Zondag 05/02/2023

Belangrijk nieuwsEnergiecrisis

195 miljard EU-geld om van Russisch gas af te komen

Een arbeider aan het werk bij een pijpleiding van Russisch gas in Bulgarije. Beeld AFP
Een arbeider aan het werk bij een pijpleiding van Russisch gas in Bulgarije.Beeld AFP

Volgens een conceptplan dat de EU volgende week presenteert wil de Unie 195 miljard euro uittrekken om van Russisch gas af te komen. Ook moet 13 procent energie worden bespaard.

Peter Giesen

In een concept van het RePowerEU-plan dat de Europese Commissie woensdag zal presenteren, staat dat de Europese Unie 195 miljard euro moet uittrekken om het wegvallen van Russische energie op te vangen. Daarnaast moet de Europese energieconsumptie in 2030 met 13 procent zijn teruggebracht, tegenover 9 procent in eerdere plannen. Volgens de Commissie kan de Europese Unie voor bijna 94 miljard euro aan energie besparen.

Het geld voor de plannen komt grotendeels uit de bestaande EU-begroting. In maart besloten de Europese regeringsleiders dat Europa zo snel mogelijk zijn afhankelijkheid van Russische energie moet afbouwen. Zij vroegen de Commissie hiervoor een plan te maken. “De tijd om Europa’s strategische afhankelijkheid van energie te reduceren is nu”, schrijft de Commissie in haar conceptplan.

Die reductie moet passen bij het klimaatbeleid van de EU. Daarom wil de Commissie dat Europa versneld overschakelt op hernieuwbare energie. Zij wil dat de lidstaten van de EU in 2030 voor 45 procent op hernieuwbare energie draaien, in plaats van de 40 procent die in eerdere plannen werd genoemd. De capaciteit voor zonne-energie moet in 2028 verdubbeld zijn.

“Snelheid is nu belangrijker dan ooit”, schrijft de Commissie. Daarom wil zij dat het gemakkelijker wordt om vergunningen af te geven voor projecten op het gebied van hernieuwbare energie. “Langzame en complexe vergunningsprocedures vormen een cruciaal obstakel in het ontketenen van een revolutie in hernieuwbare energie”, schrijft de Commissie in het concept. Het kan negen jaar duren om een vergunning voor een project voor windenergie te krijgen, vierenhalf jaar voor een project voor zonne-energie. De Commissie stelt nu voor dat lidstaten speciale gebieden aanwijzen waar snel vergunningen kunnen worden afgegeven, op grond van een “overheersend publiek belang”.

De Commissie wil dat de EU op alle fronten haar inspanningen opvoert om het verlies van Russische energie te compenseren. Zo stelt zij de gezamenlijke inkoop van vloeibaar gas (lng) voor, via een platform waaraan ook Oekraïne, Moldavië, Georgië en de westelijke Balkanlanden kunnen deelnemen. Ook wil de zij onder meer de duurzame productie van biomassa opvoeren, alsmede de productie en import van waterstof.

Het geld dat wordt vrijgemaakt voor het RePowerEU-plan kan deels worden gebruikt om landen te helpen die sterk afhankelijk zijn van Russische energie, zoals Hongarije, Slovakije en Tsjechië. Vooral Hongarije verzet zich sterk tegen de voorstellen die de Europese Commissie heeft gedaan voor een boycot van Russische olie. In hun huidige vorm komen zij neer op een ‘kernbom’ op de Hongaarse economie, aldus premier Orbán. Woensdag liet de Hongaarse regering weten dat zij alle Russische olie die via een pijplijn wordt aangevoerd buiten de boycot wil houden. Voor de meeste andere EU-landen is dit niet aanvaardbaar, omdat de boycot daarmee zou worden ontkracht. De Hongaarse eis wordt in Brussel gezien als een manier om het spel hard te spelen, en ruime compensatie voor het verlies van Russische olie af te dwingen.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234