behouden moet er voort hervormd worden * De kwaliteit van het basisonderwijs is de eerste prioriteit * De onderwijskoepels moeten hun autonomie bewaren.

Open Vld

Een sterke kennis van het Nederlands is cruciaal voor Open Vld * De leerplichtleeftijd moet verlaagd worden naar 3 jaar * Pleit voor een centraal eindexamen na het secundair onderwijs * Godsdienst moet een keuzevak worden.

Sp.a

Kleuter- en basisonderwijs moet volledig gratis worden, voor de middelbare school komt er een maximumfactuur * Jaarlijks moeten er 6.000 leerkrachten bijkomen, de lonen worden verhoogd, de loopbaan hervormd * Leerplichtleeftijd moet naar 3 jaar.

Groen

Vindt de afgevoerde hervormingen van het middelbaar onderwijs een gemiste kans * Elke leerling moet een brede vorming krijgen * Een beginnende leerkracht geeft minder uren en wordt extra begeleid * Vanaf het derde leerjaar verplicht Franse les.

Vlaams Belang

Is voorstander van het ‘traditionele onderwijs’ en moet niet weten van de recente hervormingen * Pleit voor scherpe eindtermen, die getoetst worden via een centraal examen * Is felle tegenstander van het nieuwe digitale inschrijvingssysteem.

PVDA

 Pleit voor een brede algemene vorming, pas vanaf het vijfde middelbaar kiezen de leerlingen hun specialisatie * De toegankelijkheid van het onderwijs staat centraal * Van kleuterschool tot hoger onderwijs: elke onderwijsvorm moet op termijn kosteloos worden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden