Zaterdag 05/12/2020

Wel een wiskundig genie, helemaal geen plat sprookje

De jonge Nathan heeft ASS (autismespectrumstoornis). Hij heeft ook bijzonder veel aanleg voor wiskunde, waardoor hij kans maakt op een selectie voor de International Mathematical Olympiad. De Britse film X + Y werd geïnspireerd door ware feiten.

Deze summiere samenvatting suggereert tegelijk voorspelbaarheid en clichématigheid. Maar niets is minder waar. Er zijn namelijk vele redenen waarom deze eerste speelfilm van de Britse documentairemaker Morgan Matthews voor een originele, zowel boeiende als ontroerende kijkervaring zorgt.

Eén: de regisseur heeft zijn huiswerk gemaakt en weet dus waarover hij praat. In 2007 draaide hij de docu Beautiful Young Minds over de Britse selectieproeven voor die wiskundige olympiade.

Twee: de casting is perfect. Hoofdpersonage Nathan wordt op schitterende, want zeer geloofwaardige wijze vertolkt door tieneracteur Asa Butterfield, bekend van onder andere The Boy in the Striped Pyjamas en vooral Hugo van Martin Scorsese. De jonge acteur wordt ook nog eens omringd door toptalent, namelijk Sally Hawkins als zijn moeder Julie, Rafe Spall als zijn wiskundeleraar Martin en Eddie Marsan als de olympiadecoach Richard. Het zijn nevenpersonages, die doorheen het verhaal af en toe een stukje hoofdrol toebedeeld krijgen.

Drie: die aandacht voor de verschillende personages is de verdienste van het scenario, dat niet alleen op voortreffelijke wijze gebruikmaakt van allerlei flashbacks, maar ook de valkuilen en platitudes van het wiskundig genie-sprookje weet te vermijden.

De nadruk ligt immers ook op de verwarring, de kwetsbaarheid en de onzekerheid van de jonge Nathan. En evenzeer op de eenzaamheid en het stille lijden van de immens geduldige Julie, die niet eens de hand mag vastnemen van haar afstandelijke zoon. En die geleerd heeft dat er alleen maar zeven - een priemgetal! - garnalenballetjes, zijn favoriete Chinese lekkernij, op een bord mogen liggen. En die ook nog moet aanvaarden dat Nathan niet eens snapt dat hij zijn moeder kwetst als hij laat horen dat ze niet slim genoeg is om hem te helpen bij zijn wiskundige oefeningen.

Vier: de fotografie en de montage proberen via subtiele, maar nooit vergezochte hints een beeld te geven van de wijze waarop iemand als Nathan de buitenwereld ervaart of ook nog 'the mathematics of emotion' tracht te doorgronden.

En ten slotte, als uitsmijter. Vijf: de grappige manier waarop de absurde 'Dead Parrot'-sketch van Monty Python een plaatsje krijgt in deze opmerkelijke en aangrijpende film over de wonderlijke wereld van autisme en wiskunde.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234