Woensdag 21/04/2021

'Wij zijn het alternatief'

Over tien jaar kan Alpro twee à drie keer groter zijn. Een omzet van 1 miljard euro is voor de sojavoedingproducent haalbaar. Is dat grootspraak? Alpro-topman Bernard Deryckere beweert van niet. 'De wereld moet zijn voedingsgewoonten veranderen. Wij bieden een alternatief voor zuivel en vlees. Onze productie van plantaardige voeding is duurzamer.' Johan Corthouts

onderd procent plantaardig en goed voor mens en planeet. Dat is in een notendop waar Alpro voor staat. De producent van sojavoeding wordt wereldwijd geroemd als modelbedrijf van de groene, duurzame economie. "Bij ons bestond het woord duurzaamheid al nog voor het begrip uitgevonden werd", zegt CEO Bernard Deryckere.

In de jaren tachtig werd Alpro gelanceerd als filantropisch initiatief om de hongersnood in Afrika te bestrijden. Dertig jaar later staat het stevig op de kaart. De voorbije tien jaar steeg de omzet van 80 tot 280 miljoen euro. Soja is niet langer de enige grondstof voor het bedrijf; sinds begin dit jaar verkoopt het ook notendrankjes. En er zijn nog nieuwe producten op komst.

Na al die jaren blijft de grens tussen idealisme en zakendoen bij Alpro flinterdun. Het bedrijf wil de consument een geweten schoppen op het vlak van duurzaamheid. "Alpro hecht heel veel waarde aan zijn pioniersrol. Toch zijn we geen softies maar realistische zakenmensen", zegt Deryckere. "We zijn enorm gedreven in wat we doen. Dat is nodig. Want het is echt vechten om de consument er steeds opnieuw van te overtuigen voor plantaardige producten te kiezen."

Alpro bracht begin dit jaar amandel- en hazelnootdranken op de markt in België. Hoe loopt die verkoop?

Bernard Deryckere: "We zijn zeer tevreden. In de opstartfase kon de productie niet volgen. Consumenten willen alsmaar meer variatie. Ze geloven in plantaardige producten. Je voelt dat het bewustwordingsproces er is. Acht op de tien Belgen vindt dat we onze levensstijl moeten aanpassen om onze leefomgeving te verbeteren. Bijna vier op de tien Belgen zeggen rekening te houden met de milieu-impact van voedsel. Had je dezelfde peiling een paar jaar geleden gedaan, dan had dat nooit deze resultaten opgeleverd."

Hoe verklaart u die verandering?

"De bewustwording komt traag maar zeker op gang. Dertig jaar geleden geloofden de meeste mensen niet dat roken ongezond is. Vandaag staat die boodschap op elke verpakking. Ik verwacht dat over dertig jaar onze voedingsgewoonten fundamenteel veranderd zullen zijn. Als men dan zal terugblikken op de discussies die we momenteel over voeding voeren, zullen ze ons voor gek verklaren. Momenteel zijn we de planeet aan het leegroven. En de toestand dreigt te verergeren. Een groter deel van de wereldbevolking wordt rijker. Meer mensen zullen dierlijke proteïnen eten. Om aan hun vraag te beantwoorden, zal de vlees- en zuivelproductie tegen 2050 bijna moeten verdubbelen. Dat is niet duurzaam."

Ondanks die bewustwording beweert u dat het voor Alpro vechten is om zijn boodschap verkocht te krijgen.

"In de perceptie is soja nog altijd een product dat niet lekker is. Mijn generatiegenoten halen er nog steeds hun neus voor op. Het is moeilijk om hun voedingsgewoonten te doorbreken. De meeste mensen verkiezen het eten dat ze meestal op hun bord krijgen. Ze moeten sojamelk en -yoghurt leren eten. Bovendien weten ze niet eens hoe een sojaboon eruit ziet. Dat maakt het zo moeilijk."

Hoe kunnen we voedingsgewoonten veranderen?

"Vandaag eten mensen hier ongeveer een derde plantaardige producten en twee derde dierlijke producten. Het moet andersom: twee derde plantaardig en een derde dierlijk. De consument zal bepalen hoe snel de transitie gaat.""Een van de problemen vandaag is dat gezond voedsel voor veel mensen te duur is. Anderzijds beseffen veel mensen niet goed dat hun voeding een enorme impact kan hebben op het milieu. Dat een koe methaan produceert, dat schadelijk is voor ons milieu, is onvoldoende bekend. Alpro is niet tegen die koe. Koemelk is best gezond. Maar de productie van melk en vlees heeft een grote impact op het milieu. Alpro is een mooi en gezond alternatief. Onze plantaardige producten zijn veel minder milieubelastend. Je hebt veel minder land en water nodig. De CO2-uitstoot ligt veel lager."

De zuivelindustrie ziet in Alpro een te duchten concurrent. In Nederland werd uw bedrijf voor de rechter gedaagd.

"Alpro heeft een alternatief voor yoghurt. We weten heel goed dat we dat sojaproduct niet in de markt mogen zetten als yoghurt. We hebben twee foutjes gemaakt in onze communicatie en werden daarvoor direct voor de rechter gesleept. Dat was bijzonder frustrerend. Gelukkig is de zuivelindustrie er niet in geslaagd ons te verbieden het woord yoghurt ooit nog te gebruiken. Ons product kan in de rekken als een plantaardige variant op yoghurt."

U voelt zich onheus behandeld?

"In plaats van ons aan te vallen, zou de zuivelindustrie Alpro beter zien als een verrijking. Plantaardige producten vertegenwoordigen slechts 1,5 procent van de omzet van de zuivelindustrie. Zelfs als we onze productie verdubbelen, blijven we David tegen Goliath."

