Zondag 18/04/2021

Zo bevrijd je de stad

De VLD-stedelingen Sven Gatz (Brussel), Christian Leysen (Antwerpen) en Sas Van Rouveroij (Gent) lanceerden vorig jaar hun liberaal stedenmanifest. Gisteren presenteerde het trio het boek Stadslucht maakt vrij. Dertig liberalen en niet-liberalen, politici en academici, borduren voort op het manifest en laten nog meer ballonnetjes op om de kansen die in de steden voor het rapen liggen optimaal te benutten. De opmerkelijkste boodschappen op een rijtje. Jeroen Verelst

n HOU DE RIJKEN IN DE STAD

Het Belgische belastingsysteem bevordert actief de stadsvlucht van bewoners en ondernemers, stellen de liberalen vast. Om het tij te keren, moet aan het belastingstelsel gesleuteld worden. Bruno Heyndels, hoogleraar aan de managementschool Solvay van de VUB, wijst op de budgettaire consequenties van de stadsvlucht. Als de 100 rijkste inwoners verhuizen naar een optrekje in de rand, betekent dat een even grote budgettaire aderlating als de uitwijking van de 5.000 armste inwoners. Het vertrek van de welgestelde inwoners heeft dan onvermijdelijk een weerslag op de armsten. De stadskas is een pak minder goed gevuld, er is minder geld voor initiatieven om de minder gegoeden te ondersteunen. Boodschap aan de stadsbesturen: de stedelijke fiscaliteit en het algemeen beleid moeten beletten dat de rijkere inwoners de stad vaarwel zeggen.

n WEG MET DE SOCIALE WONINGEN

Pascal De Decker, docent aan de Hogeschool Gent, vindt dat de overheid het aanbod van woningen in Vlaanderen moet verhogen en verbeteren. Er moeten meer sociale huurwoningen worden opgetrokken. De markt voldoet immers niet aan de woonbehoeften van bevolkingsgroepen met een laag of onzeker inkomen. Martin De Vlieghere van de liberale denktank Nova Civitas houdt er een radicaal andere mening op na. Volgens hem is de socialewoningbouw niet de oplossing maar de oorzaak van huisvestingsproblemen. Hij pleit voor huurcheques op de privémarkt, de marktmechanismen zorgen voor betere huisvesting voor de armere stedelingen. De sociale huisvesting staat voor De Vlieghere synoniem met schaarste, bureaucratie en sociale getto's.

n LAAT DE FILES STAAN

De Amerikaanse economieprofessor Anthony Downs provoceert graag. Dat is in Stadslucht maakt vrij niet anders. De ellenlange files op onze autosnelwegen zijn volgens Downs niets om ons druk over te maken. Ze zijn nu eenmaal de prijs die we betalen voor economische groei. De overheid kan wel maatregelen nemen, maar uiteindelijk fungeren die toch allemaal als communicerende vaten. Ze verplaatsen de problemen alleen maar en lossen ze niet op. De congestie keren kan alleen een economische recessie en daar, zo merkt Downs nogal terecht op, zit niemand op te wachten. Zijn devies is dan ook heel eenvoudig: "Relax and get used to it."

n VEILIGHEID IS EEN PROGRESSIEF THEMA

Onveiligheid en het veelbesproken maar moeilijk te vatten onveiligheidsgevoel treffen alle stedelingen, de armere inwoners nog het zwaarst. Net daarom meent Patrick Stouthuysen, hoogleraar politieke wetenschappen aan de VUB, dat veiligheid een progressief thema is, dat ook de traditionele linkerzijde aanbelangt. Hij heeft begrip voor een vooruitstrevend veiligheidsbeleid dat oog heeft voor preventie en voor het aanpakken van de problemen die aan de bron liggen van de criminaliteit in onze steden. "Maar ondertussen moeten de boeven gevangen worden", citeert Stouthuysen de donkerblauwe Nederlandse liberaal Frits Bolkestein.

n GA SINGAPORE ACHTERNA

De Gentse schepen Sas Van Rouveroij begrijpt niet hoe de Vlaamse steden, de twee grootsteden op kop, hun beleid moeten voeren met dezelfde instrumenten als een gemeente als pakweg Herstappe. Hij pleitte er in het stedenmanifest al voor om Antwerpen en Gent uit de provincies te halen, en om te vormen tot stadsgewesten. Die bestaan net als Brussel uit de stad en de omliggende randgemeenten, en nemen een aanzienlijk deel van de provinciale en gewestelijke bevoegdheden over. Christian Leysen gaat nog verder. "Ik zie de grootsteden binnen enkele decennia evolueren naar stadsstaten, Singapore of Hongkong achterna. Dat is de toekomst. Kijk maar naar de Antwerpse haven, Singapore is er uitgegroeid tot de grootste investeerder."

Stadslucht maakt vrij kwam tot stand onder redactie van Patrick Stouthuysen en Johan Basiliades, telt 376 bladzijden en werd uitgegeven bij Vubpress.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234