Dinsdag 03/08/2021

Zigomars onder elkaar

Ook voor wie niet aan de drank of de drugs is kan de zaterdagavond een hel zijn. Zelf tel ik dan meestal mijn geld of schrijf ik een lange brief aan een verre neef of kuis ik de kaas van tussen mijn tenen. Daarna wacht ik geduldig op de blijde lach van Tom Coninx die mij dan tijdens Stadion rond de klok van 23u komt vertellen met hoeveel goals verschil R.S.C. Anderlecht nu weer een of andere bende pummels uit Vlaanderen of Wallonië heeft afgedroogd.

Soms kijk ik dan ook wel met één oog naar De klas van Frieda zoals die keer laatst toen het kruim van de landelijke nieuwsankers van de VRTM daar aanwezig was.

Op een bepaald moment moest er op eenvoudig verzoek van Frieda gedanst worden op eerder zuiderse ritmen. Wim De Vilder en Hanne Decoutere bootsten algauw en con brio een carnavalsvereniging uit Rio na en indien Dany Verstraeten heupen had gehad, dan had hij er zeker mee geschud. Maar wat mij toch een beetje tegenviel, was dat de vlijtige en bevallige leerlinge Elke Pattyn die dag niks wulps in de aanbieding had. Het leek een beetje alsof ze voortdurend stond te denken: 'Ik ben nu eens op de échte tv en dan ga ik hier niet zomaar met mijn gat staan zwieren.'

Wat haar ook weer sierde, natuurlijk.

Een mens leeft niet van brood en spelen alleen. Daarom keek ik nog eens écht uit naar een goed avondje toneel. In de buurt van waar ik woon zijn wel duizend theaters gevestigd en als ik dus op dat vlak een keuze moet maken, is het tobben geblazen. Uitendelijk laat ik de beslissing steevast aan mijn cavia over.

Die heet tegenwoordig Bart Weyts. Om te lachen.

Het trouwe dier opteerde deze keer voor de Koninklijke Vlaamse Schouwburg, door de Staatsveiligheid kortweg ook wel eens de KVS genoemd. Sedert ze daar een prachtig nieuw theatergebouw ter beschikking hebben, vertonen ze wel eens de neiging om toneel te gaan spelen extra muros, wat latijn is voor een schuur, een garage, een café of een stapelhuis.

Ik juich dat allemaal toe. Een mens moet modern zijn of niet zijn en omdat de KVS de goede gewoonte heeft met talentvolle mensen te werken, valt dat meestal ook wel meer dan mee.

Tegenwoordig is het buitengaats gebeuren van de KVS in Sint-Joost-ten-Node te doen, de sympathieke kleine gemeente in het noordoosten van de hoofdstad, die de armoede al vanzelf in haar naam draagt (node = nood ) omdat ze van oudsher al is wat ze nog altijd is: een parochie van miserie.

In tegenstelling tot, ik zeg maar wat, in Gent wonen er in Sint-Joost wél veel allochtonen.

Sint-Joost heeft verder niet echt veel om trots op te zijn: naast de monumentale kerk heeft zich wel jarenlang een frietkraam bevonden dat uitgebaat werd door de dubbelganger van Gene Wilder. En de prachtige Kruidtuin van Brussel ligt op 'Tenooise' grond, en zodoende ook het Kunstencentrum Botanique. Fijn is tevens het kleine, maar door vrijwel niemand gekende Charlier Museum, weliswaar aan de drukke kleine ring, maar verder één en al rust.

Maar bovenal zal Sint-Joost toch de geschiedenis ingaan als de lokaliteit waar de hardloopster Elodie Ouedraogo werd geboren, volgens sommigen op 25, 26 en 27 februari 1981. Wat mij ertoe noopt deze paragraaf af te sluiten met de wilde kreet: gelukkige verjaardag, Elodie !

Wanneer Sint-Joost al eens in het nieuws komt, is het veelal door de vreemdsoortigheid van zijn burgemeesters. De huidige heeft een naam die lijkt te bestaan uit de samentrekking van een sigarettenmerk uit de jaren '50 en een al even oudmodisch aperitief: Emir Kir. De vorige, Jean Demannez, vertoonde het merkwaardige kenmerk dat hij na zijn uren een jazzdrummer was. De burgervader dáárvoor, en tegelijk ook voor de hele tweede helft van de twintigste eeuw, was de bij leven al legendarische Guy Cudell.

Een bijzondere kerel was het in ieder geval, Guy Cudell. En de KVS zal er een stevige brok dramatisch materiaal aan hebben, ook dat is zeker. Volgens de enen was hij geniaal, volgens de anderen stapelgek. En ze hebben allebei een beetje gelijk. Hij was in elk geval, zoals men zegt, 'een groot socialist' al is vandaag de dag niemand nog zeker wat met zo'n omschrijving bedoeld wordt.

Ik heb hem een paar keer live meegemaakt. De laatste keer in 1996 bij de voltrekking van het burgerlijk huwelijk tussen de toneelmakers Jan Decorte en Sigrid Vinks, waarbij ik door een speling van het lot samen met de bevallige Virginie Vral een van de officiële getuigen was. Iets waarvoor ik toen trouwens achteraf beloond ben met een boterkoek en een tas koffie bij de Patisserie Centrale.

Naar het eind van de korte ceremonie toe fluisterde iemand de burgemeester blijkbaar in het oor dat het verse echtpaar uit de wereld van de kunsten kwam, waarna Cudell plotsklaps vanachter zijn pupiter kwam gestapt en wijdbeens voor de trouwers en de getuigen en enkele spontaan opgekomen dorpers ging staan, in een operetteachtige houding.

Hij droeg toen een helemaal met zilverbrokaat bestikt ceremonieel pak, van duidelijk napoleontische snit. En hij haalde met veel omhaal ook onverwacht zijn dienstwapen boven. We spreken hier over een langwerpig huzarenzwaard dat men in de militaire terminologie ook wel eens een zigomar (zie afbeelding) blijkt te noemen. Hij zwaaide er wat mee boven zijn hoofd, stak het toen gevaarlijk naar voren in onze richting en liet het daarna tot stilstand komen boven de hoofden van Jan en Sigrid.

Vervolgens sprak hij met een trillende stem de quasi historische woorden: "Je vous prononce dorénavant mari et femme!"

En kijk, het heeft gewerkt, want die twee zijn nog altijd samen.

Over Cudell werd van alles gezegd. Maar toch vooral dat hij een zigomar was, een woord dat in Brussel ook nog betekent dat iemand een rare snuiter is. Iemand met bepaalde rare gewoonten, iemand van niet helemaal onbesproken levenswandel.

Wanneer ik tenslotte via het internet op zoek ga naar een correcte Nederlandse vertaling voor zigomar, kom ik na een klein kwartier uit bij volgende synoniemen voor het mannelijke lid: 'snikkel, leuter, lul'.

Interessant, zonder twijfel.

Maar daarover ga ik u toch een andere keer iets vertellen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234