Maandag 23/09/2019

Weer gekibbel in het kabinet

Het was even rustig in de Wetstraat, maar nu zitten N-VA en CD&V elkaar weer in de haren. Deze keer neemt Zuhal Demir (N-VA) 'moslimpartij' CD&V op de korrel. Voorzitter Wouter Beke: 'Deze uitspraken zouden zelfs Dewinter laten blozen.'

Na de terechtwijzing van Theo Francken (N-VA) drie weken geleden, moest premier Charles Michel (MR) alweer ingrijpen tussen de federale coalitiepartners. Gisterochtend schrok CD&V-voorzitter Wouter Beke zich een hoedje toen hij tijdens de misviering voor palmzondag een sms kreeg van zijn woordvoerder. Hoe te reageren op het interview in De Zondag?

"Beke ziet moslims als kiesvee", laat N-VA-staatssecretaris Zuhal Demir in dat interview optekenen. Ze suggereert daarbij dat de christendemocraten hun democratische waarden laten varen in ruil voor stemmen. Waarop ze de kiezer een bijzondere verwittiging geeft over haar eigen coalitiepartner: "Ik wil de Vlamingen waarschuwen: CD&V is de nieuwe moslimpartij."

Demir baseert zich op de uitspraken van Gents boegbeeld Mieke Van Hecke vorige week in Knack. Daarin zegt ze dat CD&V "de enige logische keuze" is voor moslims. Ze verwijst ook naar de volgens haar ambivalente houding van parlementslid Veli Yüksel tegenover de Armeense genocide. En de Genkse schepen Ali Gaglar stond twee jaar geleden nog te applaudisseren voor de Turks president Erdogan. "Hij zei onlangs zelfs dat de persvrijheid er in Turkije op vooruitgaat", aldus Demir. "Denk je dat Wouter Beke die man terugfluit? Helemaal niet."

Deloyaal

Misviering of niet, vanuit Leopoldsburg vertrok gisterochtend een telefoontje richting Waver. Met een duidelijke boodschap: dit duldt CD&V niet. Waarop de premier een stevig communiqué de wereld instuurde: dat hij "fel had gereageerd" in een telefoongesprek met Zuhal Demir. En dat de woorden die ze had gebruikt "deloyaal" en "onaanvaardbaar" waren binnen de coalitie. De premier tolereert die houding niet.

"Alleen al het taalgebruik van Demir wijst op haar ingesteldheid." Wouter Beke blijft doorgaans stoïcijns in tijden van crisis, maar in het middagjournaal reageerde hij zichtbaar geïrriteerd. "'Het is haar keuze om te polariseren, maar het is niet de bedoeling om zomaar uit de nek te kletsen." De voorzitter was blij met de ingreep van de premier, maar wilde meer. "Ik heb aan de partijvoorzitter (Bart De Wever, ADB) laten weten dat ik publieke excuses eis. Dat lijkt mij wel het minste."

De oproep maakt weinig indruk op Demir. "Wij, excuses geven? Het antwoord is simpel: neen", zo meldt haar woordvoerder. Dat ze zich als regeringslid misschien wat te fel heeft uitgedrukt, dat wil ze wel erkennen. "Ik kan begrijpen dat de premier daar vanuit zijn functie tegen moet optreden." Maar gas terugnemen? Nergens voor nodig. "Wij hebben gewoon iets vastgesteld. Alles wat we hebben gezegd over die CD&V'ers klopt."

Binnen N-VA verwijzen ze sussend naar het koerdische temperament van Demir. Toen ze anderhalve maand geleden Elke Sleurs (N-VA) opvolgde als staatssecretaris voor Gelijke Kansen en Armoedebestrijding, waarschuwde De Wever dat dat haar grootste werkpunt zou zijn. Dit is een uitschuivertje, klinkt het, meer niet. Als kersvers regeringslid betaalt ze leergeld. "De volgende keer zullen we het diplomatischer aanpakken", aldus haar woordvoerder.

Maar bij Wouter Beke zit de frustratie hoog. Achter de uitspraken van Demir schuilt volgens hem een bewuste strategie van N-VA om de Vlamingen tegen zijn partij op te zetten. "Ik ben intussen al wat gewoon. Dat de fatsoensgrenzen bij sommigen rekkelijk zijn, had ik al door. Maar de bodem lijkt nu echt weggeslagen", zegt hij. "Dit zijn uitspraken die zelfs Filip Dewinter zouden laten blozen."

Binnen CD&V leeft al langer het gevoel dat N-VA hen wil neerzetten als moslimpartij. Veel heeft te maken met de manier waarop CD&V-politicus Youssef Kobo aan het kruis werd genageld en de striemende kritiek vanuit N-VA toen de CD&V-burgemeester van Holsbeek, Hans Eyssen, besliste om het kerststalletje in zijn gemeentehuis weg te halen. Die voorgeschiedenis maakt de nieuwe aanval van Demir extra pijnlijk.

Hengelen naar Vlaams Belangers

De stabiliteit binnen de regering is nog niet terug, want CD&V grijpt dit voorval nu ook aan om N-VA af te schilderen als een bende radicalen. "De uitspraken van Demir zijn een staatssecretaris van Gelijke Kansen onwaardig", zegt Veli Yüksel. "Ze zet gemeenschappen tegen elkaar op in plaats van te verbinden. Het is duidelijk dat ze naar de stemmen van Vlaams Belang hengelt. Als wij zogezegd naar het islamitische kiesvee hengelen, dan doet zij hetzelfde voor het kiesvee van Vlaams Belang. Dat is verwerpelijk."

En zo is de relatieve kalmte van de voorbije maanden in de Wetstraat in één klap voorbij. Ondanks het assertieve optreden van de premier is de vete tussen CD&V en N-VA weer terug. De komende dagen moet blijken of het 'kibbelkabinet' dit onder controle krijgt, maar de lange aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 2018 zal die nervositeit niet meteen doen afnemen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234