Vrijdag 18/10/2019

Regering-Michel

De balletjes van jongleur Michel: een overzicht

Charles Michel Beeld Photo News

Als een circusartiest houdt premier Charles Michel (MR) verschillende balletjes tegelijk in de lucht. Een overzicht van de dossiers waarvoor een landing stilaan nabij moet zijn. Donderdagavond ging zijn ploeg voorlopig wel uiteen zonder enig akkoord.

Zware beroepen: geen verschil tussen ambtenaar en privé?

Op dit dossier is Michel het verst gevorderd. De premier riep gisteren zijn topministers samen, vandaag praat hij normaal gezien verder. De regering verhoogde bij het begin van de legislatuur de wettelijke pensioenleeftijd tot 67 jaar, maar in ruil daarvoor zou wie een zwaar beroep heeft vroeger kunnen stoppen. Maar hoeveel vroeger juist? Op die vraag stelde de politieke discussie zich scherp.

De basis van de onderhandelingen is een voorstel voor de ambtenaren dat pensioenminister Daniel Bacquelaine (MR) samen met de vakbonden heeft uitgewerkt. Er zou gewerkt worden met vier criteria: fysieke belasting, moeilijke uurroosters, veiligheidsrisico's en stress. Let wel, stress op zich is niet voldoende om in aanmerking te komen voor een zwaar beroep, het is enkel een verzwarende factor. Aan hoe meer criteria iemand voldoet, hoe vroeger die met pensioen kan. In het gunstigste geval op 60 jaar.

Maar de berekening die Bacquelaine voorstelt, is voor N-VA en Open Vld  te ruim. Zet een al te gunstige regeling voor de ambtenaren niet de deur open voor in de privé? Daar liep het overleg met bonden en werkgevers op niets uit.

CD&V en MR willen zich dicht bij het akkoord met de vakbonden houden, om geen verdere sociaal protest te ontketenen. Bovendien heeft de regering de vakbonden nodig bij de verdere uitvoering van een akkoord. Nu worden de spelregels bepaald. Het opstellen van een lijst met zware functies gebeurt nadien in overleg met de sociale partners.

Snel beklonken politieke akkoorden deugen niet, schrijft Bart Eeckhout: "Verdienen wij nu echt niet beter dan dit?" (+)

Een compromis lijkt nu in de maak.  Voorwaarde voor onder meer Open Vld is wel dat de regering in de volgende fase mee aan tafel zit en dat proces mee stuurt. Tegelijk zou de regering ineens voor de privé een regeling willen uitwerken, zodat daar niemand voor verrassingen komt te staan.

Mobiliteitsbudget

Ruil je bedrijfswagen in voor een trein- of busabonnement, een fiets of een andere vervoersvorm en strijk het resterende bedrag op als loon. Op de vergadering van de topministers gisteren en vandaag staat ook het mobiliteitsbudget op de agenda. 

Eerder was er al een akkoord over de cash-for-car-regeling, waarbij je je bedrijfswagen voor cash kunt omruilen. Die maatregel kreeg veel kritiek omdat mensen niet aanzet tot alternatieve vervoersmiddelen. Op aansturen van CD&V en Open Vld, gesteund door de sociale partners, is er nu dus een flexibeler systeem in de maak. Daarbij kun je ook bijvoorbeeld kiezen voor een kleinere auto, gecombineerd met een fiets. 

Gisteren moesten er nog enkele technische obstakels uit de weg geruimd worden. Hoe wordt de waarde van de auto berekend? Gaat het om de cataloguswaarde? Of reken je ook de kosten die werkgever maakt voor verzekering en onderhoud mee? En wie komt er in aanmerking voor zo'n budget? Moet je al een bedrijfswagen hebben om in het systeem te stappen of niet?

Belfius en Arco: samen of apart

De regering wil ook eerstdaags over het Arco-dossier spreken. De 800.000 gedupeerden van Arco, de financiële poot van het toenmalige ACW, wachten nog altijd op het geld dat ze verloren bij de ondergang van Dexia in 2011. De regering-Leterme beloofde hen een staatswaarborg, maar die werd intussen verworpen door Europa. En gisteren ook door de Raad van State. De regering-Michel werkt daarom aan een alternatief, een 'Plan B'. 

Concreet zou er een fonds van 600 miljoen euro komen om de Arco-gedupeerden deels terug te betalen (voor ongeveer 40 procent van hun inleg). Dat nieuwe fonds zou gespijsd worden met 400 miljoen euro uit de beursgang van Belfius plus nog 200 miljoen euro uit de vereffening van Arco en een financiële tegemoetkoming van Beweging.net (het vernieuwde ACW).

Uit contacten tussen het kabinet van premier Michel en de administratie van Eurocommissaris voor Mededinging Margrethe Vestager zou de afgelopen maanden echter gebleken zijn dat ook het Plan B niet zo evident is. Europa verzet zich tegen het gebruik van overheidsgeld om de Arco-coöperanten uit te betalen. Eerst was er sprake van dat Europa niet meer dan 200 miljoen euro zou willen zien vertrekken. Nu zelfs helemaal niets.

Binnen N-VA wil men daarom doorzetten met de beursgang van Belfius zonder een oplossing voor Arco. Het beursklimaat is goed. Belfius nu van de hand doen zou veel geld in het laatje brengen. Bovendien zou de opbrengst gebruikt kunnen worden om de Belgische staatsschuld terug te dringen.  

Maar CD&V plaatst zijn voet voor dit scenario. De partijleiding heeft zelf contact opgenomen met Eurocommissaris Vestager en kreeg daar, naar eigen zeggen, te verstaan dat het Plan B niet dood is. Sowieso wil CD&V de dossiers van Belfius en Arco aan elkaar gekoppeld houden, om te voorkomen Arco op de lange baan wordt geschoven.  

Energiepact in zicht

De centrumrechtse coalitie staat dicht bij een akkoord over het Energiepact, het plan dat de Belgische energietoekomst vastlegt. N-VA heeft haar verzet al enkele weken geleden gestaakt. In een vertrouwelijk overleg woensdagavond liet vicepremier Jan Jambon aan premier Michel verstaan dat N-VA een compromis zal aanvaarden waarbij de sluiting van de kerncentrales in 2025 wordt bevestigd. Maar wel op voorwaarde dat er tijdens de komende jaren regelmatig evaluaties komen. Zo moet duidelijk worden of de sluiting haalbaar en betaalbaar is. De definitieve beslissing verschuift zo richting 2020.

Als het Energiepact er – drie jaar later dan gepland – komt, dan moet energieminister Marie Christine Marghem (MR) aan de bak. De kernuitstap staat of valt met de bouw van genoeg nieuwe gascentrales tegen 2025 om de nucleaire productie te vervangen. Gascentrales zijn nu niet rendabel. Om energiebedrijven toch zo ver te krijgen om hierin te investeren, zullen subsidies nodig zijn. De Europese Commissie kijkt hier echter streng op toe. De gassubsidies van de vorige energieminister, Melchior Wathelet (cdH), werden afgeschoten. Marghem staat dus voor een dubbele strijd: tegen de klok en tegen Europa.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234