Vrijdag 18/10/2019

Nationale Bank

Druk op CD&V om Steven Vanackere te lossen, maar die is niet onder de indruk

CD&V is niet van plan om de kandidatuur van Steven Vanackere in te trekken. Beeld BELGA

CD&V staat onder druk om de voordracht van Steven Vanackere als directeur van de Nationale Bank in te trekken. Met hem erbij zou de directieraad uitsluitend uit mannen bestaan. Het dossier komt volgende week op de tafel van de regering.

De politiek werkt met een reeks ongeschreven regels. Een daarvan is dat partijen geen vragen stellen bij de politieke benoemingen van een andere partij. Of zoals een ingewijde het verwoordt: “Zolang je niet komt aandraven met Marc Dutroux moeten de andere partijen meegaan in zo’n keuze. De goedkeuring door de regering moet normaal niet.”

Toch zal de federale regering zich komende week buigen over de kandidatuur van Vanackere als nieuwe directeur van de Nationale Bank. Die benoeming is al zo goed als in kannen en kruiken en de gebruikelijke procedures zijn gevolgd. De instelling zelf heeft de voordracht van Vanackere al goedgekeurd, bevoegd minister van Financiën Johan Van Overtveldt (N-VA) moet zijn aanstelling enkel nog bekrachtigen in een KB. 

Het probleem: Vanackere, oud-minister van onder meer Welzijn, Buitenlandse Zaken en Financiën, is een man. Omdat hij in de plaats komt van Marcia De Wachter die met pensioen gaat, zal er zo geen
 enkele vrouw overblijven in de directie van de instelling. Alleen in de ‘regentenraad’ zou nog een vrouw zetelen. De Wachter zelf, maar ook de vrouwenafdeling van CD&V en vrouwen aan de top van het bedrijfsleven kwamen hiertegen in het verzet.

Eeuw van de vrouw

Dat maatschappelijke ongenoegen slaat nu over naar de Wetstraat. Vicepremier Alexander De Croo (Open Vld) is het meest uitgesproken. “Het is niet logisch en niet oké dat een overheidsinstelling als de Nationale Bank in 2018 een directiecomité zou hebben waarin geen enkele vrouw zit”, reageert de liberaal.

De kwestie ligt voor hem dubbel zo gevoelig, omdat De Croo amper twee maanden terug zijn boek De eeuw van de vrouw. Hoe feminisme ook mannen bevrijdt publiceerde. Daarin breekt hij een lans voor het benoemen van vrouwen in belangrijke managementsposities. “Voor mij is dit een belangrijke kwestie en daarom vraag ik een debat in de regering”, zegt De Croo. Hij verhoogt zo de druk op CD&V om de voordracht van Vanackere te herzien. 

Voor N-VA is de benoeming van Vanackere nog steeds een zaak van CD&V, maar de partij is wel gevoelig voor de genderkritiek. Volgens minister Van Overtveldt ‘kan en moet’ de verhouding tussen mannen en vrouwen bij de Nationale Bank beter. Hij wil de ‘structuren van de bank hervormen’ en is van plan hierover ‘voorstellen aan de regering te presenteren’. Wat die voorstellen dan precies zullen inhouden, blijft nog onduidelijk.

Dat uitgerekend De Croo nu het hoogste woord voert, ligt N-VA wel zwaar op de maag. Een hoge partijbron verwijst naar de benoeming van Tim Hermans bij de Nationale Bank in 2015. Hermans is de voormalige kabinetschef van Gwendolyn Rutten en ‘duidelijk ook geen vrouw’. “Niemand deed daar moeilijk over. Nochtans waren er wel vragen over zijn financiële kennis”, staaft de bron de gulden regel dat je je niet met elkaars benoemingen bemoeit. Zelfs toen MR vorig jaar met Cédric Frère – een telg van de rijkste Belg Albert Frère – kwam aandraven als nieuwste lid van de regentenraad van de Nationale Bank, slikten alle partijen de keuze van hun coalitiepartner.

De duim van Beke

Op CD&V maakt de kritiek weinig indruk. De partij heeft van niemand lessen te ontvangen, tweette voorzitter Wouter Beke. Hij haalde er cijfers bij over de vertegenwoordiging van CD&V-vrouwen in de regeringen en parlementen. De partij denkt er ook niet aan om Vanackere te laten vallen, luidt het ferm. “Zijn kandidatuur is al gepasseerd bij de Nationale Bank, we zien niet waarom we onze voordracht zouden aanpassen.”

Volgens Beke heeft Vanackere gewoonweg ‘het geschikte profiel’ voor de vacante positie bij de Nationale Bank. Vanackere is een econoom en hij was minister van Financiën in de nasleep van de bankencrisis. “Het was geen keuze tussen man of vrouw, maar een keuze voor de kwaliteiten van Vanackere.”

Maar zoals zo vaak bij politieke benoemingen spelen er ook andere redenen mee. Een mooie functie voor Vanackere bespaart Beke meteen een lijstvormingsprobleem bij de verkiezingen in mei 2019. Vanackere liet de partijleiding vorig jaar verstaan dat hij een verhuizing naar West-Vlaanderen overweegt. In Brussel, waar hij momenteel woont, ziet Vanackere geen toekomst meer voor zichzelf. Door de splitsing van Brussel-Halle-Vilvoorde is het voor een Vlaming bijna onmogelijk om nog verkozen te worden in de hoofdstad. 

Vanackere is van oorsprong een West-Vlaming. Hij bezit nog steeds een huis in Blankenberge. “Maar binnen de West-Vlaamse afdeling van CD&V zag men hem niet zo graag komen”, zegt een bron. “De lokale leiding wou niemand opzijschuiven om Vanackere een kans te geven om zijn nationale carrière opnieuw te lanceren.”

Bij de vorige verkiezingen, in 2014, aanvaardde Vanackere met veel tegenzin een derde plaats op de Europese lijst van de CD&V. Hij raakte niet verkozen. Een zoveelste opdoffer voor de man die eerder al naast het West-Vlaamse gouverneurschap en de post van topman van het Katholiek Onderwijs greep. De directiefunctie bij de Nationale Bank zou vooral eerherstel zijn, nadat ACW’er Vanackere in volle Arco-affaire ontslag nam als minister van Financiën.

Vanackere zelf hult zich in stilzwijgen. Op zijn Facebook-pagina verwees hij donderdag wel naar een tweet van Rik Torfs. “Wie zegt dat Steven Vanackere geen vrouw is, kan weleens gelijk hebben. Andere zwakke punten: superverstandig en uiterst loyaal.” Een tweet waar hij “even om moest glimlachen”, zegt Vanackere.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234