Donderdag 21/10/2021

PortretChristian Lindner

Hij werd verkozen op 21-jarige leeftijd. Nu brengt zijn ambitie en arbeidsethos de Duitse liberalen weer in het centrum van de macht

Christian Lindner, leider van de liberale FDP.  Beeld EPA
Christian Lindner, leider van de liberale FDP.Beeld EPA

Het moet gek lopen wanneer de liberale FDP de volgende keer niet in de Duitse regering komt. Hun aanvoerder Christian Lindner zet vaart achter de verkiezingscampagne. En met succes. De FDP is weer terug in het centrum van de macht.

‘Nooit was er meer te doen’, staat in zuurstokroze letters geprojecteerd op de wand achter het Berlijnse podium dat Christian Lindner, de man die een sleutelrol zal spelen in de volgende Duitse regeringscoalitie, zondagmiddag met verende tred betreedt om op het speciale verkiezingspartijcongres nog eens te vertellen wat iedereen eigenlijk al weet: dat zijn partij, de liberale FDP, wil regeren.

Nie gab es mehr zu tun – de verkiezingsslogan van de FDP, zou ook zomaar het levensmotto kunnen zijn van de 42-jarige lijsttrekker. Lindner schijnt nergens een grotere hekel aan hebben dan inefficiënt gebruik van tijd. Terwijl zijn chauffeur hem de afgelopen jaren per elektrische auto door het land reed, studeerde hij voor zijn vis-, zeil- en jachtbrevet. Onlangs vertelde hij aan Die Zeit dat hij series kijkt terwijl hij zich afbeult op de roeimachine – zo is Christian Lindner.

Vanaf het moment dat Lindner op 21-jarige leeftijd, als jongste volksvertegenwoordiger ooit, werd beëdigd in het deelstaatparlement van Noordrijn-Westfalen, straalt hij een ambitieuze haast uit.

Partij van de toekomst

Precies een week voor de verkiezingen stelde hij de liberale ambities naar boven bij: de FDP moet de Groenen inhalen en de derde partij van Duitsland worden. De FDP peilt nu rond de 12 procent, de Groenen 16. Goed te doen, zegt Lindner in zijn rede, waarin hij de FDP nog eens profileerde als partij voor de toekomst.

Al jaren trekt Lindner ten strijde tegen de Duitse logheid. Tegen de bureaucratie, tegen de hoge regeldruk waardoor Duitsland zijn aantrekkingskracht voor het internationale bedrijfsleven zou verliezen, tegen de angst voor innovatieve technologieën, tegen het slechte internet. “Het grootste gevaar is dat Duitsland blijft zoals het is”, zei hij.

Christian Lindner. Beeld EPA
Christian Lindner.Beeld EPA

Voor wie nu denkt: moment, bij die Duitse verkiezingen ging het toch tussen drie belangrijke kandidaten van wie er niemand Christian Lindner heet? Dat klopt. In tegenstelling tot de CDU, de SPD en de Groenen, hebben de liberalen geen officiële Kanzlerkandidat genomineerd omdat het er op geen enkel moment naar uit heeft gezien dat de FDP de grootste partij zou worden. Ook nu niet.

Wel zijn de politieke verhoudingen nu zodanig dat er waarschijnlijk geen meerderheidscoalitie van twee partijen mogelijk is. De twee voor de hand liggende samenwerkingsverbanden van drie partijen zijn, afhankelijk van wie de verkiezingen wint, het ‘stoplicht’ van SPD, FDP en Groenen, of ‘Jamaica’, van CDU, Groenen en FDP.

Dat maakt Lindner vrijwel zeker tot Kanzlermacher, maar brengt hem tegelijk in een lastig pakket. De FDP moet bijna wel regeren, nadat Lindner vier jaar geleden op het nippertje uit de coalitieonderhandelingen met de CDU en de Groenen was gestapt. De liberale achterban hoopt op een nieuwe kans met dezelfde Jamaica-coalitie, maar nu de SPD vooropgaat in de peilingen is een ‘stoplicht’ aannemelijker. Dat is veel liberalen te links, maar deze optie op voorhand uitsluiten is te riskant. Bovendien zou wéér niet regeren vrijwel zeker het einde van Lindners lijsttrekkerschap betekenen.

Christian Lindner uit Wuppertal is de man die de FDP een tweede leven heeft geschonken. Voor het laatst regeerde de partij vanaf 2009 in het tweede kabinet Merkel. Maar in die jaren werd de intern tussen een populistisch-conservatief en een progressiever kamp verdeelde FDP volledig overvleugeld door de CDU, en miste in 2013 de kiesdrempel van 5 procent. Menigeen verklaarde het Duitse liberalisme dood.

Maar ze hadden buiten Lindner gerekend, die in de jaren daarna onvermoeibaar door het land trok, langs CEO’s van grote bedrijven en leden in kleine zaaltjes, oudgedienden, maar vooral jongeren. Want Lindner gaf de FDP een nieuw gezicht. Economisch is de FDP nog steeds tamelijk klassiek liberaal, maar op ethisch vlak is het een van de progressiefste partijen van Duitsland: voor het homohuwelijk, voor het versoepelen van de abortus- en euthanasiewetten.

Tijdens de pandemie kwam daar het thema vrijheidsrechten bij. Lindner was de eerste die zich luidkeels zorgen maakte over de volgens hem onwettige inperking van de burgerlijke vrijheden door lockdowns en andere maatregelen. Dat deed hij overigens zonder zich in te laten met de grote antivaxbeweging. Met deze koers bracht hij de na het formatiedebacle van 2017 opnieuw gemarginaliseerde FDP in de peilingen terug naar waar ze nu is.

Christian Lindner. Beeld EPA
Christian Lindner.Beeld EPA

Egotripper

Vanwege die wolk van ambitie en zijn onmiskenbare ijdelheid – de FDP-leider verschijnt nooit in het openbaar zonder maatpak – wordt Lindner graag afgebeeld als egotripper, iemand die denkt dat hij in zijn eentje de hele partij is. Wat daaraan klopt, is dat de persoon Lindner in vele opzichten samenvalt met het partijprogramma. Omdat hij rotsvast gelooft dat de dreigende klimaatramp is op te lossen door innovatie – en niet door ‘verboden’, zoals hij de Groenen altijd verwijt.

Maar ook omdat de FDP zich de laatste tijd toenemend manifesteert als partij voor sociale stijgers. Hard werken moet lonen, klonk het zondag ook op het congres, en starters moeten makkelijker een huis kunnen kopen. Toch profiteren rijke Duitsers veruit het meest van de plannen van de FDP, berekende de Süddeutsche Zeitung onlangs.

Hoewel zijn maatpakken en het jachtbrevet anders doen vermoeden, groeide Lindner niet op in weelde, maar als enig kind van een alleenstaande werkende moeder. Hij dankt zijn carrière aan de ambitie en het arbeidsethos waarover zo vaak wordt gegniffeld.

3 x Christian Lindner

• Lindner viel als scholier al voor de FDP, als 16-jarige was hij voorzitter van de ‘Liberale scholierenbond’.

• Toen hij politicologie, rechten en filosofie studeerde in Bonn was Lindner vier jaar lang reserveofficier bij de Duitse Luftwaffe.

• De leider van de FDP wordt graag verliefd op journalisten. Na een stukgelopen huwelijk met een verslaggever van Die Welt is hij nu samen met een nieuwslezer van RTL.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234