Zaterdag 24/07/2021

NieuwsVaccinatiestrategie

Zo kunnen de gaten in het vaccinatienet dicht: ‘We hebben iedereen nodig’

Het vaccinatiecentrum in de Minderbroederskerk van Sint-Truiden. Hoe hoog de vaccinatiegraad exact moet zijn om van groepsimmuniteit te spreken? Zo hoog mogelijk, vindt Erika Vlieghe. Beeld Illias Teirlinck
Het vaccinatiecentrum in de Minderbroederskerk van Sint-Truiden. Hoe hoog de vaccinatiegraad exact moet zijn om van groepsimmuniteit te spreken? Zo hoog mogelijk, vindt Erika Vlieghe.Beeld Illias Teirlinck

Het wordt steeds duidelijker dat een vaccinatiegraad van 70 procent niet volstaat om het coronavirus tegen te houden. Bovendien dreigen uitbraken in slecht gevaccineerde groepen ons parten te blijven spelen. Lokale managers moeten daarom de gaten in het net dichten.

“Noem het voortschrijdend inzicht”, zegt Erika Vlieghe, voorzitster van de adviesraad GEMS, over de vaccinatiegraad van 90 procent die sommige virologen nu vooropstellen. Tot voor kort mikten we op 70 procent. “Toen we in november de krijtlijnen van de vaccinatiecampagne bepaalden, kenden we de werkzaamheid van de vaccins nog niet. Bovendien zaten we nog niet met nieuwe varianten, zoals de Britse en de Indiase, waar niet elk vaccin even goed op reageert. We moeten ons doel dus bijstellen.”

Hoe hoog de vaccinatiegraad exact moet zijn om van groepsimmuniteit te spreken, is voer voor discussie tussen wetenschappers. Alles hangt af van de besmettelijkheid van nieuwe varianten, de effectiviteit van de vaccins en ons gedrag. Vaccinologen Pierre Van Damme en Corinne Vandermeulen schoven zondag het richtcijfer van 85 à 90 procent naar voren. Vlieghe houdt het op zo hoog mogelijk. Biostatisticus Geert Molenberghs: “Ik zal zeer blij zijn als we op 85 procent afklokken, maar 90 procent is beter.”

Op dit moment heeft een op twee volwassen Belgen een eerste prik gehad. In Vlaanderen, waar de campagne het verst is gevorderd, is dat bij 65-plussers 99 procent. Bij mensen met onderliggende aandoeningen is dat iets lager, rond de 85 procent. “Sommigen onder hen hebben afgehaakt vanwege de negatieve beeldvorming rond het AstraZeneca-vaccin”, zegt Gudrun Briat van de Taskforce Vaccinaties. Hoe het straks bij de jongeren verloopt, durft niemand te voorspellen.

Experts en beleidsmakers wijzen vooral op het risico van bepaalde groepen met een lagere vaccinatiegraad. “Je kan de maatschappij in het algemeen goed gevaccineerd hebben, maar het is belangrijk om ook uitbraken in subpopulaties te vermijden”, zegt Joris Moonens van Zorg en Gezondheid. “Denk aan de uitbraak van mazelen in de Joodse gemeenschap van Antwerpen enkele jaren geleden.”

Meer dan één ronde nodig

Op dit moment maakt Wallonië onder de naam ‘Revax’ een grote inhaaloperatie bij ouderen. “Dat is zeker zinvol, want we zullen meer dan één ronde nodig hebben om iedereen mee te krijgen”, zegt Vlieghe. Vlaanderen schuift die herkansing nog enkele maanden voor zich uit en mikt in de eerste plaats op bepaalde gaten in het vaccinatienet. “Het gaat onder anderen om lager opgeleiden, anderstaligen en mensen die buiten het gezondheidssysteem vallen, bijvoorbeeld omdat ze geen papieren hebben”, zegt Moonens.

In ieder vaccinatiecentrum werd een zogenaamde ‘populatiemanager’ aangesteld. Die moet op basis van lokale vaccinatiecijfers en gesprekken met hulpverleners bepalen welke groepen niet worden bereikt. Vervolgens sturen ze bijvoorbeeld een mobiel vaccinatieteam of anderstalige straathoekwerkers op pad naar een bepaalde wijk of appartementsgebouw. “Voorlopig slagen we er zo in om geen grote gaten te laten vallen”, zegt Tine Rommel, populatiemanager in Brugge.

Of al deze inspanningen volstaan om de vaccinatiegraad voldoende hoog te krijgen, zal nog moeten blijken.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234