Woensdag 22/01/2020

Francken duwt asielwet richting finish

Staatssecretaris Theo Francken(N-VA) hoopt dat zijn asielwet maandag gestemd wordt in het parlement. Beeld Photo News

Verschillende ngo's nemen de nieuwe asielwet van staatssecretaris voor Asiel en Migratie Theo Francken (N-VA) onder vuur. Niet enkel omdat de rechten van asielzoekers bedreigd zouden worden, maar ook omdat Francken een echte dialoog uit de weg gaat.

Vluchtelingenwerk en het Hoog Commissariaat voor de Vluchtelingen van de VN (UNHCR) trekken aan de alarmbel over de nieuwe asielwet die in het parlement voorligt. Volgens Vluchtelingenwerk waren de Europese richtlijnen erg breed, en heeft ons land ervoor gekozen om die erg strikt te interpreteren. "In plaats van te focussen op mensen die bescherming nodig hebben, focust deze regering vaak op mogelijk misbruik", zegt Eef Heylighen.

Zo maakt de wet het mogelijk om asielzoekers op te sluiten wanneer er een 'risico op onderduiken' bestaat. Maar de criteria die daarbij gehanteerd worden, zoals onvoldoende medewerking aan het onderzoek, zijn volgens de organisaties veel te ruim. "Bijna de helft van de asielzoekers zou zo opgesloten kunnen worden", vreest Vanessa Saenen van UNHCR. En dat kan voor haar niet door de beugel. "Asiel aanvragen is een recht, en opsluiting zou het laatste redmiddel moeten zijn.”

Met dat laatste is Nahima Lanjri, migratiespecialiste van CD&V, het eens. Ze erkent dat de criteria ruim zijn, en liet daarom een extra voorwaarde in de wet opnemen. "Het risico op onderduiken moet actueel en reëel zijn. Dat moet grondig gemotiveerd worden. Dus iemand die weigert mee te werken, kan echt niet zomaar worden opgesloten."

Een ander struikelblok is de mogelijkheid om asielzoekers het land uit te zetten nog voor hun beroepsprocedure is afgerond. Maar Francken benadrukt dat dat enkel in heel uitzonderlijke gevallen gebeurt. "Mensen kunnen inderdaad teruggestuurd worden als hun beroepsprocedure nog loopt, maar enkel als zij al in een gesloten centrum zitten en in beroep blijven gaan om te vermijden dat ze uitgezet worden."

Volgens Francken is de wet die voorligt evenwichtig. "Op sommige vlakken zijn we soepeler dan de Europese richtlijn, op andere punten zijn we misschien wat strenger. We blijven binnen de krijtlijnen die Europa toelaat." De staatssecretaris benadrukt dat er ook misbruiken zijn, en dat strenge procedures net de bona fide asielzoekers ten goede komen.

Het belang van de wet is volgens Francken groot. "Het is de bedoeling om de asielprocedures van alle Europese lidstaten te harmoniseren. Dat is in ieders belang. Dat hebben we gezien in de vluchtelingencrisis."

Schijnvertoning

Vandaag werd de wet besproken in het parlement, maar daar waren ngo's als Vluchtelingenwerk, Amnesty International en UNHCR niet bij aanwezig. Niet omdat ze niet waren uitgenodigd, wel omdat dat volgens de ngo's veel te laat gebeurde om de 400 pagina's tellende wettekst grondig te kunnen bestuderen.

"Wij zijn vorige week dinsdag pas uitgenodigd voor de commissie", aldus Heylighen. "Wij hadden die tekst dus op een week moeten analyseren. Het gaat over zo'n belangrijke wijzigingen dat we daar meer tijd voor nodig hebben."

Ook UNHCR liet verstek gaan. "Normaal komt zo'n wet tot stand in een brede dialoog met ngo's en experten. Die dialoog is er nu niet geweest. Dat is een verarming, en kan gevaren inhouden voor de rechten van asielzoekers", zegt Saenen. De wet wordt normaal volgende week maandag gestemd. Dat de ngo's pas enkele dagen voor die deadline gehoord zouden worden, komt op hen over als "een loutere formaliteit, om niet te zeggen een schijnvertoning".

Lanjri schaart zich achter de wet maar betreurt de werkwijze van Francken. "Elke vogel zingt zoals hij gebekt is. Als Theo Francken niet wil samenwerken met de sector, is dat zijn verantwoordelijkheid. Maar ik vind dat jammer. Ik vind het belangrijk dat er dialoog is."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234