Donderdag 04/06/2020

CoronacrisisMaatregelen

Zal de politie controleren of ik alleen op wandel ben? Wat met de poetshulp? Al uw lockdownvragen beantwoord

Agenten spreken op de Grote Markt in Brussel mensen aan. Beeld BELGA

Tot 5 april zijn er in ons land een pak nieuwe maatregelen van kracht om de verspreiding van het coronavirus in te dijken. Gezinnen moeten zo veel mogelijk proberen samen te blijven en geen contact te maken met anderen. Wat mag er nog wel, en wat mag er zeker niet?

Mag de poetshulp nog komen?

Omdat de richtlijnen van de overheid geen verbod opleggen aan poetshulpen, kunnen ze nog steeds gaan werken. Maar veel poetshulpen willen dat niet doen. Het is bijvoorbeeld mogelijk dat ze de ene dag bij een koppel tachtigers gaan poetsen en de andere dag bij een gezin met jonge kinderen. 

“In de praktijk lijkt mij dat dus heel gevaarlijk”, zegt Herwig Muyldermans, directeur van Federgon, de federatie van HR-dienstverleners. “Er zijn 150.000 poetshulpen in ons land, die werken bij een miljoen gezinnen. Dat kan aanleiding geven voor een ruimere verspreiding van het virus. Ik heb zeker begrip voor poetshulpen die niet meer willen gaan werken. Wij vragen dan ook dat de dienstenchequebedrijven sluiten, net als de horeca, en hun personeel tijdelijk werkloos maken wegens economische redenen. Ik hoor nu ook van verschillende bedrijven dat ze zelf beslissen om te sluiten.” 

Onder andere Partena liet de klanten gisteren al weten dat de poets- en strijkhulpen voorlopig niet meer werken. 

Welke steunmaatregelen zijn er dan voor wie technisch werkloos is?

Door de coronacrisis zijn er heel wat bedrijven die niet normaal kunnen functioneren. Als hun personeel niet kan werken, valt het terug op het stelsel van de technische werkloosheid. Volgens de federale regering hebben er al 400.000 mensen een tijdelijke werkloosheid aangevraagd, maar dat cijfer zal waarschijnlijk nog sterk stijgen.

Minister van Werk Nathalie Muylle (CD&V) heeft nu beslist dat werknemers die voor het eerst in dit systeem terechtkomen, onmiddellijk een forfait van 1.450 euro per maand krijgen. 

De Vlaamse regering heeft er ondertussen ook voor gezorgd dat technisch werklozen een maand lang hun gas-, elektriciteit- en waterfactuur niet moeten betalen, omdat Vlaanderen die rekeningen overneemt. Als de maatregelen langer aanhouden dan een maand, komt er een systeem van uitstel van betaling.

Gaan winkelbedienden me tegenhouden als ik wc-papier hamster?

Daar lijkt het niet op. Supermarkten raden natuurlijk wel af om te hamsteren, maar gaan zelf geen controles doen. “Ons personeel is er om te bedienen, niet om politieagent te spelen”, zegt Roel Dekelver, woordvoerder van Delhaize. “Het is trouwens zeker niet nodig om te hamsteren, omdat er voldoende voorraad is.”

Volgens de algemene regels wordt de toegang tot supermarkten beperkt tot maximaal één persoon per tien vierkante meter en maximaal 30 minuten. Bij Delhaize is dat een persoon per 15 vierkante meter. Tussen acht en negen uur ’s ochtends worden er ook alleen maar 65-plussers in de Delhaize-winkels binnengelaten.

De apothekersbond, daarentegen, heeft wel al maatregelen genomen tegen het hamsteren. De bond roept op om klanten maar één doosje paracetamol mee te geven, omdat er de voorbije dagen enorm veel vraag is geweest naar het medicijn. Berichten in de media meldden dat ibuprofen de symptomen van het virus nog zou versterken. Maar daar is volgens de FOD Volksgezondheid geen wetenschappelijk bewijs voor.

