Vrijdag 18/06/2021

Portret

Wie is Osama Krayem, de Zweed die zich moest opblazen in Maalbeek?

Osama Krayem. Beeld rv
Osama Krayem.Beeld rv

Twee jaar geleden was hij nog bezig met ecologie en jeugdwerkloosheid in de armste delen van Malmö. Het gaat er steeds meer op lijken dat ook Osama Krayem voorbestemd was om zich op te blazen in de Brusselse metro, maar daarvan afzag.

"Een product van de stilaan klassieke cocktail van sociale uitsluiting, ideologische radicalisering en criminaliteit", zo luidt de analyse van Magnus Ranstorp van het Zweedse onderzoeksinstituut CATS. Osama Krayem (23), geboren in een Syrisch gezin in Malmö, behoort tot de naar schatting driehonderd Zweedse jongeren die de voorbije jaren naar Syrië zijn getrokken. Velen zijn net als hij afkomstig uit de wijk Rosengård, met zijn bijna dagelijkse opstootjes, torenhoge werkloosheid en de collectieve held die er opgroeide: Zlatan Ibrahimovic.

Vrienden van toen beschrijven Krayem als een buitenbeentje, iemand die aan de slag ging in gemeentelijke projecten rond ecologie en activering van jongeren op de arbeidsmarkt, en daar ook een jaar lang bleef werken. Tot hij in de zomer van 2014 in de ban raakt van Anwar al-Awlaki, de rekruteerder voor Al Qaida die drie jaar voordien in Jemen was omgebracht door een Amerikaanse drone.

Krayem vertrekt begin 2015 pas naar Syrië, en post bij aankomst die ene foto die sinds vorige vrijdag de wereld rondgaat. Een camouflagejasje, een kalasjnikov en een IS-vlag op de achtergrond. Hij post ook een executievideo die is gemaakt in Deir ez-Zor, een grotendeels door IS gecontroleerde Syrische stad aan de grens met Irak.

Vingerafdrukken

Erg lang is Krayem niet in Syrië gebleven. Op 20 september 2015 laat hij zich met een kompaan onder de valse naam Naïm al-Hamed registreren in een vluchtelingenkamp op het Griekse eiland Leros. Van daaruit reizen de twee verder naar het Duitse Ulm, waar ze met een derde nog onbekende man worden opgepikt door Salah Abdeslam. Op 3 oktober wordt het gezelschap gecontroleerd door de politie, die vingerafdrukken neemt.

Na de aanslagen van 13 november in Parijs gaan persoonsbeschrijvingen de wereld rond, maar het duurt tot na die dinsdagmiddag in Vorst, 15 maart 2016, voor het duidelijk wordt dat hij wellicht in Brussel ondergedoken zit. Na de bestorming van het huis in de Driesstraat in Vorst wordt daar het valse paspoort van Krayems kompaan aangetroffen, en ook een valse identiteitskaart met de naam Amine Choukri.

Hij is de man die drie dagen later in Molenbeek zal worden gearresteerd, samen met Salah Abdeslam.

Als leden van de terreurcel nu aangeven dat ze zich 'opgejaagd' voelden, dan lijkt dat te stroken met de info die stilaan doorsijpelt. Het gezicht van Krayem is herkenbaar op een bewakingsvideo in het Brusselse winkelcentrum City 2, heel kort na de arrestatie van Abdeslam en Choukri. Hij is te zien als de koper van de reistassen waarvan er twee in Zaventem zullen ontploffen.

Krayem is op dinsdag 22 maart te zien op een bewakingsbeeld in metrostation Pétillon, rond 9 uur 's ochtends. Elf minuten voor de explosie in Maalbeek dragen hij en Khalid el-Bakraoui identieke rugzakken. Op de beelden is te zien hoe de mannen staan te discussiëren en Krayem de ander het tweede metrostel aanwijst.

Zoektocht

Aangenomen wordt dat Krayem zijn metgezel deed geloven dat ook hij zich zou opblazen, maar van dat plan afzag. Ergens in het Brusselse moet hij zijn rugzak hebben achtergelaten. Zolang hij niet wil aangeven waar, gaat de zoektocht naar wat rest van de terreurcel verder.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234