Donderdag 28/05/2020

Zhang Ziyi

'Ik wil geen brug tussen Oost en West zijn'

Ze was de ster in kungfufilms als 'Crouching Tiger, Hidden Dragon' en schittert nu in 'Memoirs of a Geisha', de verfilming van de gelijknamige bestseller. Voor haar rol als Japanse 'gezelschapsdame' volgde ze een intensief geishatrainingskamp.

Door Rebecca Ley

Toen ze nog een kind was, wilde ze stewardess worden. "Dat was het enige waar ik van droomde. Je moet mooi en vriendelijk zijn en een tweede taal spreken. De perfecte vrouw, leek me." Moeilijk voor te stellen dat de ster uit wereldberoemde kungfufilms als Crouching Tiger, Hidden Dragon en House of Flying Daggers je demonstreert waar de nooduitgangen zijn. Als ze gaat zitten, lijkt ze nog kleiner en popperiger dan op het witte doek. Ze draagt een rok van groen chiffon met een zedig topje en een vest, en een halssnoer van fijn goud. Ze heeft de gave huid van een kind van vijf, maar straalt een kalme intelligentie uit.

Ze is nu 26 en heeft een opmerkelijke carrière achter de rug. Hoewel geboren in een nogal onglamoureus gezin (haar vader is econoom, haar moeder kleuterjuf) in Peking, werd ze op elfjarige leeftijd naar een dansschool gestuurd om sterkere spieren te krijgen. Na haar eindexamen deed ze in een opwelling auditie bij de prestigieuze centrale toneelschool van Peking, waar ze werd toegelaten. In haar tweede jaar kreeg ze een rol in The Road Home, Zhang Yimous film uit 1999. Nog geen jaar later kreeg ze een hoofdrol in Ang Lees Crouching Tiger. Sindsdien heeft ze met een serie films haar reputatie gevestigd als een actrice die op het filmdoek ongrijpbare gratie weet te combineren met een ongewoon intense aanwezigheid. Daarmee lijkt ze voorbestemd tot een nog grootsere toekomst.

Ze beheerst nu, nadat ze de afgelopen twee jaar Engels heeft geleerd, haar tweede taal. En mocht er iets zijn overgebleven van haar ambitie om met een bevallige glimlach thee te schenken, dan heeft ze haar hart kunnen ophalen aan haar laatste rol in Memoirs of a Geisha. In deze verfilming van Arthur Goldens bestseller uit 1997 speelt ze de heldin van het verhaal, Sayuri, een Japans meisje dat huis en haard moet verlaten om geisha te worden.

Om iets te begrijpen van de exotische, afgesloten wereld waarin deze meisjes leefden, moesten de actrices naar een zes weken durend intensief geishatrainingskamp in Los Angeles. "We moesten leren hoe je die subtiele gebaren maakt, hoe je een zakdoek vouwt en hoe je met die hoge schoenen loopt", vertelt Zhang. Dankzij deze lessen kon ze Sayuri worden, een toonbeeld van ingehouden emoties, en daardoor hemelsbreed verschillend van haar eerdere, wildere rollen. "Het was voor mij moeilijk een onderdanig karakter te spelen. Sayuri voert een innerlijke strijd, ze moet haar gevoelens ontkennen. Ik heb geprobeerd die spanning en haar kracht inwendig te houden. Soms merkte ik aan het einde van een scène dat ik over mijn hele lichaam trilde."

De film is geregisseerd door Rob Marshall, bekend van Chicago (2002). De inkijk in het leven van een geisha is boeiend, maar het boek was vooral zo'n enorm succes omdat het een variatie is op het sprookje van Assepoester. De film volgt deze opzet, en hoewel het een visueel spektakel is, blijft het in wezen een liefdesverhaal. De rolbezetting oogt als een lijst van Aziatische topacteurs: Gong Li, de eerste internationaal bekende ster uit de Volksrepubliek, in de rol van de sluwe Hatsumomo, Michelle Yeoh, bekend uit Crouching Tiger en als Bondgirl (in Tomorrow Never Dies); en Ken Watanabe, de voor een Oscar genomineerde krijgsman uit The Last Samurai, als de prins van Sayuri's dromen.

Het zijn namen die klinken als een klok, maar het feit dat de drie voornaamste geisha's gespeeld worden door Engelssprekende Chinese vrouwen heeft in China en Japan voor heel wat beroering gezorgd. Onder Chinese bloggers heerst misschien wel de meeste weerstand: op het internet wordt Zhang ervan beschuldigd voor Japanse hoer te spelen. Een minder sterk iemand zou zich hierdoor misschien laten afschrikken, maar Zhang doet alle klachten met een schouderophalen af. "Elke actrice, uit welke cultuur ze ook afkomstig is, heeft hard voor deze film moeten werken en veel onderzoek moeten doen. De wereld van de geisha is zo uniek dat zelfs de Japanse actrices samen met ons de les hebben moeten volgen. Zij wisten ook niets van geisha's."

Wat haar beslist heeft geholpen bij haar rol, waren de zorgvuldig gemaakte filmkostuums, variërend van een geborduurde roze kimono tot een kamerjas van rode zijde. "De kimono's in Geisha zijn prachtig. Ze zitten niet comfortabel en het valt niet mee er de hele dag in rond te lopen, maar ze geven je het goede gevoel en de juiste instelling. Ze houden je bij de les, je hebt het gevoel dat je echt het personage bént dat je speelt." Zhang houdt duidelijk van mode. Ze heeft een bijzondere voorliefde voor Armani, ten eerste omdat hij niet krankzinnig is zoals sommige andere modeontwerpers, maar ook omdat zijn ontwerpen eenvoudig en toch heel vrouwelijk zijn. Ze houdt ook van Ferragamo (tijdens het gesprek draagt ze zelfs een paar zwarte Ferragamolakschoenen met sleehakken).