Blijkbaar hebt u ook een probleem met de benaming sojamelk.

"Nergens in Europa mogen we het woord sojamelk gebruiken. Nochtans praat iedereen over sojamelk. Onze sojadrink zit in dezelfde verpakking en ligt in hetzelfde winkelrek als melk. En toch mogen we niet spreken over melk. Het is voor ons moeilijk om de consument de juiste informatie te geven als we het juiste woord niet mogen gebruiken."

Aan wie hebt u dat probleem te danken?

"De nationale ministeries van Landbouw gaan over dit onderwerp. De zuivelindustrie is daar kind aan huis."

Krijgt uw bedrijf wel voldoende steun van de overheid?

"Onze producten zijn cholesterolvrij. Vroeger stond dat op de verpakking. Maar sinds twee jaar verbiedt Europa ons om die boodschap te verkondigen. Wat er niet in zit, mag je niet vermelden op de verpakking, hoe belangrijk die informatie voor de consument ook mag zijn.

"Europa promoot groene auto's en andere producten met een lage CO2-uitstoot. Wie zonnepanelen plaatst op zijn dak krijgt daarvoor subsidies. Maar op het vlak van voeding gebeurt er helemaal niks. Dat is onbegrijpelijk. Nochtans vertegenwoordigt voeding 30 procent van onze persoonlijke CO2-voetafdruk.

"In sommige landen worden we op fiscaal vlak achtergesteld. In Duitsland bijvoorbeeld betaal je 6 procent btw op melk en 19 procent op sojamelk. Vindt u het normaal dat consumenten die melk slecht verteren meer moeten betalen?"

Driekwart van de soja is tegenwoordig genetisch gemodificeerd. Hoe staat Alpro ten aanzien van genetische gemodificeerde organismen?

"We zijn niet tegen ggo's, maar zolang niet zeker is dat er geen gezondheidsrisico's zijn, halen we ze niet in huis. We betalen daarvoor een meerprijs. Ggo-vrije soja is 15 à 25 procent duurder. Het gros van de bonen komt tegenwoordig van Europese producenten. Onder meer uit Frankrijk, Oostenrijk, Hongarije en Italië. Ook zijn er leveringen uit Canada en Noord-China. We voeren al anderhalf jaar geen sojabonen meer in vanuit Brazilië. Het risico op besmetting met ggo's is daar te groot."

Onlangs was er veel heibel over een ggo-proefveld in Wetteren. Steunt Alpro de actievoerders tegen ggo's?

"Er moet respect zijn, ook bij het voeren van acties. Ik zou niet graag hebben dat die mensen in mijn tuin komen."

Moet u zelf niet meer een voortrekkersrol spelen in het hele duurzaamheidsverhaal?

"Bij ons zit duurzaamheid in de genen. We zijn authentiek. Het Wereldnatuurfonds rekent ons bij de beste leerlingen van de klas. Volgens Greenpeace zijn we een voorbeeldbedrijf. Andere bedrijven zouden graag zijn zoals wij, maar slagen daar voorlopig niet in. Alpro kan voor hen een inspiratiebron zijn. Dat is onze rol. Maar we zijn geen donquichot. We staan niet op de barricaden om te roepen dat we de beste zijn. We zijn ook niet tegen vlees en tegen zuivel. We willen gewoon een positieve boodschap brengen."

Hoe groen bent u?

"Ik ben realistisch groen. Ik heb voor verschillende grote voedingsgroepen gewerkt en had daar makkelijk mijn carrière verder kunnen uitbouwen. Maar Alpro heeft meer te bieden. Hier heb je naast je job ook een passie. Hoe meer mensen we kunnen overtuigen om plantaardig te eten, hoe beter het is voor de planeet. Dat is onze bedrijfsfilosofie. De meeste mensen die hier werken zijn bij Alpro omdat ze achter die boodschap staan en willen meewerken aan de verdere uitbouw van de onderneming. En geloof me: bedrijven die op de trend van plantaardig voedsel inspelen, zijn de winnaars van morgen. Ik ben ervan overtuigd dat we vanuit België Alpro kunnen uitbouwen tot een groot Europees bedrijf."

Alpro is onderdeel van een Amerikaanse groep. Wat zegt de hoofdaandeelhouder hiervan?

"We zijn een voorbeeldbedrijf binnen de groep, al leren we ook van hen. Voor de introductie van amandelmelk en hazelnootdrank hebben we ons laten inspireren door de Amerikanen. En er zijn nog vernieuwingen op komst."

Alpro heeft sojaburgers en andere vleesvervangers in de aanbieding. Hoe loopt die verkoop?

"Dat is een heel klein segment. De verkoop van de vleesvervangers loopt moeilijker dan verwacht. We zien dat het bijzonder moeilijk is om voor vlees de eetgewoonten van de mensen te veranderen."

Hoe verklaart u dat?

"Vroeger zei mijn moeder: als je geen honger meer hebt, eet dan je vlees op. De meeste mensen zijn zo opgevoed. Onderzoek wijst uit dat gedragsverandering bij vlees veel moeilijker is dan bij melk."

Ligt er bij de volgende barbecue ook vlees op uw bord?

"Ik ben niet beschaamd om te zeggen dat ik af en toe een steak eet. Ook kaas staat bij mij op het menu. Ik heb daar geen problemen mee. Ik weet het, we hebben nog gigantisch veel werk om onze bedrijfsfilosofie te realiseren. Voor ons moeten de mensen niet louter plantaardig gaan eten. Een paar dagen per week zonder vlees of zuivel zou al heel goed zijn en de planeet een fantastische dienst bewijzen."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234