Maandag 22/07/2019

Sociale onrust

“De regering heeft wetten vol sjoemelsoftware ontworpen”: op deze 3 thema's liep overleg mis

Een betoging voor meer jobzekerheid. Beeld BELGA

Het overleg tussen bonden en werkgevers zit helemaal vast. Op drie cruciale thema’s bleek de afstand onoverbrugbaar: de loonmarge, een verhoging van de minimumlonen, en maatregelen rond de eindeloopbaan.

Loonmarge

De loonmarge bepaalt hoeveel de lonen mogen stijgen, de komende jaren. Op basis van een vergelijking met onze buurlanden lag een beperkte marge van 0,8 procent op tafel, bovenop de index. De sociale partners moeten op basis van die loonmarge een nieuwe loonnorm onderhandelen voor opslag. Voor het VBO lag met die 0,8 procent meteen de maximale stijging vast, terwijl de bonden naar 1,5 procent willen. “Die 0,8 procent staat echt ver van de realiteit”, zegt Olivier Valentin, nationaal secretaris bij de liberale vakbond ACLVB. De loonwet van minister Kris Peeters wordt door de bonden als te rigide gezien: zonder die wet zou de loonmarge volgens het ACV op 2,8 procent liggen. “De regering heeft wetten vol sjoemelsoftware ontworpen”, reageert voorzitter Marc Leemans. Hij vraagt de regering en het parlement dan ook om de loonwet meteen te herzien.

ABVV wil dan weer dat de loonmarge minstens naar 1,1 procent wordt gebracht, op gelijke hoogte met de economische groei. “Logisch, de werknemers moeten mee profiteren van de economische groei”, aldus Miranda Ulens.

Unizo-voorzitter Danny Van Assche wijst erop dat “zelfs de internationale arbeidsorganisatie ervoor pleit dat de nationale wetten gerespecteerd worden. Vragen de bonden ons nu om de wet te overtreden?”

Minimumlonen

Onder impuls van de regering-Michel veerde de arbeidsmarkt op, werden duizenden jobs gecreëerd en ontstond zelfs een acute krapte op de arbeidsmarkt. Maar de minimumlonen volgden die weg omhoog niet, stellen de bonden vast.

De ondergrens ligt nu op 1.559 euro per maand bruto, omgerekend 9,70 euro per uur, en ook dat mag voor de vakbonden een flink stuk meer zijn. ABVV eist een minimumloon van 14 euro per uur, maar een verhoging bleek voor de werkgevers moeilijk te verteren. Een verhoging van de laagste lonen heeft immers belangrijke gevolgen voor de concurrentiekracht van ondernemingen, zeker in de maakindustrie.

“Wij willen zeker mee nadenken over de koopkrachtpositie van de mensen, maar de onderhandeling daarover was nog niet begonnen”, zegt Van Assche. Als de bonden bereid zijn om terug aan tafel te komen, kan er gepraat worden, laten de werkgevers verstaan. “Maar ik kan niet zeggen waar wij kunnen landen, dat heet onderhandelen: een evenwicht zoeken.”

Het stoot de bonden bovendien voor de borst dat de werkgevers tegelijk meer flexibiliteit verwachten, en dat terwijl de wet-Peeters het maximum aantal overuren al had opgetrokken. Het zijn volgens ACV net de mensen met de laagste lonen die in de meest onzekere jobs terechtkomen en het meest flexibiliteit moeten tonen. Zonder verhoging van de minimumlonen moet op dat vlak dus niet veel onderhandelingsruimte verwacht worden.

Eindeloopbaan

De regering-Michel verhoogde de pensioenleeftijd naar 67, maar aan de flankerende voorwaarden is niet voldaan, zeggen de bonden. Zo zouden er uitzonderingen komen voor zware beroepen, maar minister Daniel Bacquelaine (MR) slaagde er niet in een akkoord te vinden over welke beroepen dat precies zijn. Tegelijk werden de landingsbanen en het SWT, het voormalige brugpensioen, wel verder afgebouwd. “De regering heeft de minimumleeftijd daarvoor op een brutale manier verhoogd naar 60 jaar. Het moet mogelijk blijven om minder te gaan werken”, klinkt het bij ACLVB.

Dat een meerderheid in het parlement nu alsnog de jobdeal zou concretiseren, met daarin een verdere verstrenging van de eindeloopbaan, maakt de gesprekken niet eenvoudiger. Een signaal drong zich op, zeggen de vakbonden.

Volgens de werkgevers gooien de bonden alles op één hoop. “Over de zware beroepen is het zelfs niet gegaan”, zegt Van Assche. “We zouden veel liever hebben dat ze concrete voorstellen op tafel leggen.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden