Donderdag 18/07/2019

FAQ Gent Zwerfvuil

Expert: "Voor 40 procent van het zwerfvuil kon statiegeld gevraagd worden"

Sluikstorting in de Gentse Tolhuiswijk. Beeld BAS BOGAERTS

Statiegeld is de sleutel om het zwerfvuilprobleem aan te pakken.  Met louter sensibilisering en meer ophaalrondes van grofhuisvuil zullen we er niet geraken, meent afvalexpert Kris Bachus (KULeuven).

Hoe kan een stad zichzelf proper houden? Daarover debatteerden Johan Deckmyn (Vlaams Belang) en Tom De Meester (PVDA) aan onze verkiezingscaravan op de Gentse Kouter. 

Beide lijsttrekkers waren het opvallend eens dat er eerst op sensibilisering moet worden ingezet. Zowel voor zwerfvuil, het occasioneel weggooien van papier, blik of flesjes, als voor sluikstort, het bewust achterlaten van grote hoeveelheden afval. Sensibilisering is nodig, maar is onvoldoende om het probleem echt op te lossen, zegt Kris Bachus, Onderzoeksleider van de Onderzoeksgroep Duurzame Ontwikkeling aan de KULeuven.

PVDA stelde ook voor om de ophaalrondes voor grof huisvuil opnieuw in te voeren. Dat zou volgens hen vooral het sluikstorten kunnen tegengaan. Maar volgens Kris Bachus zal dat maar een beperkt effect hebben. Voor een kleine groep mensen kan het werken. “Mensen die bijvoorbeeld twee maal per week hun vuilniszak bij een openbare vuilbak plaatsen en er ook een kapot koffiezetapparaat bij zetten, kunnen hiermee geholpen worden.”

Flauw excuus

Dat gaat volgens hem niet op voor de zware sluikstorters, die hun hele huisraad ergens dumpen. “Sluikstorters verwijzen vaak naar het feit dat ze geen vervoer hebben om naar het containerpark te gaan en dat die onvoldoende open zijn. Maar vaak gaat het om een flauw excuus, want sluikstorten gebeurt meestal heel erg bewust. Je moet al een auto hebben om te kunnen sluikstorten. Want hoe krijg je anders je zetel of koelkast ergens gedumpt?”

Net als Groen en Open Vld is ook PVDA voorstander van de invoering van statiegeld op plastic flessen en blikjes. Dat is Vlaamse materie. En de Vlaamse regering heeft voor de zomervakantie beslist nog niet te beslissen. Pas in 2023 willen ze bekijken of statiegeld invoeren nog nodig is.

Een gemiste kans, vindt ook Kris Bachus. Want statiegeld zou het probleem van zwerfvuil voor een aanzienlijk deel kunnen oplossen. “Uit onderzoek blijkt dat de producten waar statiegeld op gevraagd kan worden nu 40% van het zwerfvuil uitmaken. Dat zou dus direct voor een significante daling kunnen zorgen. Het zou bovendien om een heel zichtbaar deel van het zwerfvuil gaan, wat meteen ook veel ergernis kan wegnemen.”

Dat statiegeld kan helpen, staat ook niet ter discussie. Het is de kostprijs van het systeem dat de Vlaamse overheid op de rem deed staan. Vooral de distributie- en verpakkingssector hamerde op het feit dat het te veel geld zou kosten om statiegeld in te voeren. Maar volgens Bachus moet dat in het juiste perspectief geplaatst worden. “De kosten die lokale besturen nu al hebben voor het opruimen van zwerfvuil zijn ook hoog. Je moet het volledige plaatje bekijken.”

Op lokaal vlak kan een gemeente geen statiegeld invoeren, maar gemeenten kunnen zich wel aansluiten bij de Statiegeld Alliantie, een samenwerkingsverband van organisaties, verenigingen, lokale overheden en bedrijven die pro invoering van statiegeld zijn. “Een lokaal bestuur kan zo een signaal geven en staat dus niet helemaal machteloos.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden