Zondag 17/01/2021

Verenigde Naties

Wordt Belg klimaatbaas van de VN?

Van Ypersele en Belgisch energieminister Marie-Christine Marghem.Beeld © BELGA

Het diplomatieke raderwerk draait op volle toeren voor Jean-Pascal van Ypersele. Hij moet volgende week het nieuwe klimaatopperhoofd van de Verenigde Naties worden, al menen sommige insiders dat andere kandidaten meer kans maken. 'Uiteindelijk zal koehandel de bovenhand nemen.'

Hij ziet het rooskleurig in. In de marge van de top van de Verenigde Naties over duurzame ontwikkeling in New York liet klimatoloog Jean-Pascal van Ypersele even in zijn kaarten kijken. "Het staat er goed voor", zei de huidige vicevoorzitter van het VN-klimaatpanel IPCC (Intergovernmental Panel on Climate Change). "Ons land kent de kunst van het compromis en op dat domein wordt ook mijn bekwaamheid erkend."

Zijn vertrouwen zal ongetwijfeld zijn ingegeven door de aanwezigheid van premier Charles Michel (MR), minister van Buitenlandse Zaken Didier Reynders (MR), minister van Ontwikkelingssamenwerking Alexander De Croo (Open Vld) en minister van Duurzame Ontwikkeling Marie-Christine Marghem (MR). Zij hebben in New York tijdens rondetafelgesprekken voor hem gelobbyd, inspanningen die allerminst mogen verbazen. Als Van Ypersele de nieuwe voorzitter van het IPCC wordt, draagt zijn positie als hoofd van de strijd tegen klimaatverandering immers bij aan het imago van ons land.

Concurrentie

"Van Ypersele heeft een lange staat van dienst, ook binnen het IPCC zelf", zegt Wendel Trio, directeur van Climate Action Network (CAN) Europe. "Binnen de Verenigde Naties zien veel delegaties hem nu al als de vertegenwoordiger van het klimaatpanel. Hij was altijd dagenlang aanwezig bij conferenties, deed het veldwerk en verzorgde bij vergaderingen de presentaties. In zekere zin was hij als vicevoorzitter al het gezicht van het IPCC."

Tot februari moest hij die eretitel, toch op zijn minst formeel, delen met de Indiër Rajendra Kumar Pachauri. Hij was gedurende vijftien jaar voorzitter van het klimaatpanel, maar moest aftreden na een klacht over seksuele intimidatie. Van Ypersele, die in 2008 ook al overwoog om zich op te werpen voor het voorzitterschap, wil hem nu opvolgen. Daarbij kan hij op concurrentie rekenen van kandidaten uit respectievelijk Zuid-Korea, Zwitserland, de Verenigde Staten, Oostenrijk en Sierra Leone.

Om zijn kansen te vergroten, reisde Van Ypersele in anderhalf jaar tijd naar zestig landen. Recent trok hij onder meer naar Ecuador, Brazilië, Thailand en Australië om er hoogwaardigheidsbekleders en klimatologen te ontmoeten. "Hij kan meer dan de andere kandidaten rekenen op de steun van ontwikkelingslanden", zegt een diplomatieke bron. "Hij is er in veel gevallen niet alleen persoonlijk op bezoek geweest, maar heeft tijdens zijn campagne ook gepleit om hen in de toekomst een grotere stem te geven binnen het IPCC."

'Geen topkandidaat'

Van Ypersele zelf is alvast aan het rekenen geslagen. Als over exact een week in het Kroatische Dubrovnik wordt gestemd, zal hij in de eerste stemronde een absolute meerderheid moeten behalen of in de tweede ronde zijn directe tegenkandidaat in stemmenaantal moeten aftroeven.

"Tot 130 van de 195 IPCC-lidstaten zullen een vertegenwoordiger sturen", zei Van Ypersele in het weekblad Le Vif. "Als 75 van hen voor mij stemmen, ben ik verkozen." Hij heeft de schriftelijke steun van 30 landen in handen, terwijl nog "een aanzienlijk aantal" landen hem zouden hebben toevertrouwd dat ze voor hem zullen kiezen.

Op het eerste zicht lijkt het een uitgemaakte zaak. Toch mag Van Ypersele volgens sommige insiders niet te vroeg juichen. "Ik denk niet dat hij de topkandidaat is", zegt een IPCC-lid. "Het zal eerder tussen de Amerikaan Chris Field en de Zwitser Thomas Stocker gaan. Zij zijn voorzitter geweest van een werkgroep binnen het IPCC en hebben daardoor een zwaarder wetenschappelijk profiel dan Van Ypersele. Dat lijkt mij in hun voordeel te spelen, al weet je het bij zo'n verkiezing nooit. Uiteindelijk is het een politieke beslissing, waarbij koehandel de bovenhand zal nemen."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234