Maandag 02/08/2021

mandaten

Wildgroei aan mandaten en agentschappen in Vlaanderen

De Lijn is maar een van de 86 agentschappen die de Vlaamse Overheid telt. Beeld BELGAONTHESPOT
De Lijn is maar een van de 86 agentschappen die de Vlaamse Overheid telt.Beeld BELGAONTHESPOT

Geen lijn in de vergoeding van bestuursleden, onduidelijkheid over de structuren. De Vlaamse agentschappen blinken uit in een gebrek aan transparantie. Ook het Belgisch kenniscentrum voor goed bestuur is kritisch.

Maar liefst 86 agentschappen telt de Vlaamse overheid. Het gaat om grote organisaties als de VDAB, De Lijn of de VRT. Maar ook het Ballet van Vlaanderen of de Plantentuin in Meise vallen daar onder, net als investeringsmaatschappij PMV of de Limburgse Reconversiemaatschappij (LRM).

Björn Rzoska, Vlaams Parlementslid voor Groen, vroeg bij de regering informatie op over alle agentschappen. "Het is een wildgroei aan structuren", stelt hij vast. "Dit staat goed bestuur in de weg."

Elk agentschap heeft zijn raad van bestuur, die vaak politiek benoemd is. Maar telkens lijken er andere regels voor de vergoeding van de bestuursleden te bestaan. Nu eens wordt gewerkt met een jaarlijkse vergoeding, dan weer met zitpenningen per vergadering, soms met een combinatie van de twee.

Tegelijk schommelen de vergoedingen heel erg. Agentschappen die zich bezighouden met investeringen of infrastructuurwerken, betalen in regel (veel) meer uit dan die in de culturele sector. Zo is David Van Herreweghe, voorzitter van de Antwerpse mobiliteitsmaatschappij BAM, de topverdiener met 75.000 euro bruto per jaar. Bij Muntpunt of het Ballet van Vlaanderen levert een bestuurszitje geen eurocent op.

Guberna, het Belgische kenniscentrum voor goed bestuur, hekelt bovendien het gebrek aan transparantie. Slechts vier op de tien organisaties zijn open over de vergoedingen in hun jaarrapport, stelde het instituut eind vorig jaar vast bij een uitgebreid onderzoek naar de Vlaamse agentschappen.

Lees ook: Overal mandaten, nergens structuur (+)

'Geen heksenjacht'

"We moeten hier geen heksenjacht van maken", zegt Rzoska. "Maar over de hoogte van de vergoedingen moeten we eens grondig debatteren. Moet iemand uit de cultuursector noodzakelijk minder verdienen? Ik weet het niet. Vlaanderen moet werk maken van transparante regels. Het is nu compleet onduidelijk op basis waarvan die mensen hun vergoedingen krijgen."

De weinig geregelde vergoedingspolitiek gaat hand in hand met de soms grillige structuren van de agentschappen. PMV en de LRM hebben bijvoorbeeld elk twaalf dochterondernemingen. Zijn die allemaal nodig?

"Vaak worden die agentschappen ad hoc opgericht voor de noden van het moment, en ze blijven ook in die vorm voortbestaan", zegt professor publiek management Steven Van de Walle (KU Leuven). "Bovendien verschillen de domeinen waarop ze actief zijn erg. Vandaar de grote diversiteit aan structuren en samenstellingen."

Vlaams minister-president Geert Bourgeois (N-VA) is zich bewust van de problematiek. Hij heeft eerder dit jaar een grote doorlichting besteld bij advieskantoor Hudson. De resultaten daarvan verwacht hij eind dit jaar. "Wij staan voor meer efficiëntie en transparantie", laat hij optekenen. "En als er excessen zijn in de vergoedingen, dan moeten die eruit." De Vlaamse regering bouwde het aantal agentschappen al af, onder meer bij de dochterondernemingen van het PMV.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234