Donderdag 20/02/2020

China

Xi Jinping mag president voor het leven blijven

Chinese president Xi JinpingBeeld EPA

Het Chinese Volkscongres heeft vandaag de weg geëffend voor president Xi Jinping om tot het einde van zijn leven aan te blijven.

Op zijn jaarlijkse bijeenkomst keurde het niet vrij verkozen parlement zoals verwacht een reeks omstreden maar verstrekkende grondwetswijzigingen, de eerste sinds veertien jaar, goed.

Zo is de begrenzing van het presidentieel ambt tot twee ambtstermijnen van vijf jaar afgeschaft. Xi (64) kan aldus tot zijn dood staatshoofd blijven, in plaats van het ambt in 2023 te moeten opgeven. Er waren 2.958 stemmen voor de afschaffing, twee tegen en drie onthoudingen. Er was een tweederdemeerderheid vereist.

Kritiek strijdig met grondwet

De begrenzing van het presidentiële ambt was in 1982 in de grondwet geïntroduceerd door de toenmalige sterke man, Deng Xiaoping. Die wou een terugkeer naar een dictatoriaal regime zoals dat van Mao Zedong vermijden.

Het amendement op de grondwet introduceert ook het "gedachtegoed van Xi Jinping voor een nieuw tijdperk van socialisme met Chinees karakter" in de grondwet. Kritiek op de president kan aldus als strijdig met de grondwet gelden.

In het eerste artikel van de Chinese grondwet is nu ook de "leidende rol" van de Communistische Partij vastgelegd. Dit stelt een toename van de repressie tegen tegenstanders van het regime in het vooruitzicht. Opposanten kunnen er immers van worden beschuldigd de grondwet te hebben geschonden omdat ze gewoonweg de greep op de macht van de Communistische Partij hebben aangeklaagd.

Nationale Toezichtscommissie

Een andere belangrijke grondwetswijziging is de oprichting van een machtig orgaan dat corruptie moet bestrijden en dat verreikende bevoegdheden heeft, de Nationale Toezichtscommissie. Naast de Justitie en onafhankelijk van het Hooggerechtshof of het parket-generaal, kan die iedereen in het vizier nemen die een openbaar ambt - tot met leraar in een dorpsschool - uitoefent.

Critici zien daarin nog een nieuw werktuig voor politieke vervolging, en een aanscherping van de leidende rol van de partij. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234