Donderdag 23/09/2021

PORTRET

Willem-Alexander: Van Prins Pils tot Nederlandse koning

De prins en zijn moeder Beatrix op Prinsjesdag vorig jaar. Beeld GETTY
De prins en zijn moeder Beatrix op Prinsjesdag vorig jaar.Beeld GETTY

Op school is hij geen hoogvlieger, als student "intelligent, maar geen intellectueel". Willem-Alexander accepteert het koningschap, maar als hij moest kiezen, dan ging zijn meisje boven de troon.

Een lichte euforie bevangt Nederland als op de avond van 27 april 1967 wordt bekendgemaakt dat prinses Beatrix is bevallen van een zoon. Het monarchistische matriarchaat wordt na ruim 70 jaar doorbroken. Na koninginnen Emma, Wilhelmina, Juliana en straks Beatrix zal ooit koning Willem IV de troon bestijgen. Zijn namen worden een paar dagen later bekend: Willem-Alexander, Claus, Georg, Ferdinand.

Zijn jeugd is onbezorgd. Voordat het koningschap Beatrix roept, heeft het gezin veertien gelukkige jaren. De natie krijgt Willem-Alexander op vaste momenten te zien. Zo is er de jaarlijkse fotosessie in het Oostenrijkse wintersportoord Lech. Een hoogvlieger is hij niet op school. Er zijn nogal wat complicerende factoren. Na de verhuizing naar Den Haag ligt het gezin sterker onder het vergrootglas. Zijn vader wordt depressief en zijn moeder gaat voluit voor de missie van het koningschap.

Vrijheid
In de weekends gaat Willem-Alexander vaak naar zijn oom Pieter van Vollenhoven en tante prinses Margriet. Hij wil eigenlijk weg van wat hem benauwt. De oplossing wordt snel gevonden: hij zal toelatingsexamen doen voor een internationale school in Wales, het Atlantic College.

Pas als hij achttien wordt, laat Beatrix het land echt kennismaken met haar zoon. Journaliste Renate Rubinstein mag een portret van de prins schrijven. Zo maakt Nederland kennis met een vrolijke jongen, die vindt dat zijn moeder bekakt praat, die niet in Leiden wil studeren maar in Amsterdam, een hekel heeft aan discriminatie, wildplassen niet schuwt en de roddelpers verfoeit. Nadat hij is geslaagd in Wales, kiest hij voor de marine. Daarmee onttrekt hij zich in feite weer aan het ouderlijke gezag. Na zijn opleiding, die hij in augustus 1985 begint, vaart hij op twee fregatten.

Na de vrijheid in Wales en op de fregatten is de landing hard in Leiden, waar hij geschiedenis gaat studeren. Willem-Alexander gaat wel alleen wonen maar hij bevindt zich in een glazen huis. Na lang aarzelen wordt hij lid van het studentencorps Minerva en neemt uitbundig deel aan het studentenleven.

In die jaren krijgt zijn 'Prins Pils'-imago gestalte. In 1988 haalt hij het nieuws door met zijn auto in een Leidse singel te belanden. Zijn afstuderen zes jaar later gaat gepaard met de bekendmaking dat de prins 'intelligent, maar geen intellectueel' is. In een tv-interview waarin veel is geknipt, vertelt hij dat hij tijdens zijn studie het koningschap accepteerde. Hij zegt ook dat hij niet zal gaan samenwonen, maar wil trouwen, en het meisje desnoods boven de troon verkiest.

In 1997, net dertig geworden, geeft Willem-Alexander een tv-interview aan Paul Witteman. Daar laat hij bijna terloops vallen dat hij zich gaat ontplooien in het watermanagement. Het interview is belangrijk. Zijn imago van de rokkenjagende, op wild schietende Prins Pils staat nog fier overeind. Zijn adviseurs vinden dat zichtbaar moet worden dat hij klaar is voor het koningschap, als het zover komt.

Het idee voor watermanagement blijkt een gouden greep. Water is verbonden met de geschiedenis en toekomst van Nederland. Politiek gezien is water niet omstreden. Willem-Alexander wordt adviseur van secretaris-generaal Ban Ki-moon van de Verenigde Naties. Hij reist de wereld rond en ontmoet staatshoofden, agendeert onderwerpen en leert dingen in beweging te zetten. Het lijkt een gedroomde voorbereiding op het koningschap.

Commotie
In Sevilla ontmoet Willem-Alexander in april 1999 Máxima Zorreguieta. Zij is Argentijnse, bedrijfseconome en dochter van Jorge Zorreguieta, een oud-staatssecretaris van landbouw in het Videlaregime. Dat geeft commotie in Nederland. Nog moeilijker wordt het als blijkt dat de prins haar al ten huwelijk heeft gevraagd. Het wordt extra ingewikkeld als hij het op een persconferentie voor zijn schoonvader opneemt.

Na de verloving in maart 2001 volgt Máxima een stoomcursus. Met Willem-Alexander gaat ze in het najaar op pad door de provincies en de grote steden. Op een bijeenkomst met journalisten wordt de zwangerschap van Máxima gemeld. Het echtpaar krijgt drie kinderen: na Catharina-Amalia (2003) volgen Alexia (2005) en Ariane (2007).

De relatie tussen de serieuze media en de prins komt onder druk te staan als hij verbolgen raakt over kritische en in zijn ogen onjuiste publicaties over zijn vakantievilla in Mozambique. Die is gelegen in een park waar geen mensen wonen met minder dan 50 miljoen euro op de bankrekening: valutahandelaren, vermogenbeheerders en speculanten.

Er is veel politiek en maatschappelijk gedoe over het huis van de 'jetsetprins', die in november 2009 capituleert en zijn villa te koop zet. De affaire doet zijn populariteit geen goed. Maar het rumoer is weggeëbd. Willem-Alexander is klaar voor de troon.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234