Vrijdag 12/08/2022

InterviewJean-Jacques Orban de Xivry

‘Zwijgen is gewoon geen optie meer’: 700 personeelsleden KU Leuven eisen excuses van de rector

null Beeld NurPhoto via Getty Images
Beeld NurPhoto via Getty Images

Zo’n 700 personeelsleden van de KU Leuven ondertekenden een brief gericht aan rector Luc Sels. Initiatiefnemer professor bewegingswetenschappen Jean-Jacques Orban de Xivry (KU Leuven) wil excuses van de rector. ‘Dit is niet zijn fout, maar hij is de vertegenwoordiger van de KU Leuven.’

Pieter Gordts

Wat was de aanleiding voor deze brief?

“De Pano-reportage van vorige week. Daar werd melding gemaakt van grensoverschrijdend gedrag aan onze faculteit (bewegings- en revalidatiewetenschappen, PG). Natuurlijk wisten we dit al. Ook wisten we dat er een procedure lopende was. Maar in de reportage hebben we vernomen dat er geen gevolgen voor de dader zullen zijn. Dat vinden we onaanvaardbaar.”

“Al gaat het ons niet over een specifiek geval, het gaat over het systeem. Er is grensoverschrijdend gedrag aan de universiteiten, zowel in België als daarbuiten. Ik denk dat er een cultuur van zwijgen heerst. Iedereen weet het, niemand doet iets en we zwijgen erover. Nu is er een cultuuromslag, net zoals dat het geval was bij de #MeToo-beweging. Zwijgen is gewoon geen optie meer.”

Als u wist dat er zaken gebeurden aan uw faculteit, hebt u dan zelf ook actie ondernomen?

“Dat is moeilijk. Ikzelf ben hier nu al zeven jaar. Ik heb gradueel geleerd over die zaken, maar heb nooit verantwoordelijkheden gehad. Het was niet duidelijk voor mij wat ik kon doen. Maar dit gaat echt niet enkel over deze specifieke zaak. We willen verandering.”

Jean-Jacques Orban de Xivry Beeld RV
Jean-Jacques Orban de XivryBeeld RV

Er komen nu veel gevallen aan het licht: is grensoverschrijdend gedrag inherent aan de universiteit?

“Volgens mij gaat het om een minderheid. Bij de grote meerderheid van de professoren is er geen probleem. Hoe groot het probleem is weten we niet precies.”

“Het is moeilijk te zeggen waar het vandaan komt: er zijn een factoren die bij sommige mensen samenkomen en leiden tot een verkeerde uitkomst. Er is veel hiërarchie aan de universiteit. Als je een erkende wetenschapper wordt, komt daar ook macht en verantwoordelijkheid bij kijken. Daarnaast is er een managementprobleem: wij worden opgeleid als wetenschapper en plots moeten we een team begeleiden. Voor sommige mensen is dat vanzelfsprekender dan voor andere. Ook worden we nooit beoordeeld over hoe we onze mensen begeleiden. Bij beoordelingen voor het professorschap gaat het over publicaties of hoeveel geld voor onderzoek je hebt binnengebracht. Maar het is niet enkel belangrijk om tien doctoraatsstudenten te hebben gehad, ook hoe goed ze het gedaan hebben.”

Jullie schrijven aan de rector ‘ontgoocheld’ te zijn in de reactie van de universiteit. Wat hebben jullie gemist?

“Excuses, denk ik. Niet over dit specifiek geval, maar naar alle KU Leuven-medewerkers omdat het systeem niet werkt. Alle slachtoffers van grensoverschrijdend gedrag hebben recht op excuses van de rector voor het beleid van de laatste jaren. Dat is niet zijn specifieke fout, maar hij is de vertegenwoordiger van de KU Leuven. Dus voor ons moet hij zijn excuses aanbieden. Dat hebben we gezien bij de rector van de UGent en bij de rector van de UC Louvain. Die laatste heeft echt acties ondernomen met de vraag: wat is fout gelopen binnen onze universiteit en wat moeten we veranderen om dat te verbeteren? Dat hebben we niet gezien van onze rector. Dat is voor ons teleurstellend.”

Volgens jullie heeft de Pano-reportage een averechts effect gehad en zullen slachtoffers nog minder geneigd zijn melding te maken. Waarom is dat?

“Omdat er gewoon nooit sancties volgen. De slachtoffers nemen hun verantwoordelijkheid, ook al is dat voor hen ‘gevaarlijk’ voor hun loopbaan. Toch gebeurt er niks. Waarom zou je dan melding maken als er geen gevolgen zijn voor de dader? Het zorgt voor een gevoel van straffeloosheid.”

Of een extern meldpunt tegen grensoverschrijdend gedrag een oplossing kan zijn? Ik kan dat niet zeggen. Er zijn mensen bij ons die veel meer expertise hebben dan ik om die vraag te kunnen beantwoorden.”

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234