Donderdag 18/07/2019

Portret

Wie is ‘superster’ Christine Lagarde die ECB gaat leiden?

Christine Lagarde, de grande dame van het IMF gaat de ECB leiden. Beeld AFP

De topvrouw van het Internationaal Monetair Fonds, Christine Lagarde, breekt andermaal een glazen plafond in de hoogste financiële middens. Ze is nu ook voorgedragen als eerste vrouwelijke voorzitter van de Europese Centrale Bank. De vraag is welke koers de ECB onder haar leiding gaat varen.

Niet de Duitser Jens Weidmann of de Fin Erkki Liikanen zijn het geworden. Maar de Française Christine Lagarde. Dat is in meerdere opzichten verrassend: de huidige voorzitter van het Internationaal Monetair Fonds (IMF) was tot voor kort totaal buiten beeld om de Italiaan Mario Draghi op te volgen aan het hoofd van de Europese Centrale Bank (ECB). Dat ze juriste is, en geen econome, lijkt een detail. Volgens het Europees Verdrag moet een directielid van de ECB een persoon zijn ‘met een erkende reputatie en beroepservaring op monetair of bancair gebied’.

Ook Jerome Powell, de voorzitter van de Amerikaanse centrale bank (Federal Reserve) is geen econoom, maar net als Lagarde dus een jurist. Wellicht verrassender is dat Lagarde een vrouw is, en daarmee geschiedenis schrijft. Niet voor het eerst overigens. Lagarde is uitgegroeid tot een ‘superster’ in internationale financiële kringen, na acht jaar als hoofd van het IMF en vier als Franse minister van financiën.

Toch duikt er links en rechts wat twijfel op. Hoe beslagen ook, ze heeft geen directe ervaring met het monetaire beleid. dat zou een nadeel kunnen zijn als de ECB op zoek moet naar nieuwe manieren om de zwakke inflatie te bestrijden en de economie van de eurozone te stimuleren, merkt The Financial Times op.

Zelf zegt Lagarde dat ze vereerd is om genomineerd te zijn voor het presidentschap van de ECB. “In het licht hiervan, en in overleg met de ethische commissie van de raad van bestuur van het IMF, heb ik besloten om tijdelijk afstand te doen van mijn verantwoordelijkheden als gedelegeerd bestuurder van het IMF tijdens de nominatieperiode”, zei ze.

Gevraagd naar het gebrek aan centrale bankervaring van Lagarde klinkt het in Europese kringen dat zij echt leiderschap heeft getoond als hoofd van het IMF, en wie dat kan, kan ook de ECB leiden.

Lagarde is een vrouw van vele eerste keren. Ze was de eerste vrouw die bestuursvoorzitter werd bij Baker & McKenzie, de eerste vrouwelijke minister van Financiën in een G8-land en de eerste vrouw aan het hoofd van het IMF. En nu dus de eerste vrouw die het hoogste ambt bij de ECB gaat bekleden. ECB-waarnemers zeggen dat ze ‘statuur en geloofwaardigheid’ heeft.

Lagarde heeft een uitgebreid netwerk en contacten met de politieke machtsbolwerken. Dat kan evenwel ook tegen haar gebruikt worden, en de schijn wekken dat de ECB aan onafhankelijkheid inboet, schrijft het Financieele Dagblad.

‘Duif of havik’

Dat neemt niet weg dat Lagarde het gewoon goed zou doen. Dat doet ze ook bij het IMF. Een goede manager, maar geen visionair. Een duidelijke andere stijl. Dat maakt het lastig om te voorspellen welk beleid de ECB straks onder leiding van de 63-jarige zal uitstippelen. En welke de gevolgen daarvan zijn voor u en ik. Want vergis u niet, het monetaire beleid van de ECB sijpelt wel degelijk door van de toren in Frankfurt naar uw dagdagelijkse leven. De aanhoudende lage rente, een rechtstreeks gevolg van de stimuleringskoers van de ECB, zorgt ervoor dat de rente op uw spaarboekje bijvoorbeeld niks meer betekent.

Of daar nu snel verandering in komt met Lagarde? Centrale bankiers worden ingedeeld op een schaal van duif tot havik. Voorstanders van een heel ruim beleid, zoals Draghi, worden omschreven als duif. Wie de monetaire teugels liever wat strakker aantrekt, valt in de categorie havik. De Duitser Jens Weidmann is bijvoorbeeld zo’n havik, en durfde openlijk kritiek geven op de koers van de ECB met Draghi.

Lagarde heeft voor zover we weten in het openbaar nooit echt uitspraken gedaan over monetair beleid. Of ze een duif dan wel eerder een havik is valt moeilijk op te maken. De 63-jarige Française is sinds 2011 algemeen directeur van het IMF in Washington. Daar moest ze schoon schip maken nadat haar voorganger Dominique Strauss-Kahn af moest treden na een seksschandaal.

Ze bracht de rust terug en waardigheid bij de instelling die kapseizende landen bijstaat met financiële hulp en advies. Dat IMF haalde tijdens Lagarde’s ambtstermijn anderzijds wel vaak het nieuws als onderdeel van de ‘trojka’ die Griekenland de duimschroeven aandraaide.

Van Mario Draghi wordt gezegd dat hij een autoriteit op monetair gebied is. De Italiaan durfde wel de rest van het ECB-bestuur voor het blok te zetten door zeer verregaande stimulerende maatregelen aan te kondigen, ook als die binnen het bestuur nog niet helemaal afgehamerd waren. Dat leidde meermaals intern tot wrevel. Lagarde zal wellicht meer leunen op het bestuur en haar rechterhand, ECB-hoofdeconoom Philip Lane. Diens bijnaam is ’de beste monetair econoom van Europa’. Hij geldt als een duif overigens.

Lagarde is wel een beetje gebonden aan het stimulerend beleid van Draghi. Die kondigde twee weken geleden aan dat de ECB klaar staat om de eurozone opnieuw te stimuleren. Maar de ruimte daarvoor is beperkt. De rente staat al 0,4% in de min, en de ECB heeft al een slordige 2,6 biljoen euro aan obligaties op balans staan, als gevolg van de vorige steunoperatie. Veel ruimte voor een eigen inbreng is er vooralsnog niet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden