Zaterdag 08/08/2020
Voorlopig zijn de dijk en het strand van Oostende nog leeg. Komt daar deze zomer verandering in?

Lockdownvragen

Zullen we kunnen reizen deze zomer? En vooral: ook naar het buitenland?

Voorlopig zijn de dijk en het strand van Oostende nog leeg. Komt daar deze zomer verandering in?Beeld Eric de Mildt

We snakken meer dan ooit naar de zomer. Eindelijk uit ons kot, en misschien zelfs op vakantie. Al dan niet in eigen land. Wat weten we op dit moment?

Zullen we op vakantie kunnen gaan?

Het coronavirus heeft geleid tot het sluiten van grenzen en het verbieden van niet-essentiële verplaatsingen. Een van de zwaarst getroffen sectoren is het toerisme. De sector vertegenwoordigt 10 procent van het bruto binnenlands product (bbp) van de EU en biedt banen aan bijna 12 procent van de werknemers in de Europese Unie. Meer dan 400 miljard euro aan inkomsten genereren de toeristen. Maar nu staan de hotelkamers leeg, vliegtuigen staan aan de grond. En voorlopig kan niet met zekerheid gezegd worden wanneer het slot van de toeristische sector gaat. 

Wanneer weten we daar meer over?

Voor ons land wordt bekeken of we vanaf 18 mei weer binnenlandse uitstapjes kunnen maken. Wie nog steeds hoopt naar het buitenland te reizen, moet langer geduld hebben. Die beslissing wordt op Belgisch niveau ten vroegste op 8 juni genomen. Alles hangt af van de verdere evolutie van de verspreiding van het virus. Maar ook hoe andere landen omgaan met die evolutie.

Het was een van de agendapunten waarover de Europese Raad van ministers van Toerisme zich maandag - via een videoconferentie - boog. Gari Cappelli, de Kroatische voorzitter van die raad, stelt dat er een sterke wil is om toeristische corridors tussen de EU-lidstaten te openen. “Epidemiologen moeten worden geraadpleegd bij het vaststellen van de criteria en het definiëren van de maatregelen die nodig zijn om de veiligheid van toeristen te waarborgen”, klinkt het. Het goede nieuws: er lijkt voldoende goodwill te zijn en de wens om een ​​manier te vinden om landen opnieuw te verbinden. Al zal het nieuwe reizen anders worden. 

 Harry Theoharis, de minister van Toerisme van Griekenland, laat een beetje in de kaarten zien. “We moeten nieuwe regels hebben voor hotels, nieuwe regels voor stranden, nieuwe regels voor zwembaden, nieuwe regels voor ontbijtbuffetten, nieuwe regels voor tourbussen.” Het opnieuw uitvinden van reizen zal net zo belangrijk zijn voor het overleven van het toerisme als de voorzorgsmaatregelen die nodig zijn om mogelijke infecties te voorkomen, zeggen de Europese functionarissen, die aandringen op gelijke regels binnen Europa.

Wordt het een staycation als het virus niet ingetoomd wordt?

Liever het zekere voor het onzekere, en massaal inzetten op vakanties in eigen land, klinkt het in diverse lidstaten. Die zogenaamde staycation, is evenwel niet zo vanzelfsprekend, zegt Cora Vandamme, economiste bij KBC Groep, in een rapport. Veel landen, waaronder België, hebben gewoonweg onvoldoende capaciteit. Dit is het geval in Frankrijk, Spanje, Duitsland, Nederland en België. In landen als Italië, Griekenland, Kroatië, Oostenrijk en Portugal is er dan weer heel wat capaciteit die niet benut zal worden als de buitenlandse toeristen wegvallen. In België zou de huidige capaciteit zelfs moeten verdubbelen als we onze buitenlandse vakanties binnen de eigen grenzen willen doorbrengen. In Duitsland en Nederland zou de capaciteit respectievelijk 1,52 en 1,38 maal hoger moeten liggen. In de praktijk zal dit cijfer evenwel nog hoger liggen want het theoretische cijfer veronderstelt een perfecte spreiding van de vakanties van alle inwoners over de zomermaanden en over alle beschikbare accommodaties.

Stef Gits, woordvoerder van Toerisme Vlaanderen, nuanceert: “We hebben wel degelijk voldoende toeristische capaciteit in Vlaanderen om de mensen een deugddoende trip in eigen land te laten beleven. Er zijn zowat 300.000 slaapplaatsen in onze commerciële logies, en daar mag je nog eens zowat 500.000 plaatsen in tweede verblijven aan de kust alleen al bijrekenen. Maar het spreekt voor zich dat allemaal op hetzelfde moment naar dezelfde plaats gaan inderdaad niet zal lukken. Het zal er meer dan ooit op aankomen om te gaan spreiden in tijd maar ook in ruimte.”

Beeld Eric de Mildt

Welke impact heeft dit alles op de sector?

Het stilvallen van de toeristische sector heeft een negatieve impact op de economische groei, maar de omvang verschilt wel sterk van land tot land. Volgens de koepelorganisatie voor de wereldwijde reis- en toerisme-industrie, de World Travel & Tourism Council (WTTC), krijgt Griekenland meer dan 18 miljard euro aan inkomsten via toerisme. Liefst een vijfde van arbeidsbevolking werkt in de toeristische sector. In Spanje is dat bijna één op de zes. Maar ook Italië, Frankrijk of Portugal halen een pak inkomsten uit de miljoenenstroom aan toeristen die er jaarlijks neerstrijken. 

Nu dreigt een kaalslag: De Helleense vereniging van hotels voorspelt dat 65 procent van haar leden gedwongen zou kunnen worden tot faillissement. Italië vreest dat het zowat 29 miljard euro aan inkomsten ziet verdampen. Ter vergelijking: de toeristische sector in Vlaanderen en Brussel is goed een bruto toegevoegde waarde van 11,7 miljard euro of 4,5 procent van het totale bbp van Vlaanderen en Brussel. Volgens cijfers van Toerisme Vlaanderen verliest het gewest met de huidige lockdownmaatregelen maandelijks zo’n 1,9 miljard euro aan omzet.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234