Zondag 04/12/2022

NieuwsOorlog in Oekraïne

Zware explosies op de Krim kunnen oorlog in Oekraïne in nieuwe fase brengen

De rookpluim van de ontploffingen was van ver te zien. Beeld AP
De rookpluim van de ontploffingen was van ver te zien.Beeld AP

Steeds meer elementen wijzen erop dat Oekraïne achter de zware explosies zat die dinsdag een Russische luchtmachtbasis op de Krim troffen. Een Oekraïense aanval op het schiereiland zou een volledig nieuwe fase in de oorlog kunnen inluiden.

Tommy Thijs

Duizenden Russische toeristen genoten dinsdag van hun vakantie in de zon op de stranden van de Krim in Novofedorivka, in de schaduw van de luchtmachtbasis van Saki. Het Oekraïense schiereiland werd in 2014 door Rusland geannexeerd, en bleef door zijn ligging ver van het front tot nu toe relatief gespaard van oorlogsgeweld.

Maar rond 15.20 uur maakte een reeks explosies een einde aan de rust. Badgasten waren getuige van in totaal twaalf ontploffingen. Tientallen beelden op sociale media toonden immense vuurbollen gevolgd door grote zwarte rookpluimen. Het Kremlin ontkende eerst dat er gewonden of vernielingen waren, de gouverneur van de regio gaf later toe dat er één dode en meerdere gewonden waren gevallen. Volgens Oekraïne zijn negen vliegtuigen vernietigd.

De ontploffingen leidden meteen tot wilde speculaties. Satellietbeelden vooraf tonen minstens 35 gevechtsvliegtuigen en 6 helikopters op de basis. Had het Oekraïense leger na eerdere aanvallen met westerse raketten op Russische munitiedepots nu ook een volledige luchtmachtbasis in de as gelegd?

Normaal zou dat niet mogen kunnen. Novofedorivka ligt meer dan 200 kilometer van het front, en de Amerikaanse precisieraketten vliegen maar 80 kilometer ver. Officieel ontkent de Oekraïense legerleiding ook achter de aanval te zitten, maar een hooggeplaatste functionaris gaf aan The New York Times toe dat Oekraïne wel degelijk verantwoordelijk was voor de explosies. Volgens The Washington Post was de aanval dan weer het werk van special forces die achter de frontlijn opereerden.

Rusland spreekt zelf over een ongeluk na “onzorgvuldig gebruik van munitie”. De Amerikaanse denktank Institute for the Study of War noemt dat zeer onwaarschijnlijk. Beelden tonen hoe twee ontploffingen op exact hetzelfde moment twee grote vuurballen veroorzaken.

De voorbije weken zag het Russische leger zich al verplicht om troepen van de Donbas te verplaatsen naar het zuiden, om daar het hoofd te kunnen bieden aan het Oekraïense tegenoffensief in de provincie Cherson. Dat de strijd nu zelfs nog zuidelijker wordt verplaatst, zou een volledig nieuwe fase in de oorlog betekenen, en het Kremlin nog meer kopbrekens bezorgen.

Philips O’Brien, professor Strategische Studies aan de universiteit van St. Andrews, noemt de aanval indien die bevestigd wordt, “extreem belangrijk”. “Door te tonen dat het de Krim kan raken, kan Oekraïne de Russische verdediging nog verder oprekken. Rusland zal een immens gebied ver achter het front moeten bewaken om nog veilig te zijn.”

De vraag is hoe Rusland zal reageren. President Poetin beschouwt de Krim als Russisch grondgebied, en het lijkt onwaarschijnlijk dat zo’n zware aanval onbeantwoord zal blijven. Oekraïens president Zelensky benadrukte dat de oorlog pas beëindigd kan worden als ook het schiereiland bevrijd is. “De Krim is Oekraïens en we zullen het nooit opgeven.”

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234