Maar Zhang heeft de traditionele Chinese kleding niet afgezworen: "Ik draag heel graag een cheongsam (Chinese jurk). Die zitten mooi strak en doen recht aan je lichaamsvormen. Je borsten komen er beter in uit, alles eigenlijk." Voor de filmfestivals die ze bezoekt, vindt ze het vaak moeilijk de juiste kleding te kiezen. "De Oscaruitreiking, Cannes, de Bafta, ze hebben allemaal andere eisen waaraan je moet voldoen." Vaak kiest ze dan voor Armani. "Het is belangrijk dat je je op je gemak voelt in de kleding die je draagt, en dat heb ik met Armani." Die bewondering is kennelijk wederzijds. Armani heeft zelfs aangeboden om als ze een huis koopt, het voor haar te stofferen. Slim bekeken van de modeontwerper, gezien zijn plannen om de sterk in opkomst zijnde Chinese markt op te gaan. Door Zhangs succes in Azië én Hollywood kon die investering wel eens zeer lucratief zijn.

Zelf wijst de actrice die veronderstelling af. "Ik wil geen brug tussen Oost en West zijn, of iemand die de jonge generatie van China vertegenwoordigt. Dat vind ik te veel gevraagd. Ik ben er op allerlei manieren trots op dat ik een Chinese ben, maar ik wil dat de mensen me waarderen om mijn werk." Desondanks wordt ze beschouwd als een van de gezichten van het nieuwe China. En nu ze geregeld wordt genoemd in de lijstjes van sexy personen (in bladen variërend van Teen People en Fhm tot Harpers & Queen), is het duidelijk dat het de wereld niet alleen te doen is om haar kwaliteiten als actrice. Al wijst Zhang lachend elke suggestie af dat ze sexy zou zijn. "Angelina Jolie, die is sexy, zonder twijfel. Ik niet. Volgens mij zijn Aziatische vrouwen nog heel conservatief, en natuurlijk hebben we ook niet van die prachtige lijven om mee te pronken." Maar wie haar ziet acteren, zal het daar zeker niet mee eens zijn. n

info De film 'Memoirs of a Geisha' gaat bij ons op 1 maart in première.

Van kungfu-fighter tot geisha

De carrière van Zhang Ziyi is opmerkelijk afwisselend: van stoere kungfuvechter in 'Crouching Tiger' tot brave gezelschapsdame in 'Memoirs of a Geisha'.

1999

n In zijn film Wo de fu qin mu qin (The Road Home) stelt regisseur Zhang Yimou zijn jonge ster in staat te schitteren in een rol waarin iedereen die weleens verliefd is geweest, zich zal herkennen. Ziyi speelt een eenvoudig boerenmeisje van het Chinese platteland ten tijde van de Culturele Revolutie. In haar dorp gebeurt niets, tot een onderwijzer uit de grote stad een school komt oprichten in de kleine gemeenschap. Ziyi verleidt hem met subtiele middelen. Ontroerend liefdesverhaal, amusant en met verborgen politieke schimpscheuten richting het onderwijssysteem in China.

2000

n In deze sprookjesachtige film maakt Zhang Ziyi indruk als een uitgehuwelijkte, jonge vrouw die een verboden, alles verterende liefde opvat voor een rondzwervende krijger. Heimelijk maakt zij zich de Chinese Wudanvechtkunst eigen. De talloze, gracieuze vechtscènes zijn een lust voor het oog: als engelen zweven Ziyi en haar tegenstanders door de lucht, ze delen sierlijke trappen uit, glijden stijlvol langs muren en daken en werpen zich met doodsverachting in de strijd om liefde, wraak en eergevoelens. Niet voor niets werd deze film van regisseur Ang Lee bekroond met vier Oscars.

2001

n In deze actiekomedie met Jackie Chan speelt Zhang Ziyi een even verleidelijke als gevaarlijke bendeleider in Hongkong. Veel gevechten, veel bommen, veel duistere complotten en de typische humor zoals we die van Jackie Chan kennen.

2003

n Alweer een martial arts-epos van regisseur Zhang Yimou, dat vooral geapprecieerd werd wegens het cinematografisch spektakel. Zhang Ziyi acteerde er aan de zijde van actieheld Jet Li.

2004

n Adembenemende zwaardgevechten ogen als balletkunst op het hoogste niveau in dit drama dat zich afspeelt tijdens de Tangdynastie in China. Twee soldaten worden verliefd op dezelfde vrouw -Zhang Ziyi - die ze moeten beschermen, en dat heeft natuurlijk fatale gevolgen. Wie genoot van Crouching Tiger, Hidden Dragon zal ook van deze film versteld staan.

2005

n Eerste Hollywoodmegaproductie met een geheel Aziatische cast. Ziyi speelt het meisje Sayuri, dat aan een geishahuis in Kyoto wordt verkocht. Haar schoonheid wekt de jaloezie van haar bazin Hatsumomo, die haar dan ook niet zachtzinnig behandelt. Met harde hand wordt ze opgeleid in de kunst van het vermaken en verlokken van machtige mannen. Maar als de Tweede Wereldoorlog uitbreekt en de geishahuizen hun deuren sluiten, moet Sayuri haar leven opnieuw inrichten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234