Zondag 20/09/2020

InterviewCathy Berx

Zoon van gouverneur Cathy Berx was lid van Reuzegom: ‘Het doodsprentje van Sanda staat nog altijd naast zijn bed’

Antwerps gouverneur Cathy Berx.Beeld Damon De Backer

De zoon van de Antwerpse gouverneur Cathy Berx, was lid van de Antwerpse studentenclub Reuzegom. De club ligt onder vuur sinds de gruwelijke dood van Sanda Dia (20), die overleed tijdens een uit de hand gelopen doop in december 2018. Haar zoon was niet bij de doop aanwezig: hij wordt níét door het gerecht vervolgd. Berx reageert in een interview met Humo, dat u hier integraal kunt lezen.

Op sociale media is zijn naam al enkele keren opgedoken. In het geruchtencircuit zingt hij al langer rond: Joachim Meeusen, de zoon van gouverneur Cathy Berx en gewoon hoogleraar Johan Meeusen (Universiteit Antwerpen), was lid van de exclusieve studentenclub Reuzegom. Hij was er níét bij toen Sanda Dia’s hart het begaf na een tweedaags doopritueel, dat moeiteloos de vergelijking met een middeleeuwse marteling kon doorstaan. Meeusen was op dat moment in Parijs, waar hij voor zijn Erasmusstage verbleef. Zijn moeder heeft hem zelf het trieste nieuws aan de telefoon verteld. “Ik heb hem nooit zo hard horen huilen als toen. Hij was er kapot van. En dat is hij nog altijd.”

Cathy Berx: “Voor alle duidelijkheid: mijn zoon wordt niet genoemd in het gerechtelijk dossier waarover de raadkamer binnenkort zal oordelen. Hij was niet betrokken bij de feiten. En hij wordt dus ook niet vervolgd.”

Meeusen en Dia kenden elkaar al langer. Ze speelden samen voetbal bij het Edegemse ploegje Ik Dien, waar nog minstens één ander lid van Reuzegom actief was. Humo vernam dat voetballers van Ik Dien Sanda hebben overtuigd tot hun studentenclub toe te treden. Dat was niet vanzelfsprekend. Sanda was een eenvoudige jongen, wiens vader aan de lopende band werkte. De leden van Reuzegom behoren doorgaans tot de betere kringen in de groene rand van Antwerpen. Zij hebben vaders die dokter, rechter of vermogensbeheerder zijn. Ze hebben school gelopen aan een handjevol gereputeerde colleges. Sanda voldeed niet aan die vereisten. Hij is op voorspraak van enkele leden tot de elitaire club toegetreden, in de hoop daar de fine fleur van het toekomstige Vlaamse bedrijfsleven te ontmoeten. Het was, in zijn ogen, een gouden ticket voor een beter bestaan.

Joachim Meeusen is niet te bereiken voor een reactie. Zijn moeder, Cathy Berx, wel.

Berx: “Het was een verschrikkelijk moment: ik moest die avond, 7 december 2018, samen met Bart De Wever (N-VA) speechen op het afscheid van Marc Van Peel (CD&V) als schepen van de Haven van Antwerpen. Ik was er met mijn gedachten niet bij: mijn verstand was te klein om te bevatten wat er op die doop was gebeurd. Ik kan dat nog altijd niet. Ik heb gespeecht, maar daarna heb ik me zo snel mogelijk uit de voeten gemaakt: ik wilde bij mijn zoon zijn. Enkele mensen heb ik wel in vertrouwen genomen. Ik heb hen verteld over de hechte band tussen Joachim en Sanda.”

“Joachim is in zeven haasten naar huis gekomen, helemaal stuk. Hij heeft een bijdrage betaald voor de versiering van Sanda’s graf. Hij is later ook uit Parijs overgekomen om de uitvaart bij te wonen, en heeft in de herdenkingsmatch meegespeeld. Het doodsprentje van Sanda staat nog altijd naast zijn bed.”

Sanda Dia.Beeld rv

Dat is opmerkelijk. De Antwerpse vrienden van Sanda hebben tegenover ons verklaard dat er, behalve de twee andere dopelingen, geen leden van Reuzegom aanwezig waren op de uitvaart. Die waren niet welkom.

“Joachim was daar in elk geval: hij had dat afgetoetst met de vrienden van Sanda, die hem gelukkig niets kwalijk namen. Joachim en Sanda hadden ook samen gevoetbald bij Ik Dien.”

Heeft Joachim Sanda overtuigd om toe te treden tot Reuzegom?

“Nee. Sanda was één van de vele vrienden van Joachim. Hij heeft een vriendengroep van het internaat, van de scouts, van het voetbal, van de studentenclub ook. Maar wat bij Reuzegom is gebeurd, kan natuurlijk niet. Het recht op leven is een fundamenteel grondrecht, dat kan je niemand ontzeggen. Wat me over de reconstructie van zijn laatste uren heeft bereikt, heeft me diep geschokt. U weet: ik heb ook een kind verloren. Dat gevoel komt meteen terug als je verneemt wat die jonge kerel heeft meegemaakt. Die fantastische, knappe jongen had zijn leven lang geknokt om hogerop te raken, hij was een rolmodel. Ik koester zulke mensen.”

