Maandag 16/12/2019

Katholieke kerk

Zet de paus de deur open voor gehuwde priesters?

Paus Franciscus zondag bij de opening van de speciale synode over de Amazone in de Sint Pieter in Rome. Beeld EPA

De ecologische crisis in de Amazone dwingt tot ingrijpende maatregelen, ook in de katholieke kerk. Paus Franciscus roept gelovigen op om oude gewoonten los te laten en zich open te stellen voor vernieuwing. Critici vrezen dat hij de deur open zet voor gehuwde priesters.

Franciscus deed zijn oproep zondag in Rome in zijn preek bij de opening van een speciale synode over de toekomst van de kerk in het Amazonegebied. Hij riep de unieke bisschoppenconferentie bijeen uit zorg over de verwoesting van het grootste regenwoud ter wereld en het onzekere lot van de inheemse bevolking.

Zo’n 260 kardinalen, bisschoppen, priesters en leken spreken drie weken lang over de milieu- en klimaatcrisis, armoede, migratie en inheemse landrechten. De kerk wordt door inheemse volken gezien als een bondgenoot tegen de aanvallen van veeboeren, dammenbouwers en goudzoekers op hun land.

De paus opende de synode met een felle aanklacht tegen oud en nieuw kolonialisme en de destructieve belangengroepen achter de recente bosbranden in de Amazone. “Gods vuur is juist warmte die aantrekt en samenbrengt. Het wordt gevoed door samen delen, niet door het najagen van winst”, aldus de van oorsprong Argentijnse paus, die de Amazone ooit omschreef als “het hart van de kerk”.

Franciscus zei niets over het meest omstreden voorstel in het werkdocument van de synode, namelijk om in afgelegen gebieden in de Amazone oudere, gerespecteerde getrouwde mannen (zogeheten viri probati) uit inheemse gemeenschappen bij wijze van uitzondering tot priester te wijden.

Priestertekort

Dit door lokale bisschoppen geopperde plan moet een antwoord zijn op het steeds nijpender priestertekort in de Amazone waardoor de (veelal katholieke) inheemse bevolking steeds minder contact heeft met de kerk. In 85 procent van de parochies kan de mis niet elke week worden opgedragen, sommige zien maar eens per jaar een priester. Tegelijk rukken evangelische zendelingen op met agressieve bekeringscampagnes.

Het introduceren van getrouwde priesters is een omstreden voorstel, want het verplichte celibaat is in de katholieke kerk al decennia een strijdpunt waarbij progressieven en conservatieven lijnrecht tegenover elkaar staan. Critici zien het toestaan van getrouwde priesters in de Amazone als een Trojaans paard dat de hele kerk kan ondermijnen (hoewel Rome al jarenlang enkele bekeerde Anglicaanse getrouwde priesters gedoogt).

Ketters

Het werkdocument van de synode is volgens de critici voorts ‘ketters’ omdat het een impliciete erkenning zou zijn van inheemse vormen van ‘heidense natuurverering’. Donderdag was er in het Vaticaan een boomplantceremonie waar stamoudsten de aarde zegenden met inheemse gebaren en symboliek.

Het voorstel van de getrouwde priesters zou volgens de organisatoren van de synode een opvatting van de lokale kerken weerspiegelen en niet een opvatting van de paus. Het is ook niet gezegd dat het wordt opgenomen in het slotdocument, waarover wordt gestemd. De synode is overigens adviserend. De paus heeft het laatste woord.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234