Geert Noels
Geert Noels

Laat de spoorwegen failliet gaan

2 © Wouter Van Vooren

Geert Noels is econoom bij vermogensbeheerder en financieel-economisch adviesbureau Econopolis.

2 Geert Noels. © Bas Bogaerts
Share

'De NMBS heeft veel gelijkenissen met Sabena voor het faillissement: dysfunctioneel, duur, verlieslatend en gerund door de vakbonden'

Hebt u veel abonnementen die u 300 euro per jaar kosten voor ieder lid van uw gezin? Niet veel, vermoed ik, maar het is het bedrag dat ieder van u bijlegt voor de spoorwegen, bovenop de kost om het eventueel zelf te gebruiken. Ons spoor is het duurste in West-Europa per passagier per vervoerde kilometer. De trein rijdt echter vandaag trager van Antwerpen naar Brussel dan in 1935. Als hij al rijdt.

Maar er waait ook een nieuwe wind door de NMBS. Neem de trein en je voelt dat een groot deel van het personeel er iets van wil maken. Treinbegeleiders hebben een moeilijke job en ze proberen dat meer en meer met de glimlach te doen. Ook aan het loket word ik correct bediend, soms zelfs met humor. Dit gedeelte van het personeel, maar vooral de klanten en de belastingbetaler verdienen een betere spoormaatschappij. Een 'Torfs Railway' is te hoog gegrepen, maar een omvorming zoals van Sabena naar Brussels Airlines zou een mooie inspiratie kunnen zijn.

De NMBS heeft inderdaad veel gelijkenissen met Sabena voor het faillissement: dysfunctioneel, duur, verlieslatend en gerund door de vakbonden, als je al van bestuur kon spreken. Sabena ging failliet en na enkele tussenstappen werd het Brussels Airlines.

Onze huidige luchtvaartmaatschappij is modern, vriendelijk en rendabel, alhoewel de aanslagen dit fragiele succes kunnen breken. Het personeel vecht voor zijn maatschappij, dat continu onder druk staat door de concurrentie. De Brussels Airlines medewerkers verdienen alle respect: ze vormen een team, gaan de extra mijl voor hun klanten en vechten voor hun maatschappij als het moeilijk is.

Als de NMBS haar 'Sabena' kan afwerpen en top worden door een faillissement, zoals Brussels Airlines, zou dat dus een goed scenario zijn. Want naast een te zware financiële last, kreunt de NMBS ook onder een foute attitude. De maatschappij staat niet ten dienste van de klanten, eerder omgekeerd. De monopoliepositie stelt haar in staat de klanten als wapen te gebruiken voor haar eigenbelang.

Treinen zonder bestuurder

Share

'Voor alle positieve medewerkers van de NMBS die ik ken, hoop ik op een kentering'

De nieuwe spoorwegen mogen natuurlijk niet binnen de kortste keren hervallen in de oude ziektes. Daarom zullen drie zaken moeten gerespecteerd worden: beter bestuur, constructievere vakbonden en meer concurrentie. Ook daar kan Brussels Airlines als voorbeeld dienen voor de eerste elementen.

Het laatste, meer concurrentie, komt eraan: mobiliteit is aan het wijzigen. Zelfrijdende auto's, Uber en andere moderne mobiliteitsdiensten en -technologieën komen eraan. Als auto's zonder bestuurder kunnen rijden, kunnen treinen dat ook. Het gebeurt al in andere landen. De maatschappelijke kost van de huidige spoorwegen staat volledig los van de economische realiteit. Ofwel veranderen de spoorwegen mee, ofwel worden ze voorbijgestreefd door technologie die een nieuwe mobiliteit zal creëren.

Voor alle positieve medewerkers van de NMBS die ik ken, hoop ik dus op een kentering. Als dit door een faillissement kan gebeuren, is dat inderdaad een positief scenario.

Meer opinie? Krijg elke woensdag en zondag onze Opiniemakers nieuwsbrief.

nieuws

cult

zine