Maandag 18/11/2019

Europa

"Wie het met Selmayr oneens is, wordt monddood gemaakt"

Bart Staes: 'Vergis je niet: de secretaris-generaal van de Commissie is een politieke poortwachter die de agenda bepaalt en kan als poppenspeler de touwtjes van dossiers in handen houden en verdelen onder commissarissen.' Beeld BELGA

Van Jean-Claude Junckers kabinetschef werd Martin Selmayr plots secretaris-generaal van de Commissie. Zonder open aanwervingsprocedure. Zonder medeweten van de meeste commissarissen. Niemand protesteerde. "Hun stilzwijgen is beangstigend", zegt Bart Staes (Groen).

Wat vindt u van deze onverwachte politieke topbenoeming?

Bart Staes: “Het is veelzeggend dat de commissarissen blijven zwijgen. Behalve Juncker waren enkel vice-voorzitter van de Commissie Frans Timmermans en commissaris Oettinger op de hoogte. De anderen protesteerden niet. Zelfs Margrethe Vestager, nochtans een liberale die erop moet toezien dat de christendemocraten niet alle posities innemen, kwam niet tussenbeide."

Waarom niet?

"Ik sprak met drie topambtenaren van de Commissie. Allen vertelden hetzelfde: wie tegen Selmayr ingaat wordt monddood gemaakt. Dus doet men niets. Je zou dit alleen maar in autoritaire regimes verwachten. Het stilzwijgen is beangstigend. Als de vrees voor Selmayr nu al zo groot is, dan zal men hem ook in politieke dossiers geen strobreed in de weg leggen. 

"En vergis je niet: de secretaris-generaal van de Commissie is een politieke poortwachter die de agenda bepaalt en kan als poppenspeler de touwtjes van dossiers in handen houden en verdelen onder commissarissen. Omdat hij nog maar 47 is en kan aanblijven tot zijn pensioen krijgt hij nu wel héél véél macht."

Waarom werd hij plots nu benoemd?

“Omdat hij kan wegen op cruciale dossiers die zich aandienen. Binnen twee tot drie maanden moet de Commissie een voorstel indienen voor de meerjarenbegroting van zeven jaar, voor de periode 2021-2027. Omdat binnen dat kader de jaarlijkse begrotingen worden vastgesteld, kun je veel veranderen door hierop te wegen. Zo wil men minder subsidies voor het Europese landbouwbeleid maar meer voor defensie. Hij maakt dus geen cijfermatige maar ideologische keuzes...”

... in de lijn van zijn christendemocraten?

“Ja, en omdat zij al zo veel topposities hebben, ontstaat er nu een onevenwicht. De Europese Volkspartij (EVP) heeft al het voorzitterschap van de Commissie (Juncker), de Raad (Tusk) én het Parlement (Tajani). Met Selmayr krijgen ze nu ook de top van de Commissie-ambtenarij. Net zoals hij zijn het altijd opvallend veel Duitsers. Ze bekleden de hoogste functies bij de Europese Centrale Bank, de Europese Investeringsbank, enz. Let wel, ik heb niets tegen benoemingen van christendemocraten of Duitsers, maar bepleit wel evenwichten tussen politieke families en lidstaten."

Wat kan het Europees parlement nu doen?

We moeten de benoeming van Selmayr grondig onderzoeken. We kunnen dit op de agenda houden door de kwijting voor de begroting uit te stellen, zolang er geen transparantie is. Dit gaan we volgende week eisen in de parlementaire commissie begrotingscontrole. Informeel hebben, behalve de EVP, alle fracties mij al hun steun toegezegd. We kunnen dus de ijzers in het vuur houden."

Wat moet er ten gronde veranderen?

"De aanwervingsprocedure van topambtenaren. Tot het niveau van adjunct-directeurs-generaal is er nu een open selectieprocedure. Vanaf het niveau van directeur-generaal tot en met de secretaris-generaal mag de Commissie nu een uitzondering vragen. Wij vinden dat je ook op deze drie hoogste niveaus transparantie moet garanderen, ook als je weet dat op het einde van de rit een politieke knoop moet worden doorgehakt. Wat nu gebeurt is zéér demotiverend voor carrière-ambtenaren, die het signaal krijgen dat ze altijd aan de kant geschoven worden."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234