Zondag 29/11/2020
Bojko Borisov.

AchtergrondBulgarije

Bulgarije in rep en roer over maffiose premier met pistool op nachtkastje

Bojko Borisov.Beeld AFP

In Bulgarije wankelt de regering, te midden van een soap rond minister-president Bojko Borisov. Afgelopen week lekten foto’s uit waarop de bonkige premier slapend te zien is met op zijn nachtkastje een pistool. In een open lade liggen twee flinke stapels biljetten van 500 euro en een paar goudklompen.

Tijdens een ingelaste persconferentie maakte de 61-jarige Borisov een warrige indruk. Eerst leek hij de authenticiteit van de foto’s te ontkennen, vervolgens kwam hij daarop terug. De foto waarop hij slapend te zien is, is echt, erkende hij. “Ik heb een wapen en daar doe ik geen afstand van”, verklaarde hij, omringd door partijgenoten. Hij zei dat zijn politieke vijanden hem expres in de val hadden gelokt. “Waarom word ik gefotografeerd als ik lig te slapen? Hoe zit dat als ik snurk? Is dat vrijheid of democratie?”

Wie de foto’s gemaakt heeft, is onduidelijk. Ze zijn per mail naar Bulgaarse media verstuurd door een anonieme klokkenluider. Twee dagen nadat de compromitterende foto’s opdoken, zat dezelfde Borisov gewoon in een videogesprek met de andere EU-regeringsleiders, onder wie Angela Merkel.

Kompromat

Volgens de premier proberen zijn vijanden kompromat te verzamelen, naar het voorbeeld van de voormalige Russische geheime dienst KGB. Hij speculeerde over de timing, die volgens hem samenhangt met zijn wens om Bulgarije de eurozone en de Europese bankenunie binnen te loodsen. Borisov ligt in de clinch met twee oligarchen die door het gerecht gezocht worden en die het land ontvlucht zijn.

Toen journalisten vroegen op welke vijanden Borisov doelde, noemde hij de Bulgaarse president, Rumen Radev. Radev zou hem achtervolgen met diens drone. “Het doel is om ons mentaal te breken en vervolgens ook fysiek.” Maar, zo grapte de premier, het had erger gekund. “Ze hebben me in elk geval niet vastgelegd met een klein jongetje. Dan had ik mezelf van het balkon gegooid.”

President Rumen Radev (inderdaad bezitter van een drone) deed de aantijgingen af als ‘fantasie en paranoia’ van de premier. De foto’s zouden gemaakt zijn in Borisovs residentie in Boyana, een wijk in de heuvels boven Sofia. De premier en de president zijn daar elkaars buren. Een andere ‘vijand’ die Borisov noemde, is Tzvetan Tzvetanov, de nummer twee in zijn partij GERB. Dezelfde dag maakte een boze Tzvetanov bekend dat hij opstapte.

Ongekende ontwikkelingen

Zelfs voor de doorgaans licht chaotische Bulgaarse politiek zijn het ongekende ontwikkelingen. Een paar dagen voor de rel met de foto’s lekte een telefoongesprek uit waarin te horen is hoe een op Borisov gelijkende stem inhakt op een Bulgaarse politicus, en toegeeft dat hij een beursgenoteerd bedrijf heeft zwartgemaakt. Hij drijft de spot met Europese regeringsleiders. Justitie is een onderzoek gestart naar de foto’s en de gespreksopname.

Borisov (bijnaam: ‘Batman’) heeft een diploma als brandweerman en zette na de val van het communisme zijn eigen beveiligingsbedrijf op. Jaren geleden lekte via het hackerscollectief Wikileaks een ambtsbericht uit van de Amerikaanse ambassade in Sofia. Borisov wordt daarin neergezet als een ‘onvoorspelbare’ man met goede banden met de georganiseerde misdaad.

Van alle EU-lidstaten scoort Bulgarije het slechtste in de corruptie-index van Transparency International. Gerommel met aanbestedingen is meer regel dan uitzondering. Onderzoeksjournalisten worden geregeld geïntimideerd en aangevallen, en moeten vrezen voor hun leven. Oligarchen als Delyan Peevsky dicteren de redactionele koers bij tal van media.

Anders dan die van Polen en Hongarije wist Borisovs regering tot op heden de Europese Commissie te vriend te houden, volgens critici omdat de regerende GERB-partij lid is van de invloedrijke christendemocratische fractie (EVP) in het Europees Parlement. Tot verrassing van velen kreeg Bulgarije in het najaar van 2019 zelfs een pluim van Brussel. Er was sprake van ‘vooruitgang’ op het gebied van de rechtsstaat.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234