Zondag 23/01/2022

Weeskinderen en verdwaalde schapen

Vier jaar na de sloop blijft Crowded House een huis van vertrouwen

Crowded House

Afterglow, Capitol.

Lambchop

Nixon, City Slang.

Luke Vibert & BJ Cole

Stop the Panic, Cooking Vinyl.

Dr John

Duke Elegant, Parlophone.

Chris Whitley

At 'Martyrs', New Machine import.

Een nieuwe plaat van een groep die er al in 1996 het bijltje bij neer heeft gelegd? Welja. Want Afterglow is het postscriptum bij de carrière van Crowded House; een verzameling obscure of onuitgegeven nummers, b-kantjes en dies meer. Overschotjes kortom, die om allerlei redenen de officiële langspelers van het Nieuw-Zeelandse gezelschap niet haalden. Soms pasten ze stilistisch of inhoudelijk niet bij het overige materiaal, soms hadden de heren gewoon te veel songs en besliste het toeval of een bepaald liedje op cd vereeuwigd werd, dan wel in de archieven verdween. Maar tijd brengt raad: de occasionele twijfels die Neil Finn in het verleden voelde over de toon van een tekst, het ritme of de sfeer van een bepaalde melodie, zijn inmiddels verdwenen. En naarmate de zanger zich een weg luisterde door enkele stapels oude tapes, begon hij steeds meer affectie op te brengen voor de weeskinderen en de verdwaalde schapen onder zijn songs. Al heel gauw kwam hij tot het besef dat uit het restmateriaal van zijn groep een cd te puren viel die in kwalitatief opzicht niet voor haar vier officiële hoefde onder te doen.

Het aanbod gaat van het stokoude 'Recurring Dream', uit de periode toen Finn en zijn vrienden nog door het leven gingen als The Mullanes, tot 'Help Is Coming', uit de allerlaatste Crowded House-sessie. Daartussenin vinden we een Paul Hester-song ('My Telly's Gone Bung'), een fraaie akoestische versie van 'Private Universe' (oorspronkelijk uit Together Alone), een demo van een liedje dat Finn schreef voor zijn vrouw ('I Love You Dawn'), een hommage aan zijn hond ('Lester') en een zeldzame proeve van politiek engagement ('Dr Livingstone'). De geest van The Beatles mag op Afterglow dan volop aanwezig zijn, minderwaardig spul staat er gelukkig niet op. Zelfs jaren na de sloop blijft Crowded House een huis van vertrouwen. "Even Richard Nixon has got soul," zong Neil Young ooit. En toeval of niet: in 'You Masculine You' komt Kurt Wagner van Lambchop, een dertienkoppige band uit Nashville, tot precies dezelfde conclusie. Nixon gaat echter minder over de gelijknamige Amerikaanse president dan over de periode waarin hij regeerde. Het was de tijd waarin de adolescent Wagner met lede ogen aanzag hoe het supercleane jongerenkoor Up With People van de ene school naar de andere trok om er zijn republikeinse gedachtegoed te propageren. Eigenlijk is Lambchop een countrygroep, maar sinds haar vorige plaat heeft haar muziek een fikse softsoul- en gospelinjectie gekregen. De zoetelijke arrangementen met strijkers en blazers zijn schatplichtig aan Curtis Mayfield en Frederick Knight, maar ook aan Burt Bacharach, al klinken Wagners songs iets minder poppy en frivool. De voorman van Lambchop is een chroniqueur van de kleine dingen des levens, die niet zelden ook de belangrijkste blijken te zijn. U wilt sleutelwoorden? Probeer dan warmte, verfijning, intimiteit en impressionisme. Nixon is een en al behoedzaamheid en ingehouden passie: een plaat om in te verdrinken.

De interessantste kruisbestuivingen ontstaan doorgaans tussen artiesten die zich niet als drenkelingen vasthouden aan het wrakhout dat Stijl wordt genoemd. Soms moet je gewoon durven in het leven: erop los knoeien, experimenteren, onverwachte allianties aangaan. De Britse DJ Luke Vibert, ook bekend als Wagon Christ en Plug, en BJ Cole, de bekendste aller steelgitaristen, hebben dat goed begrepen. Ondanks hun grote leeftijdsverschil en onderling erg verschillende muzikale achtergronden hebben beide heren een open geest en een nooit aflatende exploratiedrang gemeen. Op Stop the Panic hoor je meteen hoe goed het klikt tussen hen beiden, hoe ze elkaar aanvuren met de wildste ideeën en een veelkleurig landschap schilderen met pigmenten uit hiphop, country, ambient, techno, drum'n'bass, free-jazz, latin, loungecore, filmmuziek en Hawaïaanse exotica. En toch is dit project totaal gespeend van pretentie. Integendeel: het swingt en weet de luisteraar meer dan eens een glimlach te ontlokken. Amusement hoeft dus toch niet per se dom te zijn.

Levende legende interpreteert dode legende. Dat is ongeveer wat er gebeurt op Duke Elegant, de achttiende langspeler van de inmiddels al 59-jarige Mac Rebennack, alias Dr John. De cd is een hommage aan het werk van Duke Ellington, wiens honderdste geboortedag vorig jaar werd herdacht, maar een opportunistische zet is het allerminst. 'Mac' speelde immers al werk van de Duke tijdens de jaren vijftig en coverde diens composities al op platen als In a Sentimental Mood (1989) en Afterglow (1995). De grote verdienste van Ellingtons muziek is dat ze grenzen overschrijdt en dat je ze in een nieuwe context kunt plaatsen zonder dat ze haar betekenis verliest. Geen jazz dus in het dokterskabinet, maar wel in New Orleans gewortelde funk en r&b, waardoor classics van het type 'Satin Doll', 'Solitude' of 'It Don't Mean a Thing (If It Ain't Got That Swing)' een typische gumbo-stempel krijgen opgedrukt. Lang niet alles klinkt even begeesterd: enkele door Hammond-orgel aangedreven instrumentals klinken zelfs saai en langdradig, maar al bij al is Duke Elegant een project waar muziekliefhebbers zonder oorkleppen een vette kluif aan zullen hebben.

Tot slot signaleren we nog At 'Martyrs', een in Chicago opgenomen live-plaat van de Gentse Amerikaan Chris Whitley. De cd, waarop de man een intense soloset speelt, biedt een prima dwarsdoorsnede van zijn werk. De nummers worden met passie en overgave gezongen, het bluesy gitaarspel is ronduit fantastisch en net als Robert Johnson klinkt Whitley alsof de duivel hem op de hielen zit. 'Dirt Floor', 'Big Sky Country', 'Poison Girl' of het van Kraftwerk geleende 'The Model': het is allemaal even onontkoombaar. Als Chris Whitley, samen met Pat MacDonald, op 4 maart de club van de AB aandoet, dient u dus op de eerste rij te staan.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234