Zondag 23/01/2022

Wijn 1998: oogst van El Nino

De tamtamclub, die gewoonlijk enthousiast de marketingritmen roffelt als er weer een nieuwe wijnoogst aan de man/vrouw dient te worden gebracht, bleef dit jaar relatief rustig. Had iedereen het te druk om de woekerwinsten van het voorbije jaar na te tellen? Of was het zo moeilijk om de pronostiek voor de oogst 1998 objectief in kaart te brengen? Wij doen het in ieder geval twee weken lang. Eerst op zijn Frans, daarna in Esperanto.

Frank Van der Auwera

We beginnen onze glazentoer op Franse bodem, zoals steeds met een opgeheven vingertje: oogstquoteringen zijn namelijk geen dogma's of axioma's. In het beste geval geven ze een betrouwbaar beeld van een appellatie in haar geheel, een appellatie waarbinnen nog duizend-en-één variaties, afwijkingen, pijnlijke missers of onverwachte voltreffers mogelijk blijven. Bovendien gaat het om wijnen die - zeker wat de grotere crus betreft - zich nog niet eens in de helft van hun ontwikkelingsfase bevinden. Veel piepjonge wijn wacht bijvoorbeeld nog een lang en soms bikkelhard gevecht met de verse eik vooraleer hij veilig op fles kan.

Maar niet getreuzeld, onze kristallen bol leidt tot de volgende conclusie: 1998 was een groot jaar in wording, tot een waterachtige septembermaand veel zwevers weer met beide voeten op de grond bracht. De hitte van augustus snoeide vooral de kwantiteit, behalve in de Midi. Ingewijden wisten voor de klimaatgrillen perfect de oorzaak aan te wijzen: in 1998 werd de warmwaterstroom in de Stille Oceaan, El Nino, met alle zonden van Israël beladen...

LOIRE

Niet zwart of niet wit: dat wordt waarschijnlijk de robotfoto van de Loire-wijn 1998. Iedereen loopt hier met het gevoel rond dat er een excellente oogst aan de ranken hing, tot de klimaatheks begon te stoken. Ook hier zorgde een stomende maand augustus voor grillages de raisins (verzenging), die vooral Touraine en de appellaties uit het centrum teisterden. Toch kwamen de meeste trossen weer tot leven door de relatief koele septemberdagen, toen ook een flinke plens neerslag viel. Degelijke rode wijnen met wat fruit, goede droge witte wijnen - met in de regel muscadet, sancerre en pouilly als meest geslaagde - maar meestal net mislukte likeurwijnen.

BOURGOGNE

De Bourgondiërs bleven in 1998 lang zorgeloos, tot september en zijn felle neerslag de boel kwam verknoeien. De nieuwe oogst zal daarom a) zeer heterogeen van kwaliteit en rijpheid zijn en b) meestal niet geschikt om lang te bewaren. Daar zat ten eerste de lentevorst voor iets tussen: vooral de terroirs in de Mâconnais, Côte Chalonnaise en Côte de Beaune kregen bibberkoorts én hagelpartijen tijdens het voorjaar van '98. En daarmee was het leed nog niet geleden. Sommige bourgogneproducenten moesten akelig vroeg plukken om 'te redden wat er te redden' viel, terwijl de anderen daarna af te rekenen kregen met een zeer moeilijke gisting. De balans? In de regel elegante, voldoende frisse witte wijnen - met chablis als excellent buitenbeentje - evenwel zonder enorme toekomstkansen.

CHAMPAGNE

In Epernay, Ay en Reims wachten ze ondertussen met de glimlach en het orderboekje op de komende millenniumgekte. Tussen haakjes: laat u niet inpakken. Er liggen genoeg flessen in de krijtrotskelders. Laat u dus niet verleiden tot impulsieve aankopen of koopjes-voor-het-te-laat-is, tenzij u kickt op specifieke crus of domeinen.

Maar wat bracht de oogst 1998 in bubbelland? Gestoofde druiven na een zwoele augustusmaand, plensbuien in september, maar de zon brak genoeg door om de oogst te redden. Resultaat: kwaliteit en kwantiteit zat, in de wetenschap dat de champagneproducenten eigenlijk hun broek vegen aan jaartallen. Hun bruts zijn immers kunstzinnige smaakpuzzels van tientallen percelen en diverse jaartallen, die de dictatuur van één oogstjaar meestal in de kiem smoren. Toch zal 1998 vooral als een overvloedige oogst te boek staan, waarbij sommige percelen tegen het plafond van 13.000 kilo per hectare aanschuurden.

