Woensdag 05/08/2020

Wordt Kindle een iPod voor literatuur?

Amazon.com bracht onlangs de Kindle uit, een elektronische boekenlezer waarmee je draadloos literatuur kunt downloaden. Het apparaat kan in het boekenbedrijf voor evenveel veranderingen zorgen als mp3's in de muziekbusiness, zeggen experts.

Door Tom Vandyck

De Kindle is niet zomaar een gadget. De e-boekenlezer van de Amerikaanse boekengigant Amazon.com moet voor literatuur doen wat de iPod voor muziek heeft gedaan. Dat wil zeggen: het moet de manier waarop we met boeken omgaan fundamenteel veranderen. Tenminste, zo heet het in de persberichten, want voorlopig is het onmogelijk om de hand te leggen op een Kindle. In de VS, het enige land waar het apparaatje op dit moment te koop is, krijgt wie nu bestelt zijn Kindle ten vroegste met Kerstmis. Zelfs recensie-exemplaren voor de pers zijn er niet.

Professor Sreenath Sreenivasan, hoofd van het departement nieuwe media op de Columbia School of Journalism in New York, heeft de Kindle wel zelf getest: "Je kunt zien welk potentieel er is, maar volgens mij zijn we er nog niet helemaal."

De Kindle onderscheidt zich van eerdere e-boekenlezers door zijn scherm op basis van 'elektronische inkt'. Dat straalt geen licht uit, maar reflecteert het alleen, net zoals papier, en is bijgevolg veel comfortabeler voor de ogen dan een traditioneel lcd-scherm. Een andere troef is dat de Kindle het mogelijk maakt om draadloos over het gsm-netwerk boeken op te zoeken en te downloaden in luttele seconden.

Dat belet niet dat de Kindle gemengde beoordelingen kreeg in de vakpers. Vooral de vormgeving kreeg ervan langs. Lang niet zo elegant als een iPod, luidde het oordeel alom. Dat vindt ook Sreenath Sreenivasan. "De knoppen zijn niet optimaal en het gebruiksgemak kan beter. Maar de eerste iPods lijken nu ook log en onhandig."

Professor Ethan Canin is schrijver en docent op de befaamde Iowa Writers' workshop. Ook hij denkt dat de Kindle op dit moment nog onvolmaakte technologie is die voorlopig slechts een beperkte impact zal hebben. Bovendien schrikt hij van het prijskaartje. Canin: "Een Kindle kost 400 dollar (275 euro). Ik betwijfel of ik hem op het strand zou neerleggen als ik ga zwemmen of dat ik hem in een koffiehuis op tafel zou laten liggen."

Enthousiaster is Sam Ford, projectleider van het Convergence Culture Consortium op het Massachusetts Institute of Technology. De Kindle verandert de manier waarop je met tekst omgaat fundamenteel, vindt Ford. "Dat doet een mp3-speler niet. Op het einde van de dag luister je met een iPod nog steeds naar muziek in je koptelefoon. De songs worden er niet anders door. Een boek verandert wel op een apparaat als de Kindle. E-boeken voldoen aan noden die gedrukte boeken onmogelijk kunnen lenigen."

Net als een mp3-speler maakt de Kindle het mogelijk om een karrenvracht informatie efficiënt op te slaan en mee te dragen. Het apparaatje weegt net geen 300 gram, is even groot als een paperback en kan 200 boeken aan. Zakenreizigers die leesvoer willen voor op het vliegtuig, maar geen kilo's willen meezeulen, zijn er alvast over te spreken.

De Kindle heeft ook een zoekfunctie die het mogelijk maakt om informatie op te duikelen uit de opgeslagen boeken en artikelen. Sam Ford: "Als je tien of twintig boeken tegelijkertijd nodig hebt voor een researchproject, is het een enorm voordeel dat je ze allemaal op één apparaat kunt zetten en dat je ze simultaan kunt doorzoeken."

Een belangrijk verschil met een mp3-speler is dat het praktisch onmogelijk is om je eigen bibliotheek op een Kindle op te slaan. "Toen de meeste mensen hun eerste mp3-speler kochten, zetten ze daar om te beginnen de cd's op die ze al in de kast hadden staan", zegt Ford. "Dat zal met de Kindle niet gebeuren. Veel te arbeidsintensief."

Toch vindt Ford de Kindle een zeer interessant product, zegt hij. "Absoluut. Zeker met het merk Amazon.com erachter. De Kindle biedt het e-boek zijn beste kans tot nu toe."

Desondanks kan Amazon maar beter opletten, waarschuwt Sreenivasan. "Er is niks dat zegt dat Amazon.com uiteindelijk de vruchten zal plukken van dit product. Als ik Amazon was, zou ik me alvast zorgen maken over Apple: wat als men daar een hele goeie e-lezer maakt?"

Mp3-spelers zoals de iPod hebben niet alleen de consumentenervaring van de muziekfan veranderd, ze doen ook de muziekindustrie op haar grondvesten daveren. Als de Kindle of soortgelijke apparaten succesvol worden, zou dat ook wel eens kunnen gebeuren in de uitgeefwereld.

Bands kunnen tegenwoordig groot worden zuiver op basis van MySpace. Platenfirma's zijn niet meer nodig. In een geromantiseerde toekomst voeren schrijvers vanuit achterkamertjes die alleen door computerschermen verlicht worden een literaire eenmansguerrilla en verdienen ze daar nog geld mee ook. "Dat zie ik niet gebeuren", zegt Ethan Canin. "Schrijvers zijn meestal geen al te beste marketeers. Ik zie er dus niet veel hun eigen onlineboekenwinkel opzetten."

"Wat mij meer interesseert", zegt Ford, "is welke nieuwe vormen zullen opduiken? Als de schermen beter worden, welke mogelijkheden opent dat dan voor strips? Op welke nieuwe manieren zul je een verhaal kunnen vertellen?"

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234