Vrijdag 15/01/2021

Yonne

de minder bekende wijnstreek van de Bourgogne

Frieda Laevaerts

Het is altijd een onvergetelijk moment, wanneer je een nieuwe wijnstreek ontdekt. Natuurlijk werden er in de Yonne al in de tijd van de Romeinen prachtige wijnen gemaakt; zij hebben trouwens de grote phylloxera-ramp op het einde van de 19de eeuw het best overleefd. Bovendien kun je er heerlijk eten en val je er van de ene verrukking in de andere. Waar wachten we op?

We nemen de Thalys naar Parijs, en in de Gare de Lyon rijdt de trein naar Dijon voor onze neus weg. We zien nog net de rode achterlichten verdwijnen. Geen nood: de volgende vertrekt een halfuur later. We stappen af in Laroche-Migennes, waar we worden opgewacht. We rijden de rivier de Yonne over, naar het kasteeltje van Roncemay, een luxueus golfhotel met zestien kamers. Het ligt in de duisternis, met twee pikzwarte leeuwen (die de volgende ochtend sneeuwwit zijn) boven de poort, maar ik kan toch zien dat de rechterzijde van het binnenplein grotendeels uit glas lijkt te bestaan. Mijn kamer is wat ik rustiek-modern noem: veel ruimte, bloemetjesbehang, antieke meubeltjes.

Beneden worden we meteen aan tafel genood. We beginnen met de bisquit de homard et son coulis au parfum de Colombo, een soort soufflé van kreeft. Zeer subtiel, met verse kruiden, wilde peterselie en salie. We drinken er een rode bourgogne Irancy bij van René en William Charrat uit '97: lichte kleur, niet te zwaar, heerlijke geur en goede smaak, klinkt het verdict. Met uitzicht op het verlichte zwembad genieten we verder van wilde zalm op een groentebedje. Ik was vergeten hoe echte wilde zalm smaakt. Deze is klaargemaakt op de wijze van wild, met bruine saus en jeneverbessen. Dan is het natuurlijk de beurt aan de kaas. De charmante kelner raadt ons aan om met de Epoisses-kaas van Chablis te eindigen, die is het scherpst. We bekronen dit verrukkelijke maal met een hartig kopje munt- en lindethee.

De volgende ochtend ontbijt ik met uitzicht op de groene glooiingen van het golfterrein, met een doorkijkje naar de blauwe heuvels. Wat een vreugde: je wordt aan tafel bediend! Er is vers geperst vruchtensap en een zelfgemaakt fruitslaatje, maar dat laatste is te zoet. Het enige minibuffetje bestaat uit een klein tafeltje met zelfgemaakte confituren. We zijn in Frankrijk, dus is er niets hartigs. De tweede ochtend vraag ik om de onvergelijkelijke Franse beenhesp, die je bij ons niet vindt. Er wordt wel wat verbaasd op gereageerd, maar ik krijg ze toch. Bij het ontbijt lees ik een heerlijk boek dat ik in het salon vond: L'Herbier de Colette, van Marthe Seguin-Fontes, (Ed. du Chêne-Hachette). Het museum van de beroemde schrijfster ligt in de buurt.

Eerst bezoeken we Auxerre, de hoofdstad van het departement Yonne, waarvan het historische centrum in zijn geheel als historisch monument beschermd is. Het mooiste zicht op Auxerre heb je vanop de linkeroever van de Yonne. Vroeger waren hier 40.000 hectare wijngaarden. Het plaatselijke gekkenhuis had vijf hectare voor zichzelf, waar de patiënten bij wijze van therapie in mochten werken. Na de phylloxera-ramp bleven er nog 6.000 hectare over en de geesteszieken doen nu andere dingen. De sterkste wijnstokken bleken die van de Romeinen te zijn. De allerbeste jaren voor de rode wijnen van de Auxerrois, die het predikaat 'exceptionnel' meekregen, zijn 1990 (opdrinken of bewaren, naargelang je smaak) en 1996, die nog lang bewaard kan worden. Voor de chabliswijnen waren 1989 tot en met 1997 droomjaren.

