Donderdag 28/01/2021

Defensie

Werd Steven Vandeput bedrogen door zijn eigen leger?

► Steven Vandeput wordt omstuwd door journalisten.Beeld Photo News

Het leger heeft informatie achtergehouden voor de regering, maar gaat het om een 'zware inschattingsfout' of een 'poging tot manipulatie'? Die vraag wil defensieminister Vandeput (N-VA) beantwoord zien. De baas van de luchtmacht wist al bijna twee jaar dat de F-16's langer in gebruik kunnen blijven. De minister wist van niets.

De legertop en Steven Vandeput hielden tot gisterenochtend vol dat de F-16's vervangen moeten worden vanaf 2023. Sinds 2016 heeft de Amerikaanse vliegtuigbouwer Lockheed Martin echter meermaals, vooral tijdens internationale vergaderingen, gehint op het feit dat die oorspronkelijke pensioenleeftijd van die toestellen misschien te laag ligt.

Interne mails leren dat - minstens - generaal Frederik Vansina, het hoofd van de luchtmacht, al sinds dat jaar op de hoogte was van de hogere pensioenleeftijd van de F-16's. In een mail van begin juli 2016 schrijft een vertegenwoordiger van Lockheed Martin aan een collega van hem dat generaal Vansina hem net "behoorlijk overstuur" heeft opgebeld omdat de fabrikant tijdens een internationale meeting heeft gealludeerd op de mogelijkheid om de Belgische toestellen langer in de lucht te houden.

Analyse: Hoe de sp.a zichzelf in het F-16-dossier weer op de kaart zet (+)

Geen commentaar

"Ik kan alleen maar vaststellen dat Vansina al heel lang weet dat Lockheed Martin de levensduur van onze F-16's anders inschat dan iedereen oorspronkelijk dacht", reageert sp.a-voorzitter John Crombez. Binnen de legerleiding geeft niemand commentaar op de uitgelekte mails.

Het directoraat-generaal Material Resources van het Belgisch leger pikte het signaal van Lockheed Martin in 2017 op, zo blijkt nu. In april 2017 vroeg het aan het Amerikaanse bedrijf om alternatieve berekeningen. Die nieuwe simulaties leren dat de Belgische toestellen zes tot tien jaar langer dan gedacht kunnen dienen, zonder veel extra kosten. Het directoraat heeft die informatie niet gedeeld. Vraag is of de schuld volledig bij hen ligt. Volgens oppositiepartij sp.a heeft de legerleiding bewust informatie achtergehouden voor minister Vandeput, om de vervanging van de F-16 niet te hypothekeren.

Manipulatie

In een mail van mei 2017 stond ook kolonel Harold Van Pee, de man die de zoektocht naar vervangers voor de F-16's leidt, tussen de geadresseerden. Hierin stelt een militair - die anoniem wenst te blijven - de vraag of de nieuwe informatie van Lockheed niet aan de minister en de opperbevelhebber van het leger, Marc Compernol, moest worden meegedeeld.

"Is het niet belangrijk dat de stafchef en de minister over correcte informatie beschikken?", vraagt hij. Of er een antwoord is gekomen op de vraag, en wat dat antwoord dan was, is onduidelijk.

"De troepen in de hand houden, is een minimale voorwaarde voor politiek functioneren", schrijft opiniërend hoofdredacteur Bart Eeckhout. (+)

Vandeput heeft een interne en een externe audit bevolen. "Als iemand bewust informatie heeft achtergehouden, dan is het manipulatie", zei de minister in Terzake. De mogelijke gevolgen voor een generaal zouden volgens jurist Stijn Verbist (UHasselt) niet min zijn. Voor militairen bestaat specifiek tuchtrecht. "Iedereen binnen Defensie is onderworpen aan dezelfde deontologie, los van rang."

Door de nieuwe informatie van Lockheed Martin sluit Vandeput een nieuw onderzoek naar een verlenging van de levensduur van de huidige F-16's niet uit. Hij heeft hierover bijkomende informatie gevraagd. De timing voor de aankoop van nieuwe gevechtsvliegtuigen - gepland voor de zomer - is daaraan ondergeschikt.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234