Maandag 28/11/2022

Wereld zet zich schrap voor ebola

Een team specialisten van de Wereldgezondheidsorganisatie heeft de afgelopen twee dagen bekeken of ze een mondiaal volksgezondheidsalarm zou afkondigen. De WHO heeft dat al twee keer eerder gedaan. Vandaag zou de knoop doorgehakt worden.

De ebola-epidemie die door West-Afrika raast, kostte ondertussen het leven aan minstens 932 mensen. Naast Guinee, waar de epidemie begon, en buurlanden Liberia en Sierra Leone, zijn er ondertussen vijf bevestigde gevallen van ebola in Nigeria. Een team van twintig specialisten uit de hele wereld zat gisteren en eergisteren samen om te bestuderen of de Wereldgezondheidsorganisatie een wereldwijd volksgezondheidsalarm moet afkondigen. Zo'n alarm geldt voor de 194 landen die lid zijn van de Wereldgezondheidsorganisatie, de WHO. Vandaag zou die met haar advies naar buiten komen.

De procedure van het alarm is ontstaan in het kader van de internationale gezondheidsregeling van 2005, een bindende overeenkomst tussen de lidstaten van de WHO. Die kwam er na de SARS-epidemie in 2002. Het alarm is bedoeld voor bij een "gebeurtenis waarbij de volksgezondheid van de WHO-lidstaten in gevaar kan komen door de internationale verspreiding van een ziekte en waar mogelijk een internationaal gecoördineerde aanpak voor nodig is."

Als de WHO zo'n alarm afkondigt, zal het de lidstaten vragen om tijdelijke maatregelen te treffen om het risico op verspreiding van het virus in te perken. "Een gecoördineerde aanpak vanuit andere landen is echt nodig", zegt dokter Jan Gerinx van het Tropisch Insituut Antwerpen. "Kijk naar een land als Liberia, het kan de epidemie niet meer onder controle houden." Liberiaans president Ellen Johnson Sirleaf kondigde gisteren een 90 dagen durende noodtoestand af.

Bij de twee vorige alarmen, in 2009 voor de Mexicaanse griep en in mei 2014 voor polio, vaardigde de WHO voornamelijk directieven uit rond de preventie en behandeling van de ziekte. "Bij de Mexicaanse griep zorgde dat voor een snelle mobilisatie bij gezondheidswerkers", zegt Gerinx. "Ze hebben de diagnostische procedures herbekeken en sneltesten geïntroduceerd die nog niet gebruikt werden." Uiteindelijk werd de waakzaamheid niet op de proef gesteld. Volgens Gerinx moet de WHO nu wel verder gaan. "Er is een groot tekort aan gezondheidswerkers. En de vraag stelt zich wie de logistiek op zich zal nemen. In dit geval zou het goed zijn als de WHO dat doet."

Het is niet de eerste keer dan het ebolavirus door Afrika raast. In het huidige Congo zijn sinds de eerste gedocumenteerde uitbraak in 1976 bijna 1.000 slachtoffers van ebola geteld, nagenoeg evenveel als bij de huidige in West-Afrika. Ook in Soedan, Gabon en Oeganda zijn er bij meerdere epidemieën doden gevallen. Toch zijn die uitbraken van het virus meestal beperkt gebleven tot één plaats, en was het gevaar op een rondreizend virus veel minder groot dan vandaag.

Nieuw medicijn

De vijf huidige ebolapatiënten in Nigeria zijn besmet door een Amerikaan die het virus had opgepikt in Liberia en met het vliegtuig naar Nigeria was gevlogen. "De mobiliteit is vandaag sterk toegenomen", zegt Gerinx. "Als we dat vergelijken met de uitbraak in Congo in 1995, dat was in Kikwit, een erg afgelegen gebied. De ziekte is daar ter plaatse gebleven."

Een Spaanse priester bij wie de ebolabesmetting was vastgesteld, is gisteren vanuit Liberia naar Spanje gerepatrieerd. Zijn toestand is stabiel. Een paar dagen geleden nog zijn twee Amerikaanse burgers besmet met ebola naar de VS gevlogen. Zij zijn in Liberia behandeld met het experimentele medicijn Zmapp, dat op basis van tabak is gemaakt door een Amerikaans bedrijf. De twee Amerikanen zijn aan de beterhand. Toch is het nog te vroeg om het medicijn naar Afrika te sturen, dat zei President Obama eergisteren.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234