Dinsdag 21/05/2019

fipronil

Eiercrisis wordt regeringszaak

De grenswaarde van fipronil-besmetting is in één bedrijf toch overschreden, zo blijkt uit een nieuwe test. De regering vraagt extra maatregelen om de eiercrisis te bezweren. Maar hoe groot is het vertrouwen in het voedselagentschap nog?

Beeld BELGA

Meer dan een week lang klonk het dat de waargenomen waarden van de verboden bloedluizenverdelger fipronil tot tien keer onder de Europese norm lagen. Gisterenmiddag kwam er plots een heel ander geluid. Uit een tegenexpertise is gebleken dat bij een van de 86 geblokkeerde bedrijven de drempel wel degelijk is overschreden.

Terwijl in de eerste testen sprake was van maximaal 0,076 milligram fipronil per kilo eieren, werd er bij een nieuwe test in een ander lab 0,92 milligram per kilo aangetroffen, of twaalf keer meer. De Europese norm die het Voedselagentschap (FAVV) hanteert, bedraagt 0,72 milligram per kilo.

Voor de regering het sein om nieuwe maatregelen te treffen. Zo gaat er vanaf 9 uur deze ochtend een hulplijn open waar de bevolking terechtkan met vragen. Ook zal er zo snel mogelijk worden nagegaan hoe het komt dat twee laboratoria uitkomen op verschillende resultaten voor hetzelfde staal. Tot zo lang worden alle eieren geblokkeerd van de zes bedrijven die in het eerste labo werden onderzocht. Daarvan worden ook alle eieren teruggeroepen en de lotnummers zijn online gepubliceerd.

Voor de volksgezondheid is het gevaar miniem, weet toxicoloog Jan Tytgat (KU Leuven). "Iemand van 50 kilogram mag acht eieren op 24 uur eten, voor het misschien gevaarlijk zou kunnen worden”, legt hij uit. “Bij een normale consumptie hoeven we niets te vrezen.”

Het zijn vooral de tegenstrijdige resultaten die opmerkelijk zijn. Beide laboratoria zijn erkend door het Voedselagentschap. Hebben ze dan verschillende procedures gevolgd? Een andere staalafname onderzocht? Het wordt binnen de 48 uur uitgeklaard, klinkt het, maar opnieuw maakt het FAVV geen al te goede beurt.

Achter de feiten aan lopen

Al meer dan een week loopt het Voedselagentschap achter de feiten aan. Tot afgelopen weekend werd er erg weinig informatie vrijgegeven, met als uitleg dat er ook een gerechtelijk onderzoek loopt. Pas zondag werden er voor het eerst concrete resultaten vrijgegeven. Dat er twee dagen later ook nog een andere waarde opduikt, wekt ook binnen de regering irritatie op.

Minister van Landbouw Denis Ducarme (MR) Beeld BELGA

"Deze keer hebben we wel meteen gereageerd en duidelijke maatregelen genomen", zegt Denis Ducarme (MR), als minister van Landbouw bevoegd voor het Voedselagentschap. "Twee keer een ander resultaat: zoiets mag niet."

Dag na dag duikt er meer info op die het Voedselagentschap nog meer in de knel brengt. Zo is duidelijk geworden dat het agentschap al op 2 juni voor het eerst werd ingelicht van de vondst van fipronil in eieren van een Belgisch bedrijf. Toch duurde het tot 20 juli voor Europa wist van de besmetting. De Duitse minister van Landbouw Christian Schmidt tikte ons land daarom afgelopen weekend al op de vingers.

Europees probleem

Om een en ander uit te klaren belde Ducarme gisteravond ruim een halfuur met de Litouwse Eurocommissaris voor Gezondheid en Voedselveiligheid Vytenis Andriukaitis. Europa gaat onderzoeken of ons land effectief te laat resultaten heeft doorgestuurd, al heeft ze daar voorlopig geen aanwijzingen voor. 

"Ik heb haar de volledige transparantie beloofd", zegt Ducarme. "Tegelijk is ze zich er duidelijk van bewust dat dit een Europees probleem is geworden. Na Nederland en Duitsland zijn nu ook onder meer Frankrijk, Zweden, Denemarken en het Verenigd Koninkrijk betrokken. Verder overleg tussen de bevoegde ministers is cruciaal."

Deze voormiddag moet er in de Kamer al meer duidelijkheid komen. Herman Diricks, topman van het Voedselagentschap, komt er samen met Ducarme en minister van Volksgezondheid Maggie De Block (Open Vld) uitleg geven bij de eiercrisis. Uitgangspunt is een uitgebreid rapport dat het agentschap gisteravond aan de regering heeft bezorgd. Daarin wordt de aanpak van de eiercrisis van naaldje tot draadje uit de doeken gedaan. 

Niemand vraagt momenteel de kop van Diricks, maar zelfs de meerderheid heeft grote vragen. "Het is duidelijk dat de communicatie ronduit klungelig is verlopen", stelt CD&V-kamerlid Leen Dierick vast. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.