Zaterdag 16/11/2019

Gaza

Zo ging het eraan toe in de Gaza-oorlog van 2014: "Schieten op alles wat bewoog"

Juli 2014. Het Israëlische leger bombardeert de Gazastrook. Beeld AFP

Breaking The Silence, een ngo van gewezen Israëlische soldaten, heeft de getuigenissen van meer dan zestig soldaten online gezet over de oorlog in de Gazastrook in de zomer van 2014. Daaruit blijkt dat honderden Palestijnse burgers om het leven kwamen, omdat de soldaten de opdracht kregen op "alles wat bewoog" te schieten. Oversten deden hun soldaten geloven dat er zich in het gebied zogezegd geen burgers meer bevonden.

'Breaking The Silence', de ngo die in 2004 werd opgericht door soldaten die gediend hadden in het Israëlische leger, heeft het in een persbericht over een drastische verandering in de normen van het Israëlische defensieleger. Zo is het principe 'Purity of Arms', waarbij soldaten een minimum aan geweld gebruiken en "hun menselijkheid behouden in elk gevecht", zwaar geschonden.

Uit getuigenissen blijkt dat soldaten de opdracht kregen te schieten op elke persoon in hun zicht om die te doden. De soldaten kregen daarvoor misleidende informatie, zo zeggen ze zelf. Ze werden verteld dat ze in gebieden actief waren waar zich geen burgers meer bevonden. Er werden voor het grondoffensief strooibriefjes uitgegooid en telefoontjes gedaan om te verzekeren dat iedereen het gebied verliet.

Maar in realiteit waren er wel nog burgers in die gebieden, soms zelfs volledige families. Het Israëlische defensieleger vuurde bijgevolg willekeurig duizenden kogels af in een residentiële wijk, met honderden burgerdoden tot gevolg.

Het Israëlische leger bestookt de Gazastrook met bommen in augustus 2014. Beeld EPA

"Zonder aarzeling schieten"

De getuigenissen spreken boekdelen. "Zullen de burgers terugkeren? Hoe zal de situatie zijn als we de strook terug binnengaan?", vroeg een soldaat aan zijn overste. Die kreeg als antwoord: "Je zou geen burgers mogen tegenkomen. Niemand zou in het gebied mogen zijn waar jij zal zijn. Dat betekent dat wie je wel tegenkomt een terrorist is."

Er werd over gedebatteerd, en er werden vragen gesteld, zo zegt de soldaat. Maar de oversten antwoordden dan met "een typisch antwoord van een officier". "Het is een ingewikkelde situatie, ik besef dat het wel eens kan voorkomen dat onschuldige mensen omgebracht worden, maar je kan het risico niet nemen of je kameraden in gevaar brengen. Je moet zonder aarzeling schieten."

"De instructies waren om onmiddellijk te schieten", getuigt de soldaat nog. "Wie je ook zag. Of ze gewapend of ongewapend waren, dat maakte niet uit."

Tijdens de missie werd er ook op grote schaal burgerinfrastructuur vernield. Volgens sommige getuigenissen werden huizen platgebombardeerd enkel en alleen "om de aanwezigheid in het gebied te demonstreren".

Groot gebrek aan ethiek

"De getuigenissen scheppen een verontrustend beeld dat er willekeurig gevuurd werd, waardoor honderden burgers stierven", zegt Yuli Novak. Volgens de directrice van Breaking The Silence is er bij het Israëlische leger een groot gebrek aan ethiek, en die fout ligt bij de top van de gezagvoering. "En het gaat niet enkel op een paar rotte appels", aldus Novak. "Als officieren en soldaten weten we dat bij interne militaire onderzoeken de soldaten vaak als zondebok worden opgevoerd, in plaats van op het beleid te focussen."

De directrice van Breaking The Silence pleit daarom voor een onderzoekscomité, dat zich buiten het leger bevindt. "Dat comité moet het beleid achter 'Protective Edge' onderzoeken, en de normen en waarden die de basis vormen van dit beleid."

Een Palestijn staat voor zijn verwoeste huis. Beeld EPA
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234