We worden rondgeleid door een Nederlandse gids, voor wie het Nederlands een vreemde taal is. Inez' ouders zijn hier in de jaren vijftig beginnen te boeren. Ze brengt ons naar de abdij van Saint-Germain (378?-448). Zijn ouders zouden hooggeplaatste Gallo-Romeinen zijn geweest en Germain studeerde in Rome. Frankrijk behoorde toen nog tot het Romeinse rijk, onder de katholieke keizerin Galla Placidia. Germain werd met frisse tegenzin tot bisschop van Auxerre gekozen, en werd aldus ook rechter en gouverneur van Gallië. De kerk wordt nog gebruikt, voor een klein groepje gelovigen. De ruïnes zijn 120 meter lang en op verschillende plaatsen kun je nog overblijfselen van fresco's zien.

Wij rijden over de Route Napoléon naar Saint-Bris-le-Vineux, dat in de 3de eeuw ontstond en de meeste wijngaarden van de Bourgogne heeft. Hier moet je zijn voor de sauvignondruif. In de Yonne zijn de twee grootste wijnsoorten de chablis (honderd hectare grand cru op een totaal van 4.500 hectare) en de Irancy, afkomstig van de pinot noir met eventueel een beetje César. De Irancy is een zware purperen wijn, die naar viooltjes ruikt en naar rood fruit smaakt.

We maken een wijnproeverij mee, waarbij een donkerpaarse Irancy uit de wijngaarden van Chablis op wolken van lof drijft. De Irancy heeft genoeg adelbrieven verworven om een wijnsoort op zich te worden. Een witte bourgogne is altijd gemaakt van chardonnay; dat hoeft dus niet op het etiket.

In de hele Bourgogne, vooral in Yonne, wordt crémant gemaakt, volgens dezelfde methode als de champagne. In Bailly worden elk jaar anderhalf miljoen flessen crémant de Bourgogne gebotteld. De kelders van Bailly zijn zeer indrukwekkend. De tintelende wijn bestaat in drie soorten: Blanc de Blancs, Blanc de Noirs en Rosés.

Op het programma staat een wijnproeverij met truffels, en kok Jean-Luc Barnabet van restaurant Les Quais (drie sterren) vertelt met passie over het stinkende wonder. De truffel wordt hier opnieuw geïntroduceerd, want de vindplaatsen waren leeggeroofd. Deze Bourgondische truffel vind je niet alleen van de Auvergne tot het oosten van Frankrijk, maar ook in België, Duitsland, Luxemburg en Zwitserland. In de Bourgogne gebruikt men honden, geen varkens, om truffels op te sporen. Er werd zelfs een federatie gesticht, de Fédération Inter-régionale des Trufficulteurs du Centre et de l'Est (ITCE), die reeds 210 hectare truffières heeft aangeplant.

Maar de truffel is capricieus: de zwarte diamant die je in het wild vindt, is voorlopig nog altijd de beste. Een truffel moet rijp zijn eer je hem opgraaft, want al het aroma zit in de geur. Hij moet de kleur van pure chocolade hebben. Stropers pikken hem te vroeg, wanneer hij nog grijs is. De rijpe truffel moet binnen twee weken worden gegeten. Barnabet leert ons ook dat je truffel nooit mag meekoken en dat hij best bij eieren past. Die worden samen met truffels in een bokaal de koelkast gelegd. Ook olie, room en melk, parmesan en gruyère nemen goed het parfum van de truffel op. Of je laat boter truffel opnemen en dan meng je ze op het laatste moment door je aardappelpuree.

Wij proeven roerei met truffel en een witte sauvignon de Saint Bris, '99. Hij heeft een zalige aardse geur, maar laat niet veel smaak na. Door holle wegen rijden we naar Irancy, waar ongeveer twintig wijnboeren wonen. De mosterdplant staat in bloei; de streek is weids en eenzaam. Op zo'n moment krijg ik altijd zin om uit te barsten in "Douce France! cher pays de mon enfance...".

