Woensdag 03/03/2021

Rusland

De middelvinger van Poetin naar het westen: Navalny met ongekend flitsproces voor de rechter gezet

Navalny en zijn vrouw arriveerden zondag in Moskou. Kort daarop werd de oppositieleider aangehouden. Beeld AP
Navalny en zijn vrouw arriveerden zondag in Moskou. Kort daarop werd de oppositieleider aangehouden.Beeld AP

Nog geen etmaal na zijn terugkeer in Rusland is oppositieleider Aleksej Navalny veroordeeld tot een celstraf van 30 dagen in afwachting van een strafzaak die kan aflopen in jarenlange opsluiting. Met een flitsproces liet president Poetins regering zien dat ze geen boodschap heeft aan de rechtsstaat.

Navalny’s veroordeling vond niet plaats in een rechtbank, maar in een politiebureau vlakbij het Moskouse vliegveld waar de politicus zondagavond gearresteerd werd. Navalny kreeg geen kans om zijn advocaten te zien voorafgaand aan het proces. Journalisten werden niet toegelaten tot de zitting – in het zaaltje zaten enkel medewerkers van Poetins veiligheidsdiensten en propagandakanalen.

‘Dit is de grootste vorm van wetteloosheid’, zegt Navalny in een video vanuit de geïmproviseerde zitting. ‘Ik heb vaak gezien hoe gerechtigheid belachelijk gemaakt is, maar die opa in zijn bunker (Poetin, red.) is zo bang dat hij demonstratief het hele wetboek strafrecht verscheurt en in de prullenbak gooit.’

Journalisten worden niet toegelaten tot de zitting. In het zaaltje zitten enkel medewerkers van Poetins veiligheidsdiensten en wat medewerkers van Poetins propagandakanalen.

Volgens de aanklacht heeft Navalny met zijn verblijf in Berlijn – waar hij herstelde van een vergiftiging met zenuwgif – de voorwaarden geschonden van een voorwaardelijke celstraf. Navalny werd in 2017 in hoger beroep veroordeeld tot een celstraf van 3,5 jaar voor oplichting van een cosmeticabedrijf. Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens concludeerde dat het proces oneerlijk verliep, maar Rusland trekt zich niets aan van het oordeel van het internationale gerechtshof.

Middelvinger

Met het flitsproces steekt het Kremlin ook de middelvinger op naar westerse regeringen die oproepen tot de vrijlating van Navalny. EU-president Charles Michel omschreef de arrestatie zondagavond als ‘onacceptabel’. De nationale veiligheidsadviseur van aantredend Amerikaans president Joe Biden noemde de arrestatie ‘niet alleen een schending van mensenrechten, maar een belediging voor de Russen die willen dat hun stem wordt gehoord.’

De vraag is of de westerse regeringen bereid zijn om harde sancties in te stellen als Navalny veroordeeld wordt tot een celstraf. Dat was niet het geval toen vier Europese laboratoria in augustus vaststelden dat Navalny vergiftigd was met het zenuwgif novitsjok. Journalistieke onthullingen van onder andere Der Spiegel, CNN en Bellingcat toonden aan dat Poetins veiligheidsdienst FSB verantwoordelijk is voor die moordaanslag.

Sergej Lavrov, Ruslands minister van Buitenlandse Zaken, zei zich maandag geen zorgen te maken dat het imago van Rusland schade oplevert door de vervolging van Navalny. ‘We zijn geen jonge dames die voor het eerst naar een bal gaan.’

Voorhechtenis

De rechter op het politiebureau bepaalde dat Navalny vast moet blijven in afwachting van de eerste in een reeks van strafzaken die de oppositieleider tegemoet gaat. Ruslands penitentiaire dienst stelt dat Navalny met zijn verblijf in Berlijn – waar hij herstelde van een vergiftiging met zenuwgif – de voorwaarden geschonden heeft van een voorwaardelijke celstraf.

Navalny werd in 2017 in hoger beroep veroordeeld tot een celstraf van 3,5 jaar voor oplichting van een cosmeticabedrijf. Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens concludeerde dat het proces oneerlijk verliep, maar Rusland trekt zich niets aan van het oordeel van het internationale gerechtshof.

Russische staatsrechtgeleerden sloegen het proces hoofdschuddend gade. Jelena Loekjanova, een hoogleraar staatsrecht die onlangs ontslagen werd bij een Moskouse universiteit na kritiek op Poetins autoriteiten, sprak op Facebook van ‘een politiek proces’ dat in strijd is met de Russische grondwet en het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens.

Buiten het politiebureau demonstreerden aanhangers van Navalny bij 20 graden onder nul tegen zijn arrestatie. Navalny heeft zijn aanhangers via een videobericht opgeroepen om te gaan demonstreren. ‘Wees niet bang. Ga de straat op. Niet voor mij, maar voor jezelf, voor je eigen toekomst.’

Navalny’s team heeft landelijke demonstraties aangekondigd voor komende zaterdag.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234