Vrijdag 23/10/2020

Coronavirus

Westen wordt steeds nerveuzer: coronavirus kan veel besmettelijker zijn dan gedacht

In Beijing draagt zowel mens als dier een mondkapje.Beeld AFP

Het nieuwe coronavirus uit China, het covid-19-virus, zou wel eens veel besmettelijker kunnen zijn dan aangenomen. Dat suggereert althans een nieuwe, Amerikaanse analyse van de uitbraak. Maar onafhankelijke onderzoekers houden hun kaarten nog voor zich: ‘Dit wijkt wel erg af van wat we vinden in andere studies.’

Tot nu toe gingen wetenschappers ervan uit dat een patiënt die besmet is met het covid-19-virus, zonder extra voorzorgsmaatregelen, gemiddeld zo’n 2 tot 3 anderen zal besmetten. Maar volgens de nieuwe Amerikaanse studie, waarvoor men keek naar 140 patiëntendossiers, zal het nieuwe coronavirus eerder 5 tot 7 mensen bereiken.

Dat zou het virus ‘zeer besmettelijk’ maken, vinden de onderzoekers, onder leiding van Steven Sanche van het overheidslab Los Alamos National Laboratory. Hun artikel is overigens nog niet door collega’s nagerekend en gekeurd, zoals het academische gebruik voorschrijft, wat de uitkomsten een flinke armslag geeft.

Beieren besmet

De nieuwe analyse volgt op een week waarin in het Westen de nervositeit om ‘covid-19’, zoals de nieuwe virusziekte nu officieel heet, sterk toenam. In Duitsland lukt het maar niet de ziekte goed onder controle te krijgen: het aantal besmette patiënten steeg naar 16, weken nadat een reiziger uit China enkele collega’s in Beieren had besmet. En in China schoot het aantal patiënten in één dag omhoog van 45 naar 60.000, en kwamen er 242 overledenen bij.

Dat laatste klinkt overigens enger dan het is, want de reden is administratief: China telt nu ook de verdachte gevallen mee in de statistieken, zonder ze eerst te testen. “Het wordt hierdoor een stuk lastiger de getallen te interpreteren”, tekent hoogleraar virologie Marion Koopmans (Erasmus MC) aan. “Een patiënt met longontsteking in Wuhan is uiteraard op een andere manier verdacht dan een patiënt in, zeg, Hongkong.”

In bedwang

En dan is er de modelstudie van Steven Sanche. Als de berekeningen van zijn team kloppen, zou dat betekenen dat ‘quarantaine en het nagaan van de contacten van individuen met ziekteverschijnselen’ alleen niet effectief is om het virus in bedwang te houden, schrijft het team in zijn voorpublicatie. Eerder zouden er ‘vroege, strenge controlemaatregelen’ nodig zijn om de uitbraak in te dammen.

In het Verenigd Koninkrijk zorgde de Hongkongse epidemioloog Gabriel Leung intussen voor opschudding, door in de Britse krant The Guardian voor te rekenen dat de nieuwe ziekte wereldwijd wel eens 50 miljoen mensen het leven kan gaan kosten. Een uitspraak, waarbij hij ervan uitgaat dat zo’n 60 procent van de wereldbevolking besmet zal raken, waarvan 1 procent overlijdt.

Ter vergelijking: de Mexicaanse griep van 2009 trof naar schatting zo’n 24 procent van de wereldbevolking. En aan de seizoensgriep overlijden doorgaans enkele tienden van procenten van de patiënten. Maar, zo zeggen commentatoren in de Britse media erbij: bij gebrek aan betrouwbare cijfers blijft het gissen. “Je kunt niet echt inschatten hoe het met dit virus loopt”, aldus hoogleraar infectieziektenepidemiologie David Heymann in het Britse blad New Scientist.

Enorme ijsberg

De grote onbekende is nog altijd hoeveel mensen er precies besmet raken zonder dat ze er echt ziek van worden. Een beruchte instinker, want misschien zien epidemiologen slechts het doodzieke topje van een enorme ijsberg van mensen met maar weinig ziekteverschijnselen. Bij de Mexicaanse griep van 2009 leek het er aanvankelijk ook op dat een flink percentage zou overlijden. Toen de griep eenmaal overwaaide, bleek de ziekte slechts een op de 5 duizend keer dodelijk af te lopen: de meeste besmette mensen merkten er weinig van.

In een donderpreek gebruikte WHO-baas Tedros Adhanom Ghebreyesus dinsdag in elk geval grote woorden: een nieuw virus is ‘publieksvijand nummer één van de hele wereld, en voor de hele mensheid’. Tijd om ‘wakker te worden’, aldus Ghebreyesus. ‘Een virus kan meer politieke, economische en sociale opschudding veroorzaken dan welke terroristische aanslag ook’, zei hij. Of dat ook voor het covid-19-virus geldt, liet de WHO-topman overigens in het midden.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234