Maandag 06/12/2021

Islamitische Staat

Zwarte vlag wappert boven Libische steden

Een IS-konvooi rijdt door Sirte, eerder dit jaar. Beeld © afp
Een IS-konvooi rijdt door Sirte, eerder dit jaar.Beeld © afp

Terreurgroep IS zwermt hoe langer hoe meer uit naar Libië, zeker nu de alliantie onder leiding van de VS bommen dropt boven Syrië. Met publieke onthoofdingen en strenge sharia-wetten in en rond de Libische stad Sirte tot gevolg.

Westerse inlichtingendiensten maken zich grote zorgen. IS heeft al controle over meer dan 200 kilometer van de kustlijn bij Sirte, van Abugrein tot Nawfaliya, schrijft de Amerikaanse krant The New York Times.

Toen de Libische tak van Islamitische Staat een jaar geleden de zwarte vlag hees in Sirte, op liefst 4.000 kilometer van Raqqa, ging het om niet meer dan een groepje plaatselijke militanten die wat stoer wilden doen. Vandaag is de Libische kuststad een actief beheerd bolwerk van IS, zo getuigen bewoners en plaatselijke militieleiders. Verschillende leidinggevende figuren en buitenlandse strijders zouden de afgelopen maanden naar Libië zijn afgezakt.

De eerste publieke onthoofdingen zijn al een feit, en de groep in Sirte legt de bevolking de strenge wetten van IS op. Die verplichten sluiers voor vrouwen, verbieden muziek en sigaretten en leggen winkels een verplichte sluiting op tijdens de gebeden. Wie de regels overtreedt, wordt bedreigd met zweepslagen.

Op straat hangen islamitische kalenders, zwarte vlaggen en affiches met boodschappen van de terreurgroep. Lokale radiozenders verkondigen er ook de grootsheid van zelfbenoemd kalief Abu Bakr al-Baghdadi. Milities in de naburige stad Misurata, die eens zwoeren dat ze de groep volledig zouden verdrijven, hebben zich teruggetrokken. IS heeft er naar schatting 2.000 strijders. Een reeks bombardementen en aanvallen doet vrezen dat de stad Ajdabiya, verder naar het oosten, het volgende doelwit is.

Doordat Islamitische Staat in Syrië en Irak onder steeds grotere militaire en economische druk kwam te staan, hebben de leiders naar uitwijkmogelijkheden gekeken. Libië was dan een 'logische' keuze.

De terreurgroep profiteert van de chaos die zich van het land meester heeft gemaakt sinds de dood van voormalig Libisch dictator Muammar Kadhafi in 2011. De olie in het land en de ligging, niet ver van Europa, maken Libië nog aantrekkelijker voor IS, dat op zoek is naar uitbreiding. Door de huidige chaos in Libië, waar rivaliserende overheden strijden om de controle van het land, kunnen jihadi's ook makkelijk het land binnen- en buitenglippen. Volgens The Wall Street Journal ziet IS in Libië dan ook een perfecte uitvalsbasis om meer terreuraanvallen te plannen.

Nieuwe thuishaven

Daarnaast besteden de leiders ook meer middelen en aandacht aan zijtakken uit landen als Egypte, Afghanistan en Nigeria, die IS trouw zwoeren. In totaal zijn er zo minstens acht groepen, menen de inlichtingendiensten, waarvan veruit de belangrijkste gevestigd is in de Libische havenstad Sirte.

Volgens de westerse diensten is het de enige zijtak die nu onder de directe leiding van de IS-top opereert. Antiterrorisme-expert Patrick Prior van het Amerikaanse Defense Intelligence Agency noemde deze groep recent nog "de tak die ons de meeste zorgen baart". "Het is hun uitvalsbasis naar heel Noord-Afrika."

De IS-leiding heeft nu haar grip op Sirte in die mate verstevigd dat westerse inlichtingendiensten vrezen dat de kerngroep indien nodig kan terugvallen op Libië als alternatieve basis. Zelfs indien ze verdreven wordt van haar oorspronkelijke territorium, zullen jihadi's vanuit hun nieuwe thuishaven de strijd onverminderd kunnen voortzetten.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234