Dinsdag 10/12/2019

Abortus

Worden ethische dossiers er nu op een drafje doorgeduwd?

Joachim Coens. Beeld BELGA

CD&V trekt aan de alarmbel: volgens de partij worden de ‘lopende zaken’ misbruikt om ethische thema’s als de aanpassing van de abortuswet er snel, snel door te duwen. Kandidaat-voorzitter Joachim Coens koppelt de kwestie zelfs aan regeringsdeelname. Heeft hij een punt?

Een bonte, alternatieve meerderheid in de kamer van socialisten, liberalen, groenen, communisten en DéFi –goed voor bijna twee derden van de parlementsleden – krijgt het wellicht nog voor het jaareinde rond: een aanpassing van de abortuswet. Er ligt een compromis klaar om de termijn van twaalf naar achttien weken te brengen en de bedenktijd voor de vrouw in kwestie van zes dagen naar 48 uur. Abortus moet ook volledig uit het strafrecht. Volgende week kan de tekst gestemd worden.

N-VA, Vlaams Belang, cdH en CD&V zien het met lede ogen gebeuren. Ethische dossiers waar zij niet mee akkoord gaan, worden er op een drafje doorgejaagd, vinden zij. Volgens N-VA is het ook een voorproefje van wat er gaat komen als paars-groen een feit wordt, namelijk wetten die beslissen over dood of leven die er ondoordacht doorgeduwd worden.

Kandidaat-voorzitter voor CD&V Joachim Coens koppelt het abortusdebat onomwonden aan de federale regeringsformatie. Ze zijn volgens hem namelijk niet los te zien van elkaar. “Het kan niet dat we de ene dag buitenspel staan en de andere gevraagd worden om in een regering te stappen”, zei hij in De ochtend op Radio 1. “De PS die nu aan zet is om een federale regering te vormen en Open Vld met wie we nu in de regering zitten, moeten toch weten dat dit doorduwen voor ons niet kan.”

Coens noemde het ook een voor zijn partij ‘onoverkomelijk probleem’ als de wetsaanpassing goedgekeurd wordt. Als dit gebeurt, moeten de goedkeurders straks niet meer komen kloppen op de deur om een regering te vormen.

Machtsvacuüm

De Vlaamse socialisten zijn alvast niet onder de indruk. “Onze partij is niet degene die op deuren heeft te kloppen”, zegt Kamerlid Karin Jiroflée (sp.a). Al wil ze best toegeven dat er van het machtsvacuüm dat nu heerst gebruikgemaakt wordt om dossiers door te drukken. Dat is niet meer dan logisch, nu het parlement initiatief kan nemen en in alle vrijheid zijn werk kan doen. “Als je zo’n overweldigende meerderheid hebt, dan is het toch maar normaal dat je ervoor gaat?”

Maar het klopt niet dat alles er snel, snel doorgejaagd wordt, benadrukt Jiroflée. “Dat zou ethisch zeer laakbaar zijn. We hebben ons werk in de vorige legislatuur al gedaan. Daar is het debat gevoerd, zijn hoorzittingen gehouden. We hebben alle experts en mensen die dagelijks met dit soort dingen bezig zijn, horen zeggen dat een verlening van die termijn niet meer dan normaal is.”

Bij de Franstalige socialisten is vooral te horen dat niemand het opportuun vond om al dat werk nog eens over te doen. “Dit komt niet uit de lucht vallen. Het werk lag eigenlijk gewoon klaar.”

De grondige aanpassing van de abortuswet kwam er destijds niet, omdat er binnen de Zweedse regering een compromis werd gesloten. N-VA en CD&V wilden enkel instemmen met een gedeeltelijk uit de strafwet halen van abortus. Open Vld, die pal achter de aanpassing stond, moest toen inbinden. Om de lieve vrede te bewaren, heet dat dan.

Egbert Lachaert (Open Vld) Beeld BELGA

‘Nu of nooit’

De Vlaamse liberalen zijn dat niet vergeten. Ondertussen liggen de kaarten anders. In een regering moet je compromissen sluiten, maar een parlement met een regering in lopende zaken hoeft zich niet gebonden te voelen aan die compromissen, klinkt het daar. Bij Open Vld leeft bovendien ook een ‘nu of nooit’-gevoel. Als ze straks in een paars-gele coalitie stappen is er namelijk lang geen garantie dat de aanpassing van de abortuswet er ook ooit komt. Het is dus nu dat het moet gebeuren.

Bij CD&V zijn ze dan weer de demarche van Open Vld-voorzitter Gwendolyn Rutten nog niet vergeten. Die plaatste enkele weken geleden, na een interview met VRT-coryfee Lutgart Simoens, de discussie over euthanasie bij voltooid leven op de agenda. Tegen de zin van CD&V, en ook N-VA, die huiveren van een verdere uitbreiding van die wet. Ook al is er nog helemaal geen sprake van wetsvoorstellen in die richting, toch vreest de partij dat ook de euthanasiewet wel eens snel aangepast zou kunnen zijn. In christendemocratische ogen zonder voorafgaandelijk grondig debat. Maar bij sp.a benadrukken ze dat ze dat niet van plan zijn. “Wij zijn daar zelf geen vragende partij voor.”

Geen politieke spelletjes

Blijft de vraag: mag je van de partij waarmee je samen in een Vlaamse regering en een federale in lopende zaken zit, verwachten dat die rekening houdt met jouw gevoelens? Bij Open Vld zien ze het probleem niet. “Dit gaat over het zelfbeschikkingsrecht van vrouwen. Hier zijn wij altijd al voor geweest. Het is dus niet dat wij politieke spelletjes spelen”, stelt Egbert Lachaert, die voor Open Vld het voorstel opnieuw op tafel legde.

Dat als de CD&V voet bij stuk houdt en het hard speelt, het wel de federale regeringsvorming kan bemoeilijken, kan hij niet ontkennen. “Alleen, op dit moment is het parlement aan zet. Meneer Coens spreekt nu als kandidaat-voorzitter. Het is nog niet duidelijk of hij voorzitter wordt en ook niet of hij in naam van de partij spreekt. Van de interimvoorzitters of onderhandelaar Koen Geens hebben we hierover nog niets vernomen. We weten dus niet of CD&V het zo hard zal spelen.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234