opinie
Jef Van den Bergh

Tijd voor een volwaardig Mobiliteitsbudget

1 © Jef Van den Bergh (CD&V)

Jef Van den Bergh is als CD&V Kamerlid specialist mobiliteit.

Onze mobiliteit botst op zijn grenzen. We rijden ons vast in steeds langer wordende files. De tijd dat onze auto onze vrijheid was, is voorbij. Gelukkig ontstaan er creatieve ideeën en innovatieve oplossingen wanneer systemen op hun grenzen botsen. Almaar meer mensen maken in hun hoofd de omslag en bekijken mobiliteit niet langer als een automatisme. Ze zoeken naar mobiliteitsoplossingen om van punt A naar punt B te geraken. Ze zijn hierin flexibel en gebruiken combinaties van vervoersmodi afhankelijk van de verplaatsing die ze moeten maken.

Share

Met het mobiliteitsbudget krijgt de werknemer de kans om zijn mobiliteit op een flexibele manier in te vullen

Inspelend op deze evolutie komt vanuit Finland het vernieuwende concept MaaS overgewaaid. Met MaaS – afkorting voor Mobility as a Service – staat niet langer het bezit van de wagen centraal, wel de mobiliteitsoplossing. Met abonnementsformules betaalt men voor zijn mobiliteit, niet voor een voertuig in eigendom dat meer dan 90 procent van de tijd stil staat. Pakketten worden op maat opgesteld. Vergelijk het met de overgang van analoog naar digitaal tv-kijken, wat het hele medialandschap in beweging heeft gebracht. De kijker kiest zelf wat hij in zijn abonnementsformule stopt en wanneer hij naar wat kijkt. Niet langer zit iedereen om 19 uur voor de buis om naar het nieuws op de openbare omroep te kijken zoals niet langer iedereen ’s morgens om 8 uur in de auto zal stappen om naar het werk te rijden.

Met het mobiliteitsbudget kunnen we perfect inspelen op deze evolutie. Daarmee krijgt de werknemer de kans om zijn mobiliteit op een flexibele manier in te vullen. Hij kan bijvoorbeeld zijn dure bedrijfswagen inruilen voor een treinabonnement, een fiets en een kleine wagen, al dan niet in een deelformule. De ene dag rijdt hij met de fiets naar het station om daar de trein te nemen, de dag nadien rijdt hij met de wagen naar het werk omdat hij ’s avonds nog naar een concert wil. Het mobiliteitsbudget biedt mobiliteitsoplossingen op maat.

Share

Het is jammer dat sommigen het mobiliteitsbudget verarmen tot het toekennen van nettoloon

Het is jammer dat sommigen het mobiliteitsbudget verarmen tot het toekennen van nettoloon. Daarmee missen we de kans om MaaS definitief in de mobiliteitsmarkt te zetten. Het toekennen van een netto cash vergoeding aan iedereen die zijn bedrijfswagen inlevert, is weinig stimulerend voor werknemers om zich op een andere manier te gaan verplaatsen. Het betekent eigenlijk enkel een vervanging van de ene vorm van loonoptimalisatie (salariswagen) door een andere vorm van loonoptimalisatie (toekennen van nettoloon). Het is nog maar de vraag of dit nettobedrag daadwerkelijk (salaris)wagens van de weg zal halen. Is de kans niet groot dat alternatieve formules (cfr. MaaS) onbekend zullen blijven en dat de werknemer gewoon met de eigen wagen naar het werk zal rijden? Het mobiliteitseffect van deze maatregel is hoogst onzeker. De enige zekerheid die er is, is dat er een nieuwe piste wordt gecreëerd om van brutoloon nettoloon te maken. Men zou er dus goed aan doen om dit nettoloon niet langer een mobiliteitsbudget te noemen.

Het ‘originele’ mobiliteitsbudget heeft daarentegen zijn effect bewezen. Uit proefprojecten in verschillende bedrijven blijkt dat als je de werknemers de keuze laat om ook voor iets anders te kiezen dan de wagen, velen van hen dat ook doen. Tijdens de proefprojecten daalde het aandeel autoverplaatsingen naar het werk met 37 procent (50 procent i.p.v. 80 procent autoverplaatsingen). Die werknemers kwamen vaker met de fiets (van 10 procent naar 22 procent) en met de trein (van 8 procent naar 24 procent) naar het werk.

Share

Het is hét moment om een definitieve push te geven aan alternatieven voor het AUTO-matisme. Het is hoog tijd voor een volwaardig Mobiliteitsbudget

Verschillende bedrijven passen het mobiliteitsbudget vandaag al toe in de praktijk. Zij laten hun werknemers toe alternatieve vervoersmodi te kiezen in functie van hun verplaatsing. Alleen botsen zij op een wirwar aan administratieve en fiscale regels om dit op een eenvoudige manier toe te passen. Zij worden eigenlijk ((para-)fiscaal en administratief) gestraft voor hun keuze voor alternatieven van de bedrijfswagen. Deze bedrijven waren sterk vragende partij voor een mobiliteitsbudget dat een dergelijke keuze sterk vereenvoudigt en aantrekkelijker maakt. Zij dreigen in de kou te blijven staan. Ook wordt de kans gemist om andere bedrijven aan boord te trekken die op de boot van duurzame en flexibele mobiliteitsoplossingen zouden springen.

In de praktijk hebben heel wat werkgevers en werknemers – zeker in de filegevoelige stedelijke gebieden - de ommekeer al gemaakt in hun hoofd. Op de mobiliteitsmarkt beweegt veel. Het is hét moment om een definitieve push te geven aan alternatieven voor het AUTO-matisme. Het is hoog tijd voor een volwaardig Mobiliteitsbudget. 

Meer opinie? Krijg elke woensdag en zondag onze Opiniemakers nieuwsbrief.

nieuws

cult

zine