Zaterdag 31/07/2021

Website heft anonimiteit van orgaandonoren op

Een Nederlandse site gaat nabestaanden van donoren en patiënten die een orgaan gekregen hebben bij mekaar brengen. 'Van beide kanten is daar veel nood aan', klinkt het. 'Nabestaanden willen met hun eigen ogen zien dat hun geliefde niet helemaal voor niks gestorven is.'

Sinds gisteren kunnen beide partijen zich registeren op donadona.nl. Op basis van gegevens zoals bloedgroep, datum en gewicht zullen de initiatiefnemers een match proberen te vinden.

Televisiezender BNN heeft meteen aangekondigd volgend jaar in mei een programma te maken rond de ontmoetingen. Een paar uur na lancering van de site waren al 60 mensen ingeschreven, tweederde daarvan mensen met een nieuw orgaan.

In ons land gebeuren jaarlijks ongeveer 1.000 transplantaties. Op dit moment moet de familie van een donor het hoogstens doen met een anonieme brief van degene die hart, long, nier of lever kreeg ingeplant. Maar volgens Henk Bakker van donadona moet er meer zijn. "Ik heb zelf een hart gekregen", zegt hij. "Van een Duitser. Meer weet ik momenteel niet. Ik zou graag de kans krijgen om aan zijn familie te tonen dat hun geliefde een held is omdat hij mijn leven gered heeft. Veel mensen hebben die behoefte, en dat langs beide kanten."

In ons land is orgaandonatie bij wet anoniem. Jammer, zo menen ook veel nabestaanden van donoren hier. Tien jaar geleden stierf het achtjarige dochtertje van Lia Van Kempen na een val van de trap. De organen van het meisje konden vijf andere kinderen redden. "Mocht een van die kinderen hier nu op de stoep staan dan zou ik heel gelukkig zijn", zegt ze. Van Kempen is voorzitster van nabestaandengroep Navado en kent het standpunt van de leden: de overgrote meerderheid deelt haar mening. "Het is niet dat ik dat ik ze als een stuk van mijn dochter zie. Ik zou die kinderen - het zijn tieners ondertussen - niet claimen maar ik wil zien dat het goed met ze gaat. Ik ben nog altijd heel blij met onze beslissing destijds. Op de een of de andere manier bood het een beetje troost dat anderen gered konden worden."

Schuldgevoel

Guy Van Honsté, voorzitter van de VLHA, een vereniging van getransplanteerden, kreeg zelf tien jaar geleden een nieuw hart en hij gruwelt van de nieuwe site. "Ik ben mijn donor zeer dankbaar, maar hem kan ik niet meer bedanken, hè. Het zou altijd om de familie gaan. Dat kan verkeerd aflopen: misschien zijn ze kwaad of willen ze geld. Het is beter om het te laten rusten. Toen mijn schoonzus een nieuw hart kreeg, kwam ze er per ongeluk achter dat het van een 18-jarige jongen zou zijn. Ze heeft dagenlang met een schuldgevoel rondgelopen. Tot de dokter zei: 'Laat het los, dit is nu uw hart en u moet er voor zorgen'. Zo is het ook. Ik heb al alleen in het kantoor van de dokter gezeten met mijn dossier, maar ik heb het niet ingekeken."

Psychische problemen

"Ik ken alle bezwaren", zegt Bakker, "maar het komt eropaan om mensen goed te begeleiden in dit proces. Je moet op voorhand laten weten dat je donor best een vrouw kan geweest zijn terwijl je een aan een man had gedacht of een donker iemand terwijl je een blanke verwacht had."

De argumenten kunnen Walter Van Donink, transpalantatiecoördinator in het Antwerps Universitair Ziekenhuis niet overtuigen. "Het kan goed gaan", zegt hij, "maar als het misgaat dat kan het nooit meer teruggedraaid worden en kunnen de psychische problemen heel erg groot zijn. Neem nu het geval van een kind dat het hart van een ander kind krijgt. Onbewust gaan de ouders van het overleden kind dat andere kind een beetje als het hunne beschouwen. De spanningen zouden enorm zijn. Nee, ik ben absoluut geen voorstander van dit plan. Ook de manier van werken is niet zuiver: voor je het weet zijn er foute matchen."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234