Donderdag 22/10/2020

'Wij kunnen niet met dollars zwaaien'

De internationale tentoonstelling zal in 2017 in Astana, de hoofdstad van Kazachstan plaatsvinden, niet in Luik. 'De Kazachen hebben energiecontracten en geld gegeven aan de landen die moesten stemmen.' Pieter Lesaffer

Astana heeft het gisteren afgetekend gehaald van Luik als gaststad voor de internationale tentoonstelling van 2017. De Kazachse hoofdstad had als centrale thema in haar kandidatuur "duurzame energie" en kreeg daarvoor 103 stemmen. Luik - met "verbindingen" als thema - kreeg maar 44 stemmen. De stemming vond plaats in Parijs, waar 148 van de 161 landen bijeen waren die lid zijn van het Internationale Bureau voor Exposities (IBE) - één lidstaat onthield zich.

Een duidelijk winnaar dus. Maar volgens oud-minister Leo Delcroix, die als regeringscommissaris de Belgische deelname aan internationale exposities ondersteunt, is de stemming niet eerlijk verlopen. "Ik had om te beginnen een spannende strijd verwacht", zegt hij aan de telefoon vanuit Parijs. "We wisten op voorhand dat zeker zestig landen voor ons zouden stemmen. Uiteindelijk zijn het er een pak minder geworden. Nochtans was het dossier van Luik intrinsiek beter dan dat van Astana."

Witte enveloppe

"Kazachstan, dat rijk is aan gas en olie, heeft gewonnen dankzij een assertieve campagne en de energiecontracten die ze heeft afgesloten met andere landen", aldus Delcroix. "Bovendien heeft ze technieken toegepast die in dergelijke landen gebruikelijk zijn. Ze hebben mensen die moesten stemmen enveloppen met cash geld toegeschoven. Dat gebeurde zelfs zo openlijk dat een journalist dat heeft kunnen filmen."

Op de website van de Franstalige krantengroep Sud Presse is inderdaad een filmpje te zien waarop een man een witte enveloppe lijkt te ontvangen en de inhoud ervan in zijn zak steekt.

Maar het campagneteam voor Expo Luik 2017 is niet van plan om klacht in te dienen. "Het heeft geen zin, het verschil in stemmen is te groot", zegt woordvoerder Jérôme Hardy.

Het regende gisteren reacties van ontgoocheling. Maar velen proberen vooral het positieve effect van de kandidatuur te benadrukken. Premier Elio Di Rupo liet weten dat "de inspanningen niet verloren zijn. Luik heeft de hele wereld zijn dynamisme, saamhorigheid en enthousiasme getoond." Ook de Luikse burgemeester zei dat hij "erop toeziet dat de eenheid die met onze kandidatuur gepaard ging, behouden blijft."

De kandidatuur voor de Expo 2017 - die een Internationale Tentoonstelling is, iets bescheidener dan de vijfjaarlijkse Wereldtentoonstelling - heeft inderdaad een frisse wind en een gevoel van eendracht in Luik gebracht. Getuige daarvan onder andere de 150.000 handtekeningen die de stad voor de kandidatuur had verzameld.

Fierheid

Gisteren kwamen ongeveer driehonderd Luikenaars bijeen op de centrale Place Saint-Lambert, waar de de stemming in Parijs live op groot scherm te volgen was. "Ik hoop dat de investeringen die nu in gang zijn gezet, geen vertraging oplopen", reageert Olivier Lepot, die de stemming op het scherm heeft gevolgd. "Het stadsbestuur heeft beloofd om de vernieuwingen door te zetten, ook zonder expo, maar het is nu natuurlijk niet meer zo dwingend." Lepot heeft het dan in de eerste plaats over de opwaardering van de achtergestelde wijk Coronmeuse, waar de expositie zou hebben plaatsgevonden en die volgens de plannen overeind zou blijven als ecologische wijk.

"De campagne heeft elke Luikenaar in ieder geval geraakt op zijn gevoeligste plek", zegt de student geschiedenis Vincent Stassen. "Dat is de fierheid over zijn stad. Heel even hebben we weer gevoeld wat we achthonderd jaar zijn geweest: de hoofdstad van het prinsbisdom Luik, van 985 tot 1792. En dat was een goed gevoel. Die fierheid mogen we nu niet verliezen. We zijn ook maar verloren omdat wij niet met oliedollars kunnen zwaaien."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234