Woensdag 12/05/2021

Wie verkeersongeval veroorzaakt kan nu terecht in zelfhulpgroep

Mensen die door ongelukkig toeval een verkeersongeval op hun geweten hebben, voelen de nood aan ondersteuning en een luisterend oor, zegt Rondpunt, een organisatie voor betrokkenen van ongevallen. Daarom ondersteunt ze een nieuwe lotgenotenorganisatie, uit de grond gestampt door zo’n chauffeur.

“Ik had niet gedronken, was niet aan het prutsen met de radio, ik heb hem stomweg niet gezien.” Drie jaar geleden draaide Joris* (foto) linksaf op een druk kruispunt. Het was donker. Nauwelijks enkele seconden later schoof de voetganger, die net het zebrapad opliep, over zijn motorkap. “Hij is levensgevaarlijk gewond naar het ziekenhuis overgebracht. Hij heeft het ongeval overleefd, maar met blijvende letsels.”

Vandaag is Joris de drijvende kracht achter een nieuwe lotgenotengroep voor mensen die een verkeersongeval veroorzaakt hebben. Bedoeling is hen in contact te brengen met elkaar en informatie te verstrekken. “Na mijn proces bleef ik achter met een vreemd gevoel. ‘Is dat het nu?’, dacht ik. Ik ben veroordeeld tot een geldboete, maar ik zag de relatie niet tussen de boete en het leed dat ik veroorzaakt heb. Het proces bood me geen afsluiting, maar was veeleer een trigger om meer te doen. Iets uit mezelf, wat me niet opgelegd wordt. Ja, dat is het schuldgevoel dat spreekt.”

Zelf heeft hij bovendien geluk gehad, meent Joris. “Ik ben verbazend goed opgevangen door de politie en het Centrum Algemeen Welzijnswerk, werd vlot doorverwezen naar professionele hulpcircuit en kreeg de nodige informatie toegestopt. Maar veel lotgenoten missen duidelijke informatie. Over de juridische mallemolen waarin ze terechtkomen, over de verzekering, hun rechten en plichten.”

Maar bovenal hebben ze volgens Joris nood aan een luisterend oor, zonder veroordeling. “Sommige mensen reageren begripvol, anderen slingeren verwijten naar je hoofd of vragen hoe je zoiets in godsnaam hebt kunnen doen. Alsof ik bewust iemand omver heb gereden. Ze zadelen je op met nog een extra portie schuldgevoel. Er kleeft een enorm stigma op mensen die verantwoordelijk zijn voor een ongeval. Altijd moet er een oorzaak gevonden worden. Je zal wel gedronken hebben of was stiekem aan het bellen. Maar soms is het een dom toeval, is er helemaal geen oorzaak.”

Eigenlijk wil hij bijna dat hij wel gedronken had. Of met zijn gsm aan het prutsen was. “Dan wist ik tenminste wat ik fout had gedaan, kon ik daarvoor kwaad zijn. De dagen na het ongeval, raasde de film in mijn hoofd voorbij en voorbij. Ik was boos, vroeg me af waarom het mij overkomen was. Wat had ik fout gedaan, waaraan lag het ongeval? Uiteindelijk heb ik de feiten kunnen objectiveren en mijn emoties afgeblokt. Er viel mij niets te verwijten. Maar dat neemt niet weg dat ik me schuldig voel tegenover het slachtoffer. En telkens als het journaal melding maakt van een zwaar ongeval, steekt dat schuldgevoel de kop op. Het is niet vanzelfsprekend om daarover te praten. Lotgenoten begrijpen je wel.”

De groep staat nog in zijn kinderschoenen, maar brengt alvast veroorzakers van ongevallen in contact met elkaar en biedt de nodige informatie. Daarbij bieden Rondpunt (een organisatie voor betrokkenen van een verkeersongeval) en Trefpunt Zelfhulp de nodige ondersteuning. Bedoeling is wel op termijn te evolueren naar een echte praatgroep. “Met de hulpgroep hoop ik mijn emoties te kunnen kanaliseren en mensen in een gelijkaardige situatie te kunnen helpen. Want met een boete koop ik dat nare gevoel niet af.”

Wie hem niets verwijt, is het slachtoffer zelf. “Dat is erg mooi, want ik heb toch een deel van zijn leven geruïneerd. Ik probeer regelmatig contact met hem te onderhouden, via bemiddeling. Ik ervaar de behoefte om te weten of hij het goed stelt. Maar de dag dat het voor hem niet meer moet, laat ik hem met rust.”

Nog steeds beïnvloedt het ongeval zijn leven, vertelt Joris, die nog bijna elke dag het noodlottige kruispunt passeert. “Privé heeft het ongeluk zware gevolgen gehad. Voor mijn werk moet ik ook regelmatig de baan op. Ik zorg er nu voor dat ik voldoende tijd neem om ergens te geraken. En als ik een half uur later ben op een afspraak door een file, dan is dat maar zo. Beter te laat dan nooit opdagen. Ik ben veel voorzichtiger, erger me ook sneller aan de roekeloosheid van andere weggebruikers. Zelf kijk ik voetgangers nu altijd in de ogen voor ik oversteek, maar je zou sommige fietsers eens moeten zien. Terwijl het vaak die kleine gebaren zijn die het verschil kunnen maken tussen leven en dood.”

Dat Joris uberhaupt nog in de wagen durft stappen, heeft hij te danken aan de behulpzame agente die de eerste vaststellingen deed. “Ofwel stap je nu in de auto, ofwel doe je het nooit meer”, zei ze. ‘We volgen je met een combi en je geeft maar een teken als het niet lukt. Maar dit moet je doen.’”

Joris hoopt dat het ergste achter de rug is. “Nu pas kan ik weer plezier maken en genieten. Lange tijd ben ik ongelooflijk bezorgd geweest, dat heeft vooral mijn zoon gemerkt. Maar door die fase ben ik bijna heen, hoop ik. Ik ben veel kwijtgeraakt, maar ik heb ook nieuwe vrienden gemaakt. Van kleine dingen geniet ik meer.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234