Maandag 26/09/2022

ReportageRussische toeristen

Zelfs op vakantie in Venezuela verkeert de Russische toerist nog in een afgesloten Poetin-wereld

Daria and Kostja Netolkanov rusten uit op Isla Margarita in Venezuela. Beeld Fabiola Ferrero
Daria and Kostja Netolkanov rusten uit op Isla Margarita in Venezuela.Beeld Fabiola Ferrero

Dankzij de vriendschap tussen Maduro en Poetin landen er wekelijks drie vliegtuigen vol Russen op het Venezolaanse eiland Margarita. Perplex volgen de toeristen vanaf hun strandstoel hoe thuis de oorlog is begonnen. Tegelijkertijd krijgen ze alleen de mooiste kant van de Zuid-Amerikaanse bondgenoot voorgeschoteld. ‘Wij willen gelukkig zijn. Zoals de Venezolanen.’

Joost de Vries

De stevige torso van Alexis Pljoesjev (39) is even rood als bruin. De 39-jarige Rus kreeg zijn kleur van de Venezolaanse zon. Op 22 februari landde hij na een vlucht van veertien uur op het tropische eiland Margarita. Twee dagen later, in de Venezolaanse nacht, stuurde de president van zijn land tanks en bommenwerpers buurland Oekraïne in. “Poetin wil zich verzekeren van een plek in de geschiedenis”, zegt Pljoesjev. “Dat is een groot probleem voor ons.”

De medewerker van een fastfoodrestaurant in Moskou dankt zijn vakantie op het Caribische eiland aan diezelfde Poetin. En aan een andere leider die haast uit hetzelfde hout is gesneden, de autoritaire Venezolaanse president Nicolás Maduro. Op de dag dat Pljoesjev arriveerde in Venezuela beloofde Maduro ‘alle steun’ aan zijn Russische collega, wiens troepen op dat moment nog dreigend langs de Oekraïense grens stonden. Het was duidelijk, zei Maduro, hoe de NAVO Rusland in de loop der jaren had omsingeld en een acuut gevaar vormde voor het land. Sinds de Russische invasie begon, retweet de Venezolaanse leider dagelijks berichten over ‘nazi Zelensky’.

Poetin-wereld

Vanwege die politieke vriendschap tussen twee internationaal omstreden presidenten bestaat er sinds een half jaar een rechtstreekse verbinding tussen Moskou en Porlamar, de grootste stad van het Venezolaanse eiland. Het is een volgende stap in een hechte samenwerking die dateert uit de tijd van de in 2013 overleden socialistische president Hugo Chávez. Het door Amerikaanse sancties geïsoleerde Venezuela ontving al leningen, wapens en militairen uit Rusland. Nu landen er ook drie keer per week ruim vierhonderd Russische toeristen op een van Venezuela’s meest idyllische plekken.

Het Russische Pegas Touristik, dat van de Venezolaanse overheid het monopolie kreeg, verdeelt de Russen over hotels op het eiland. Pljoesjev verblijft in hotel Palm Beach aan het strand El Agua langs de oostkust. Schuilend onder een afdakje voor een tropisch buitje deelt hij de wereld op in tweeën: “Er is een Poetin-wereld en een Amerika-wereld.” Hij leeft in die eerste, waarin je na een tweet over de president “bezoek krijgt van de politie” en waarin je voor 1.000 euro een all-inclusivevakantie kan kopen – elf dagen, vlucht en hotel met volpension – naar een stil eiland waar geen Amerikaan te bekennen is.

Russische toeristen op het Venezolaanse strand Playa El Agua. Beeld Fabiola Ferrero
Russische toeristen op het Venezolaanse strand Playa El Agua.Beeld Fabiola Ferrero

In die Poetin-wereld kan het ook gebeuren dat je wakker wordt in je hotelkamer en ontdekt dat thuis de oorlog is begonnen. “We kwamen om te ontspannen, maar dat lukt niet meer”, zegt de 20-jarige Daria Netolkanova, die vorig jaar van Wit-Rusland naar Rusland verhuisde. Ze wordt deze dagen meer in beslag genomen door haar telefoon dan door de kabbelende zee en ruisende palmbomen. “Oorlog in onze tijd. En om de meest idiote redenen!” In 2020 ging ze in Wit-Rusland de straat op, werd ze gearresteerd en zat twee weken vast. Ze verruilde de Wit-Russische dictator Loekasjenko voor Poetin. “In Rusland is het niet veel beter.”