Wat deed uw zoon bij Reuzegom?

“Joachim was door Donald (D.V.)* (voormalig preses van Reuzegom, Jong N-VA, red.) gevraagd: ‘Je maakt er vrienden voor het leven,’ zei die. Joa is een sociale en geëngageerde jongen. Hij doet niets liever dan een grappige quiz organiseren, met veel fotorondes. Dat is zijn vaste rol onder vrienden: dat deed hij op het internaat, dat doet hij als scoutsleider, ik neem aan dat hij dat ook bij Reuzegom deed.”

Bij Reuzegom lijken pintjes iets belangrijker dan quizzen.

“Joachim dronk ook weleens te veel, zoals studenten soms doen. Daar hebben we het geregeld over gehad. Ik begrijp die hele drankcultuur niet, ik drink zelf niet. Ik snapte ook niet waarom hij, toen hij in Leuven ging studeren, zich bij een studentenclub aansloot. Ik heb niets met mannen of vrouwen die petten en lintjes dragen.”

“Toen ik vroeger studeerde, heb ik met vrienden ook een club opgericht. Een politiek-culturele club: wij nodigden Julien Schoenaerts uit. Wij debatteerden over de oorlog in Irak. Wij organiseerden reizen naar culturele bestemmingen. Wij dronken amper een glas, en ik dus helemaal niet. (Zwijgt) Ik weet niet wat mijn zoon in zo’n club zoekt, mijn man en ik hebben daar lang en uitvoerig met hem over gepraat, maar wij begrijpen het nog altijd niet. Joachim behoort tot een andere generatie. Hij maakt zijn eigen keuzes.”

Beeld Damon De Backer

Reuzegom is, na de dood van Sanda, ontbonden. Ziet Joachim die mensen nog?

“Dat weet ik niet. Ik heb mijn zoon met 16, 17 de vrijheid gegeven die hij nodig heeft. Ik ga echt niet de hele tijd controleren wie hij ziet en wat hij doet: dat is zijn verantwoordelijkheid. Maar mag ik u eens een vraag stellen? Wat zou u doen als uw vriend iemand heeft doodgereden: zou u dan helemaal geen contact meer willen? Moeilijk, hè.

“Er zijn bij Reuzegom dingen fout gegaan. Enkele jaren geleden raakte bekend dat ze bij een doop een varken hadden doodgeschoten. Dat is absoluut niet oké, al denk ik niet dat Joachim ooit bij dat soort fratsen was betrokken. Maar wat Sanda is overkomen, had ook hem kunnen overkomen. Dat besef ik maar al te goed, sinds ik in de pers de reconstructie van zijn laatste uren heb gelezen. Dat zeg ik hem nu ook: ‘Voor hetzelfde geld was jij het geweest.’”

Wanneer is hij gedoopt?

“Twee jaar daarvoor: in 2016.”

Voor 2018 ging het ook bijna fout.

“Is dat zo? Joachim heeft dat niet gezegd.”

Dat mag niet: Reuzegommers zweren dat ze zullen zwijgen over de doop.

“Hij heeft er nooit veel over gezegd, nee.”

Speelt politiek een beslissende rol in dit dossier?

“Wat suggereert u?”

Eén voorbeeld: de lichte straf van de KU Leuven, een taakstraf van dertig uur en een paper voor de dopers van Reuzegom, kwam er na een onderzoek van de voormalige vicerector Chantal Vanaudenhove. Op haar Facebookpagina staat: ‘Partner van Luc Martens’, ex-minister van CD&V, uw partij. Er zit nogal wat CD&V en N-VA in dit dossier.

“Ik wist zelfs niet dat Vanaudenhove en Martens samen waren. Geen idee. Nee, dat slaat nergens op (zucht).”

Nog één ding. Legt u nog eens uit waarom Joachim, als enige Reuzegommer, wel op de uitvaart van Sanda aanwezig mocht zijn?

“Waarom hamert u daar zo op?”

Omdat het een verklaring kan zijn voor de vraag waarom een fijngevoelige jongen als Sanda naar Reuzegom trekt. Reuzegom was voor hem de entree naar de wereld van het geld.

Oh, maar als er iets is dat mijn zoon niet interesseert, is het wel geld. Joachim is een historicus. Zijn thesis gaat over Studio Herman Teirlinck in de jaren 60. Dat zegt genoeg, toch? Joachim wil later uitsluitend in de cultuursector werken. Geld is voor hem slechts een middel om te overleven: in dat opzicht bestaat er geen minder ambitieuze jongen dan Joachim. Zijn vrienden zijn het enige dat telt.”

Eén dag na het gesprek komt er nog een sms van Cathy Berx binnen, met een kleine toevoeging: “Waar mijn man me nog aan herinnerde, was dat Joachim al heel veel afstand van de club had genomen na de keuze voor de nieuwe preses.”

*In een reactie laat Donald D.V. weten dat hij op het moment van de feiten geen actief lid meer was van Reuzegom. Hij was niet aanwezig op de doop waarbij Sanda Dia om het leven kwam.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234