Mag ik mijn was nog gaan doen in een wassalon?

Volgens de regels mogen alleen nog essentiële winkels openblijven. Daaronder worden onder meer voedingszaken, apotheken, postkantoren, maar ook kappers verstaan. Is het dan niet even noodzakelijk om de was te kunnen doen, als je zelf geen wasmachine hebt? 

Enkel onder bepaalde voorwaarden. “Het mag alleen als er in het wassalon geen personeel aanwezig is”, zegt Peter Mertens, de woordvoerder van het Crisiscentrum. “En als klanten de nodige afstand tussen elkaar kunnen bewaren.” 

Nog volgens Mertens staan kapperszaken ook in het rijtje van essentiële winkels, omdat mensen het “om hygiënische redenen” soms belangrijk vinden om op tijd naar de kapper te gaan.   

Mogen kinderen samen buiten spelen?

Het wordt in deze tijden waar mensen binnen moeten zitten aangeraden om toch eventjes een luchtje te gaan scheppen en wat te bewegen. Ook voor kinderen, die nu thuis zitten, is het nog steeds mogelijk om buiten te spelen. Maar dan moeten ze wel proberen om dat enkel in het gezelschap van hun eigen broers of zussen te doen of met hun ouders. 

Een leeg parkeerterrein in Sluis, net over de grens.Beeld Bas Bogaerts

Mag ik op reis naar Nederland?

Dit weekend trokken er echter nog veel mensen de grens over om in Nederland een café te bezoeken. Maar onder deze nieuwe maatregelen zijn alle niet-essentiële reizen verboden. “Ondertussen is de horeca in Nederland ook dicht”, zegt Olivier Van Raemdonck, de woordvoerder van Vlaams minister-president Jan Jambon (N-VA). “Het is eigenlijk compleet onaanvaardbaar dat iemand de grens over zou trekken om zich daar bloot te stellen aan risico’s. Puur wettelijk kunnen we dat niet verhinderen, omdat de grenzen niet gesloten zijn. Maar we roepen toch op om het niet te doen.” 

Gaat het verjaardagsfeestje nog door? Wat met een begrafenis?

Alle recreatieve evenementen worden geannuleerd. Dat geldt zowel voor grote feesten waar de hele familie bij aanwezig is, als voor kleinere privéfeestjes. Dus ook voor verjaardagen. 

Huwelijken mogen ook enkel nog doorgaan in beperkte kring, al heeft de Katholieke Kerk intussen beslist dat kerkelijke huwelijken en doopsels allemaal worden uitgesteld. Omdat het uiteraard onmogelijk is om begrafenissen uit te stellen, mogen zij ook enkel nog in beperkte kring gebeuren. 

De eerste coronadode in ons land is vanochtend begraven. Op de uitvaart van de 88-jarige Gustaaf Vergeylen mochten 30 mensen aanwezig zijn. Er mocht ook geen koffietafel plaatsvinden.

Met wie mag ik eigenlijk nog gaan wandelen of mijn lief nog zien?  

Een frisse neus halen in de buitenlucht kan, maar alleen  met het eigen gezin. Anderzijds, is het ook mogelijk om met één vriend of vriendin, die je goed kent af te spreken om te gaan wandelen of sporten. Maar dan moet je wel altijd genoeg afstand bewaren. Viroloog Steven Van Gucht, directeur bij Sciensano, raadt aan om een ‘coronabuddy’ te zoeken: een vaste partner om buitenactiviteiten mee te doen.  

“Ik zou zeggen: ofwel ga je met je gezin iets doen, ofwel spreek je af met je coronabuddy”, zegt hij. “Die coronabuddy moet wel altijd dezelfde zijn. Vermijd nu eventjes, gedurende die korte periode, om connecties te gaan maken met andere gezinnen of andere personen.” 

