Maandag 23/05/2022

Standpunt

Wie is de echte winnaar van de tax shift?

An Goovaerts. Beeld dm
An Goovaerts.Beeld dm

"Als iemand goedgemutst aan zijn vakantie zal beginnen, dan wel Charles Michel (MR)", schrijft hoofdredacteur An Goovaerts. De premier stelde gisteren de langverwachte tax shift voor. "Een sterk staaltje van een goednieuwsshow, zonder te weten wat het echte goede nieuws is."

AN GOOVAERTS

De premier beleefde gisteren een politieke hoogdag: hij presenteerde niet alleen een naar eigen zeggen ambitieuze tax shift, maar kon dat bovenal doen in het gezelschap van uitgeputte maar tevreden ministers van zowel CD&V, Open Vld als N-VA. Iedereen dus. Weg is het beeld van het kibbelkabinet. Het is een pluim die Michel zeker op zijn hoed mag steken. Alleen jammer dat wat op tafel ligt het niveau van het betere knip-, knutsel- en plakwerk niet overstijgt.

De voorziene loonlastenverlaging is een historische doorbraak in ondernemersland. Daarover moet niet flauw gedaan worden. Dat de bijdrage die werkgevers moeten betalen aan de RSZ daalt van 33 procent naar 25 procent zal heel wat bedrijven extra zuurstof geven. Maar denken dat door deze maatregel de grote ambitie van Michel uitkomt - jobs, jobs, jobs creëren - is politiek ambitieus maar economisch naïef. Want waarom zouden ondernemers, in de moeilijke tijden die ook zij beleven, het gewonnen geld niet in eigen zak steken? Of aan hun aandeelhouders uitkeren in de vorm van dividenden? Of het investeren in nieuwe machines eerder dan in extra mensen?

Bovendien vallen heel wat bedrijven in arbeidsintensieve sectoren zoals de bouw, de horeca en de handel vandaag al onder het regime van 25 procent. Het effect van de nieuwe maatregel gaat dus volledig aan hen voorbij. Terwijl juist vele jongeren en werklozen zitten te wachten op nieuwe kansen in deze eerder laaggeschoolde sectoren.

Michel heeft de touwtjes uit handen gegeven en laat het aan de bedrijfswereld om te bewijzen dat een loonlastenverlaging ook leidt tot substantieel meer werkgelegenheid. Een riskante gok, want het verleden bewijst dat fiscale maatregelen zoals de notionele interestaftrek of een gerichte lastenverlaging in de horeca tegen de politieke verwachtingen in niet hebben geleid tot meer jobs. Was het idee om een loonlastenverlaging te koppelen aan verplichte jobcreatie soms te simpel voor de regering-Michel? Of te moeilijk om te verkopen aan de economische achterban?

Alleszins niet ingewikkeld is de manier waarop nieuwe inkomsten worden aangeboord. Hogere accijnzen op tabak, alcohol en diesel. Alweer ja. Ook op de lijst: een btw-verhoging op elektriciteit, een gezondheidstaks en opnieuw een verhoging van de roerende voorheffing. En niet te vergeten natuurlijk: een speculatietaks op aandelen die toch wel de volle 28 miljoen euro moet opbrengen. Deze tax shift, voor zover die naam waardig, is inderdaad een transfer van vermogen naar arbeid. Maar dan wel een die vooral de lagere en middeninkomens zullen voelen.

Al maakt Michel I zich sterk dat de Belg zijn koopkracht ziet stijgen. Tegen het einde van de legislatuur moet er 100 euro netto extra op onze rekening staan. Althans op de rekening van werkende Belgen, maar daarover is de regering niet helemaal duidelijk. Ook niet over het feit dat alle werkende Belgen mee van de maatregel zullen profiteren, of alleen de laagste en middeninkomens. Laat staan dat de regering vandaag weet hoe ze deze koopkrachtverhoging in de praktijk zal organiseren of betalen. Een sterk staaltje van een goednieuwsshow, zonder te weten wat het echte goede nieuws is.

De 100 euro-belofte leidt alvast netjes de aandacht af van andere beslissingen. Want wat door al het tax shift-geweld onder de radar blijft, is dat deze regering wel degelijk ingrijpt in de sociale zekerheid om de begroting te doen kloppen. Alvast de uitkeringen voor arbeidsinvaliditeit worden behoorlijk aangescherpt, net zoals het opnemen van tijdskrediet weer wat onaantrekkelijker wordt gemaakt.

LEES OOK

Het akkoord van de regering-Michel over de tax shift heeft een grote belofte in petto voor de werknemers: 100 euro netto per maand erbij. Maar hoe belandt dat geld in uw portefeuille? Daarover is het akkoord onduidelijk.

Waar zit de grote vermogenstrofee? Lees hier waarom vicepremier Kris Peeters (CD&V) bij deze tax shift nooit kon winnen.

Beloftes breken

Aan vakbondszijde luidt de kritiek luid en duidelijk dat de grote vermogens buiten schot blijven. Maar eerlijk: behalve CD&V had geen enkele regeringspartij ook maar geopperd dat er een vermogensbelasting zou komen. Ballonnen als een vermogenswinstbelasting, belastingen op huurinkomsten, het actualiseren van de kadastrale inkomens of het raken aan de intresten op spaarboekjes werden de afgelopen maanden vakkundig en consequent afgeschoten door N-VA en Open Vld. De teleurstelling bij het middenveld mag dan groot zijn, het is niet dat behalve CD&V iemand zijn politieke belofte heeft gebroken. Integendeel: een vermogenswinstbelasting had meer verrast dan wat nu op tafel ligt.

Maar applaus verdient dit akkoord ook niet. Want de structurele hervormingen die N-VA en Open Vld al jaren eisen, zijn ook nergens te bespeuren. De fiscale koterij die door de jaren heen is opgebouwd, blijft onaangeroerd. Achterpoorten die nog steeds leiden tot fiscaal vluchtgedrag blijven openstaan. En taboes zoals het rechtvaardiger belasten van vastgoed en vastgoedinkomsten blijven overeind. Deze regering doet wat vele voorgangers hebben gedaan: knippen en plakken met als bijna voorspelbaar gevolg dat er volgend jaar zal moeten worden gecorrigeerd. Het verschil? Dat de publieke opinie wel degelijk meer van haar had verwacht. Misschien dat Michel toch maar niet te ver op vakantie moet gaan.

AN GOOVAERTS
Hoofdredacteur

(Illustratie: Tomas Schats)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234