Bubbel

Netolkanova en haar man Kostja (28) hebben na vier dagen enkel nog het hotel en het strand gezien. Ze weigeren de dure tours van het hotel, maar durfden nog niet op eigen houtje het eiland te verkennen. “De reisorganisatie waarschuwde voor criminaliteit.” Net als de tientallen landgenoten met wie ze het strand delen, lummelen ze daarom de dag door. Terwijl ze een duik nemen of opdrogen op de voor hen gereserveerde strandstoelen, bombardeert Rusland doelen rond Kiev en staan Oekraïense burgers in de rij om een machinegeweer te ontvangen.

Venezolanen moeten zich eerst registreren voordat ze armbanden mogen verkopen op het strand. Beeld Fabiola Ferrero
Venezolanen moeten zich eerst registreren voordat ze armbanden mogen verkopen op het strand.Beeld Fabiola Ferrero

Angstvallig probeert de Venezolaanse overheid haar Russische gasten binnen hun bubbel te houden. Het hotel pendelt hen in langgerekte golfkarretjes de halve kilometer heen en weer naar het strand waar de hotelbar de inclusieve drankjes serveert. Politieagenten en hotelmedewerkers maken hun rondes tussen de badgasten. De lokale verkopers van kettinkjes, massages en oesters moesten zich eerst registreren voordat ze zich onder de Russen mochten begeven. Een paar honderd meter verderop is het strand verlaten, Venezuela trekt weinig ander toerisme.

De bubbel doet zijn werk. Het jonge stel Netolkanov mijmert weliswaar over een leven buiten Rusland, maar heeft amper in de gaten dat ze nog steeds op vakantie zijn in de Poetin-wereld. “We willen gelukkig zijn”, zegt hij. “Zoals de Venezolanen.” Ook Pljoesjev dacht deze dagen: “Venezuela is oké. Hier zou ik wel kunnen leven.” Het klinkt als muziek in de oren voor de regering in Caracas, die op Instagram afgelopen week jubelde dat al 13.336 Russen Margarita bezochten.

Steunbetuiging

Dat was tot 24 februari uitstekend nieuws voor Venezuela, dat van zijn weinige vriendschappen die met het machtige Rusland het meeste koestert. Net zoals een week eerder het bezoek van de Russische vicepremier Joeri Borisov een opsteker was voor de regering-Maduro. Opnieuw spraken de twee landen over militaire en economische samenwerking. Toen Poetin daadwerkelijk overging tot oorlog – en daarmee ook vrienden verraste – zwakte Maduro zijn steunbetuiging af tot een oproep tot dialoog. Al blijft de NAVO de boosdoener, die brak volgens Maduro de Minsk-akkoorden. En de ‘illegale sancties’ tegen Rusland zijn een mensenrechtenschending.

Toeristen Pasha (33) and Aleksandra (32) drinken cocktails in strandtent Meraki.   Beeld Fabiola Ferrero
Toeristen Pasha (33) and Aleksandra (32) drinken cocktails in strandtent Meraki.Beeld Fabiola Ferrero

Laat op de zwoele Caribische avond – in Oekraïne waarschuwt Zelensky voor een Russische aanval op Kiev – bereidt Pavel (33) uit Siberië een Russische cocktail in strandtent Meraki. Hij heeft zich voor de gelegenheid achter de bar begeven. Zijn vrouw Aleksandra (32) kijkt toe hoe hij het glas achterover slaat. Het stel (‘Pasha en Sasha’) behoort tot een minderheid onder de Russische toeristen die Poetin wel begrijpt. ‘We hebben acht jaar geprobeerd Oekraïne te helpen’, zegt zij. Nu moet de koppige buur maar voelen. ‘De beste verdediging is de aanval.’

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234