Maar je lief bezoeken mag dus wel, zegt Van Gucht. Dat telt ook als ‘coronabuddy’. 

Hoe streng gaat de politie controleren? 

Samenscholingen worden verboden, wat betekent dat groepen van mensen niet meer in het openbaar mogen samenkomen. Zelfs groepen van spelende kinderen vallen daaronder. Wie het samenscholingsverbod overtreedt, riskeert een GAS-boete. 

De politie zal ook strikt toezien op het naleven van de regels. “Wij zullen zeker mensen aanspreken op straat”, zegt Ilse Van de keere, woordvoerder van de politiezone Brussel Hoofdstad-Elsene. “Eventueel vragen of ze tot hetzelfde gezin behoren, en controleren of ze voldoende afstand houden.” 

Handelaars die weigeren de opgelegde crisismaatregelen op te volgen, kunnen ook strafrechtelijk worden vervolgd. Dat gaat bijvoorbeeld over niet-essentiële winkels die toch open blijven, of winkeliers die hun klanten niet voldoende afstand doen houden. De politie zal dan een proces-verbaal opstellen. 

Antwerpen. Joggen in je eentje mag wel nog, zolang je de regels rond 'social distancing' opvolgt. Beeld AP

Het is wel de bedoeling om dat enkel te doen bij hardnekkige overtreders. Zij kunnen een voorstel tot minnelijke schikking krijgen, of worden gedagvaard voor de correctionele rechtbank. Ze kunnen bestraft worden met een celstraf van acht dagen tot drie maanden, en/of met een boete van 208 euro tot 4.000 euro. 

Procureur des konings Ine Van Wymersch zei vanochtend op Radio 1 dat de parketten het opvolgen van de maatregelen als een prioriteit beschouwen. “De speeltijd is nu echt gedaan.”

Mogen ouders met co-ouderschap hun kinderen om de week nog zien? 

Dat mag zeker, omdat dit ook binnen het gezinsverband past. Kinderen kunnen dus nog steeds van de ene ouder naar de andere ouder verhuizen om de week, maar je moet er dan wel op letten om geen handen te geven of elkaar niet te kussen. 

Mag ik een dag babysitten op de kinderen van mijn broer, om hem even te ontlasten?

Eigenlijk niet. Volgens de regels mag je enkel maar op je eigen kinderen letten. Maar aangezien scholen alleen de kinderen van zorgverleners opvangen, en bepaalde crèches nu al aangeven dat ze liever sluiten, zal het moeilijk worden om hier nauwgezet de regels te volgen. Kinderen kunnen nu ook niet bij grootouders terecht. 

“In principe raden we af om op de kinderen van iemand anders te passen”, zegt Van Gucht. “Wanneer je een bestaande groep hebt, zoals een gezin dat onder één dak woont, is er geen enkel probleem. Je hebt sowieso dagelijks contact met elkaar. Maar we willen zo veel mogelijk vermijden dat er contacten gelegd worden tussen groepen die niet in hetzelfde huis wonen.” 

Zieke buren eten brengen: goed of slecht idee?

Veel mensen zitten nu ziek thuis. Omdat ze vaak niet getest zijn op corona, weten ze niet of ze het virus hebben. Maar ze mogen dus ook zeker niet buiten komen. Hoe kunnen we die mensen dan helpen als zij hun boodschappen moeten doen?  

Social distancing wil niet zeggen dat je je compleet isoleert”, zegt Van Raemdonck. “Het gaat erover dat je contact op de korte afstand probeert te vermijden.” 

Als een buur ziek is, kan je bijvoorbeeld wel nog zijn boodschappen gaan doen en die dan achterlaten aan de voordeur. “Dat is zeker een goede tip”, zegt Van Raemdonck. “Iedereen moet zijn gezond verstand gebruiken in deze situatie, anders wordt het compleet onwerkbaar.” 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234