Het loont de moeite, om hier een stukje van de Grande Randonnée nr. 13 van Parijs naar Marseille te volgen. Alle 20 kilometer is er een gîte. Bij het Maison de la France in Brussel kun je wandeltochten boeken met bagagevervoer. Je kunt het ook te paard doen, l'Yonne à cheval, langs relais, of de Yonne afvaren, of verschillende tochten met toeristische treintjes maken.

Het moet gezegd: je kunt het slechter treffen dan het grootste deel van de zaterdagnamiddag door te brengen in een restaurant als la Beursaudière in Nitry, vlakbij de snelweg. Laat je niet afschrikken door het grote bord dat 'formules rapides' belooft en door het terras bemeubeld met wit plastic. Het restaurant zit vol Fransen uit de buurt en dat is altijd een goed teken. Zelfs hun huisdieren zijn welkom: er zitten honden onder tafel en op schoot en ik zie zelfs een grijze kat met een rood leibandje. Mitterrand kwam hier wel eens eten. Ook de enorme kaart wekt wantrouwen, want in België is dat vaak een slecht teken. Hier is alles van perfecte kwaliteit, beeldschoon geserveerd. De bediening is heel vriendelijk en professioneel, niets is het personeel te veel.

We drinken een witte wijn uit het oosten van het departement, een Bourgogne Chardonnay Cuvée Marguerite des Fonteuilles uit '97, die helemaal tot zijn recht komt bij de kleine maar fijne slakjes, de pleurotes en trompettes de mort en de topinambour met puree van pompoen, boter en room. Die laatste lijkt net roerei, maar is dieper van kleur. Nog een pluspunt: de kaasschotel wordt op tafel gezet! De beste plaatselijke kazen heten Soumaintrain, Ravillon en Saint-Florentin. De smakelijkste geitenkaas komt uit Vézelay en van de abdij van la Pierre-qui-Vire.

Vraag hier niet naar de ongelooflijke dessertkaart met bijbehorende dessertwijnen, want dan ga je onherroepelijk voor de bijl. Op de crumble de figues, blanc-manger à l'amande et glace au miel moet je wel een kwartier wachten, maar hij is het waard. La Beursaudière heeft al een middeleeuwse duiventoren die je kunt bezoeken, maar krijgt binnenkort nog een eigen hotelletje met acht kamers bij. Dan wordt het zeker de omweg waard.

* Comité Départemental du Tourisme de l'Yonne, 1-2 quai de la République, F-89000 Auxerre, tel. 0033-

86.72.92.00, fax: 0033-86.72.92.09, www.tourisme-yonne.com.

* Wandelen door de wijngaarden: Langs de sentier Jean-Marc Boivin worden 40

kilometer in vijf dagen en vier nachten

afgelegd. A.M.T. Voyages, 13 rue de

l'Arbalète, F-71400 Autun, tel. 0033-

3.85.86.14.41, fax: 0033-3.85.86.23.88.

Op dit adres zit je ook goed voor fiets tochten. * Ben je een wijnliefhebber met een auto, dan kun je de Route des Vignobles de l'Yonne volgen.

Hotels

* Domaine du Roncemay, F-89110 Aillant sur Tholon, 16 kamers. Prijzen: van 540

Franse frank in de winter tot 2.000

Franse frank voor de suite in de zomer,

tel. 00333.86.73.50.50, fax: 0033- 3.86.73.69.46, www.roncemay.com * Auberge La Beursaudière, Péage A6, 9 Chemin de Ronde, F-89310 Nitry

(Yonne), tel. 0033-3.86.33.69.69. (Neem

op de snelweg A6 van Parijs naar Lyon

de afrit Nitry, dan is het nog twee minuten rijden.)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234