Maandag 18/10/2021

NieuwsEuropa

EU versoepelt grenscontroles Noord-Ierland om handelsoorlog met VK af te wenden

Loyalisten protesteerden in juli 2021 in Belfast tegen het protocol voor Noord-Ierland. Beeld Charles McQuillan / Getty
Loyalisten protesteerden in juli 2021 in Belfast tegen het protocol voor Noord-Ierland.Beeld Charles McQuillan / Getty

De Europese Unie is bereid de grenscontroles tussen Groot-Brittannië en Noord-Ierland aanzienlijk te versoepelen. Tachtig procent van het vlees en plantaardige producten kan als het aan de EU ligt gemakkelijker de grens over naar Noord-Ierland. Hiermee hoopt Brussel tegemoet te komen aan de eisen van het Verenigd Koninkrijk, dat de brexitafspraken hierover wil herzien.

De Britse en Ierse regeringen bestuderen het voorstel dat de Europese Commissie woensdag heeft gedaan. Daarin wordt onder meer voorzien in vermindering van de helft van de bureaucratische rompslomp rond goederenverkeer tussen Engeland, Schotland en Wales naar Noord-Ierland. Ook mogen Britse medicijnmakers zonder extra Europese goedkeuring medicijnen aan Noord-Ierland leveren.

Door de brexit ligt Noord-Ierland niet meer in de EU, in tegenstelling tot Ierland. Een harde grens tussen Noord-Ierland en Ierland werd echter niet gewenst geacht, omdat hierdoor de spanningen tussen katholieken en protestanten in Noord-Ierland zouden kunnen oplaaien. In het brexitakkoord werd de buitengrens van de EU gelegd tussen Noord-Ierland enerzijds en Engeland, Schotland en Wales anderzijds. Noord-Ierland blijft zich aan de Europese regels houden, terwijl de rest van het Verenigd Koninkrijk de EU verlaten heeft.

De Britten waren van meet af ontevreden over het zogeheten protocol voor Noord-Ierland, omdat het de eenheid van het Verenigd Koninkrijk doorbreekt. Ook wordt de handel tussen tussen Noord-Ierland en de rest van het Verenigd Koninkrijk nodeloos bemoeilijkt, aldus de Britse regering.

Brexitsaga

De afgelopen tijd weigerden de Britten de grenscontroles tussen Noord-Ierland en de rest van het Verenigd Koninkrijk uit te voeren, zoals afgesproken in het brexitakkoord. De Britten willen opnieuw onderhandelen over de zwaarbevochten brexitafspraken over Noord-Ierland, maar daar voelt Brussel niets voor. Europees commissaris Maros Sefcovic waarschuwt dat het woensdag gepresenteerde voorstel het ‘definitieve pakket’ is, en dat slechts op details kan worden onderhandeld. Wijzen de Britten dit voorstel af, dan komt er geen nieuw plan, aldus Sefcovic.

Of Londen daar genoegen mee neemt is de vraag, omdat de EU niet toegeeft op het belangrijkste struikelblok, de status van het Europees Hof van Justitie in Luxemburg. Omdat Noord-Ierland deel blijft uitmaken van de Europese interne markt, moet het zich onderwerpen aan het gezag van het Europees Hof. Het Hof ziet er immers op toe dat de regels voor de interne markt in de hele EU op dezelfde manier worden geïnterpreteerd.

Voor het Verenigd Koninkrijk is de zeggenschap van het Europees Hof echter onverteerbaar, vooral bij brexiteers, die niet willen dat het soevereine Verenigd Koninkrijk in Noord-Ierland onderworpen blijft aan het gezag van Europese rechters.

Hoe het conflict moet worden opgelost, is onduidelijk. Brexitminister Frost herhaalde dinsdag het dreigement dat het Verenigd Koninkrijk het protocol van Noord-Ierland eenzijdig kan opzeggen. Dan dreigt een handelsoorlog tussen de EU en het Verenigd Koninkrijk met hoge tarieven voor producten over en weer.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234