ELZAS & JURA In mei was iedereen ervan overtuigd: dit wordt een klepper! Maar toen in september de hemelsluizen continu openstonden, wisten veel vignerons beter: de trossen werden trager rijp en er trad rotting op. Toch is er zeker geen sprake van een rampjaar. Alleen zal 1998 een stuk minder karakter hebben dan 1997, vooral dan wat riesling, pinot blanc of sylvaner betreft. En wie van vendanges tardives of sélections de grains nobles houdt: jammer, maar noch het volume uit 1997 (een record), noch de kwaliteit kunnen aan de vorige oogst tippen.

Ook in de Jura zorgde de tweede helft van september voor lichte paniek, maar het totale beeld blijft positief: de meeste druiven werden zonder grote drama's en flink rijp binnengehaald. Sommige chardonnays zullen zelfs van topniveau zijn.

BORDEAUX en ZUIDWESTEN 'Augustus maakt de most' blokletterde Het Belgisch Tijdschrift van Wijn en voor de zoveelste keer had men het met een volkswijsheid bij het rechte eind. De kurkdroge en zelfs stomende augustusmaand van '98 resulteerde immers in gezonde, flink rijpe trossen, die vooral aromatisch geschakeerd bleken. Uiteindelijk vergde de oogst heel veel oenologisch puzzelwerk. September bleek immers kletsnat en er diende dus te worden geplukt tussen de regengordijnen door. Toch bleven de druiven hygiënisch intact. Volgens ingewijden zijn het vooral de witte druiven die het sterkst scoren in het millésime 1998: de 'secs' zijn over het algemeen oergezond en fruitig. Op het rode front blijkt de vroegrijpende merlot over het algemeen beter dan de cabernet, die weggeregend werd. Concreet betekent dit dat we objectief meer kans hebben om een uit de kluiten gewassen, ferme Saint-Emilion of Pomerol te kopen dan een dito Haut-Médoc. Toch zullen we waarschijnlijk moeten wachten tot de oogst 1999 om het échte kaliber van de 1998 te kunnen inschatten.

Voor wijnliefhebbers die minder met etiketten dan met prijskaartjes bezig zijn: in de achtertuin van Bordeaux ligt het Franse Zuidwesten, dat over het algemeen tevreden kan terugblikken op het millésime 1998 en dat - voor het eerst in jàààren - voor alle appellaties door elkaar. Madiran, Gaillac, Jurançon of Bergerac: er werden per vierkante kilometer méér glimlachjes genoteerd dan wanhoop. Om er met de grove borstel door te gaan: droog wit is meestal correct en mikt op frisheid, de dessertwijnen kunnen zelfs voortreffelijk worden en de meeste rode wijnen zullen een behoorlijk kelderpotentieel meekrijgen.

FRANSE ZUIDEN De Languedoc-Roussillon kreeg alle klappen die er te krijgen vallen: venijnige hagelstormen, bitsige vorstperiodes, kurkdroge zomerdagen. Maar omdat de wingerds (en de wijnmakers) er hier niet snel het bijltje bij neerleggen is het resultaat nog voortreffelijk: het oogstvolume zal in sommige zones en districten wel piepklein zijn, maar de kwaliteit over het algemeen beresterk, met het accent op ferme concentratie en structuur. Veel crus zal daarom een lang leven beschoren zijn en zullen vermoedelijk het beste bieden wat sinds 1995 op flessen werd getrokken.

Onze vrienden in de Provence zagen de zaken eveneens positief in, na jaren van zeer moeilijke plukperiodes: warmte en droogte zorgden uiteindelijk voor een flink geconcentreerde, fruitrijke oogst, op basis van perfect rijp geplukte druiven. Het wordt waarschijnlijk weer een jaar van de rode wijn, want het suikerpercentage in sommige most bleek ideaal.

RHONE

En de Rhône, zal u vragen? Daar klopt men zich trots op de borst, want zowel de noordelijke als de zuidelijke appellaties - die soms een sterk contrasterend parcours volgen - gewagen nu al van een van de jaren van de eeuw, waarbij zowel volume als finesse op bezoek waren. In tijden van grote vochtigheid zorgde de Mistral immers voor tegenwerk. Over het algemeen belandden hier vette, mollige witte wijnen en krachtige bewaarwijnen met véél reliëf in de gistkuipen. Inzoomen op deze regio, want die biedt waarschijnlijk de beste koop van de jaren negentig.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234